Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Осман империясында туған түрік теңіз офицері, абхаздық тегі бар мемлекет қайраткері және дипломат Хөсейін Рауф Орбай (27 шілде 1881 – 16 шілде 1964) – абхаздық тегі бар түрік теңіз офицері, мемлекет қайраткері және дипломат. Түрік Тәуелсіздік соғысы кезінде 1922 жылдың 12 шілдесінен 1923 жылдың 4 тамызына дейін Түркияның премьер-министрі қызметін атқарды және Прогрессивті республикалық партияның негізін қалаушылардың бірі болды.
Ottoman born Turkish naval officer, statesman and diplomat of Abkhazian origin
Hüseyin Rauf Orbay (27 July 1881 – 16 July 1964) was a Turkish naval officer, statesman and diplomat of Abkhaz origin. He served as the prime minister of Turkey between 12 July 1922 and 4 August 1923 during the Turkish War of Independence and was one of the founders of the Progressive Republican Party.
Өмірбаян
Хусейн Рауф 1881 жылы Константинопольде абхаз отбасында дүниеге келген. Осман әскери-теңіз флотының офицері ретінде Бірінші Балқан соғысы кезінде «Хамидие» крейсерінің капитаны ретінде атқарған істерімен танымал болды. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Әскери-теңіз штабының бастығы қызметін атқарды, Галлиполи шайқасында Осман әскерін басқарды, ал 1918 жылдың қазанында Теңіз министрі болып тағайындалды және Осман империясының Бірінші дүниежүзілік соғыстағы қатысуын аяқтаған Мудрос келісімін жасасқан делегацияны жетекшілік етті. Түрік тәуелсіздік соғысы басталғанда, ол лауазымынан кетіп, Мұстафа Кемалмен ынтымақтастық үшін Анкараға барды. 1919 жылдың 23 шілдесінде Ерзурум құрылтайында өкілдік комитетінің мүшесі болып сайланды. 1919 жылдың 4 қыркүйегінде Сивас құрылтайына Сивас делегаты ретінде қатысты және төрағаның орынбасары болып сайланды. Тәуелсіздік соғысы аяқталғаннан кейін 1922 жылдың 11 тамызында Ұлы Ұлттық жиналыстың жаңа уақытша үкіметінің алғашқы премьер-министрі болды. 1924 жылы ол Ататүктің өтініші бойынша, жас Республикада көппартиялық демократия дәстүрін қалыптастыру мақсатында, Ататүктің Республикалық халық партиясына оппозиция ретінде «Тераккипервер Джумхуриет Фыркасы» (Прогрессивті Республикалық партиясы) партиясын құрушылардың бірі болды. 1925 жылы Ататүктің исламшыл реакционерлердің партия қатарына енгенін анықтағаннан кейін партия жабылып, Рауф 10 жылға Еуропаға жер аударылды. Кейіннен ол барлық айыптамалардан ақталды және Түркия парламентінің депутаты болды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Рауф Орбай Ұлыбританиядағы Түркия елшісі қызметін атқарды және Түркияның соғысқа қатысуын болдырмауға көмектесті. Ол әрқашан Түркия Республикасына берік сенімді болды және Мұстафа Кемал Ататүктің құлдырап бара жатқан Осман империясын заманауи Түркияға айналдыруға қабілетті жалғыз адам екенін мәлімдеді.
Hüseyin Rauf was born in Constantinople in 1881 to an Abkhazian family. As an officer in the Ottoman Navy, he achieved fame for his actions as the captain of the cruiser Hamidiye during the First Balkan War. He was Chief of Naval Staff during World War I where he led Ottoman forces during the Gallipoli campaign and by October 1918 was Minister of Marine and led the delegation that signed the Armistice of Mudros which ended the Ottoman Empire's participation in World War I. When the Turkish War of Independence began, he resigned from his position and went to Ankara to collaborate with Mustafa Kemal. He was elected as a member of the representative committee in the Congress of Erzurum on 23 July 1919. He joined the Congress of Sivas as a delegate for Sivas on 4 September 1919 and was elected deputy chairman. When the War of Independence ended he became the first Prime Minister of the new provisional Government of the Grand National Assembly on 11 August 1922. In 1924, he was one of the founders of the Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası (Progressive Republican Party) at the request of Atatürk as part of Atatürk's attempt to begin the tradition of multiparty democracy in the young Republic, in opposition to Atatürk's Republican People's Party. When this party was closed down in 1925 after Atatürk found that Islamist reactionaries had infiltrated its ranks, Rauf went to exile in Europe for 10 years. Later, he was cleared of all accusations and became a member of the Turkish parliament. During World War II, Rauf Orbay was the Turkish ambassador in London, helping keep Turkey out of the war. He always firmly believed in the Republic of Turkey and always stated that Mustafa Kemal Atatürk was the only person who could have organised and led the transformation of the crumbling Ottoman Empire into modern Turkey.