Dissolution of the Parliament of the United Kingdom
Ұлыбритания парламентінің таратылу тәртібі: жаңа сайлау шақыру, мерзімі, монархтың өкілеттігі, 2022 жылғы заң. Парламент тарағанда депутаттардың мәртебесі.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Британдық парламенттік процедура
British parliamentary procedure
Ұлыбритания Парламентінің таратылуы жалпы сайлаудан кейін Парламент алғаш рет отырған күннен бастап бес жыл өткен соң автоматты түрде жүзеге асады, немесе премьер-министрдің өтініші бойынша корольдық жарлық арқылы одан ертерек мерзімде таратылуы мүмкін. Парламентті таратуға қатысты монархтың ерекше құқығы Парламентті тарату және шақыру туралы 2022 жылғы заңмен қайта жаңғыртылды, сонымен қатар ол 2011 жылғы Белгілі мерзімге сайланған парламенттер туралы заңды күштен жойды. Парламентті тарату және шақыру туралы заңның 1983 жылғы Халықты өкілдік ету туралы заңның 1-кестесіне енгізілген өзгерістеріне сәйкес, Парламенттің таратылуы автоматты түрде жалпы сайлауды тудырады. Парламенттің соңғы таратылуы 2019 жылдың 6 қарашасында болды, бұл 12 желтоқсанда өтетін жалпы сайлауға жол ашты.
The dissolution of the Parliament of the United Kingdom occurs automatically five years after the day on which Parliament first met following a general election, or on an earlier date by royal proclamation at the request of the prime minister. The monarch's prerogative power to dissolve Parliament was revived by the Dissolution and Calling of Parliament Act 2022, which also repealed the Fixed term Parliaments Act 2011. By virtue of amendments made by the Dissolution and Calling of Parliament Act to Schedule 1 to the Representation of the People Act 1983, the dissolution of Parliament automatically triggers a general election. The most recent dissolution of Parliament took place on 6 November 2019, to make way for a general election to be held on 12 December.
Механизм
Парламент мүшелері таратылғаннан кейін осы мәртебесін жоғалтады және Вестминстер сарайына кіре алмайды, бірақ оларға және олардың қызметкерлеріне сайлау күніне дейін жалақы төлене береді. Парламент әдетте таратылмас бұрын жұмысы тоқтатылады немесе кешіктіріледі. Премьер-министр Парламент таратылатын күнді жариялағаннан кейін, парламенттік жұмыстың кейбір аяқталмаған мәселелерін бітіру үшін Парламент бірнеше күн бойы отырыс өткізе алады. Парламент таратылғаннан кейін, жаңа Парламентті шақырып, оның жиналатын күнін белгілейтін және Рухани және уақытша Лордтарға шақыру қағаздарын, ал Халық палатасының мүшелеріне сайлау қағаздарын беруді талап ететін патшалық жарлық жарияланады. Егер Парламент жарлық арқылы таратылса, оны тарату туралы жарлық әдетте келесі Парламентті де шақырады. Сайлау туралы жарлықтарды шығаруды патшалық жарлық және одан кейінгі Кеңес бұйрығы басқарады, бірақ Парламент сайлауының түзетілген ережелері Парламент таратылған күнінен кейін бір күн өткенде жарлық алынған деп есептейді. Бұл жарлық қаланың ортасындағы Корольдік биржаның алдындағы сатыларға қаланың бас сержанты тапсырғаннан кейін, Лондон аудандарында оқылып шығарылады. Бұл дәстүр 2017 жылдың мамыр айында қайта жаңғыртылды.
Members of Parliament cease to be so, as soon as it is dissolved, and they may not enter the Palace of Westminster, although they and their staff continue to be paid until polling day. Parliament is usually prorogued or adjourned before it is dissolved. Parliament may continue to sit for a wash up period of a few days after the prime minister has announced the date when Parliament will be dissolved, to finish some last items of parliamentary business. After Parliament has dissolved, a royal proclamation is made summoning a new Parliament, fixing the date when the new Parliament is to assemble, and requiring the issuing of writs of summons to the Lords Spiritual and Temporal and writs of election for the members of the House of Commons. If Parliament is dissolved by proclamation, the proclamation dissolving it will usually also summon the next one. While it is the royal proclamation, and subsequent Order in Council, which direct the issue of writs of election, the amended parliamentary election rules direct that a writ is to be deemed to have been received the day after Parliament has been dissolved of the City on the steps of the Royal Exchange in the heart of the City, having been handed to him by the Common Serjeant of the City, ahead of its being also read out in the London boroughs. This tradition was again carried out in May 2017.
Тарих
Белгілі мерзімдегі парламенттер туралы заңға дейін әрбір парламент бес жылдық мерзімінен кейін таратылатын, бұл 1715 жылғы Септеннальдік заңда (1911 жылғы Парламент заңымен өзгертілген) белгіленген. Дегенмен, Парламенттің қалауынша бұл мерзім өзгертілуі мүмкін. 1911 жылдан бері парламенттің өкілеттігі екі рет ұзартылды, әрқайсысы екі дүниежүзілік соғыс кезінде бір реттен. Кез келген уақытта Мемлекет Басшысы парламентті таратып, жалпы сайлау жариялай алатын. Конституциялық дәстүрге сәйкес, Мемлекет Басшысы тәуелсіз түрде әрекет етпей, Премьер-министрдің өтініші бойынша әрекет ететін. Аты-жөні көрсетілмеген конституциялық сарапшылар, егер парламенттің мерзіміне бір жылдан астам уақыт қалғанда және басқа біреу Халық палатасында көпшілік дауысқа ие бола алса, Мемлекет Басшысы рұқсат бермейтінін айтты (Ласселс принциптерін қараңыз), яғни, іс жүзінде, Халық палатасында көпшілік дауысы бар және партиясының қолдауына ие Премьер-министр, парламентті қалаған уақытында таратуға де-факто құқылы болды. 1918 жылға дейін парламентті тарату үшін Монархтан рұқсат алуды Министрлер кабинеті бірлесіп сұраған. Алайда, 1918 жылдан бері тек Премьер-министр ғана Мемлекет Басшысынан рұқсат сұрап келеді.
Prior to the Fixed term Parliaments Act, each Parliament would have expired after a five year term, as laid down in the Septennial Act 1715 (as amended by the Parliament Act 1911). This could, however, be overridden at the pleasure of Parliament. The length of a Parliament was extended on two occasions since 1911, once during each of the two World Wars. At any time the Sovereign could dissolve Parliament and call a general election. In accordance with constitutional convention, the Sovereign did not act independently, but at the request of the Prime Minister. Constitutional experts, who are unnamed, held that the monarch might refuse permission if a Parliament had more than a year still to run and if another person could potentially command a majority in the House of Commons (see the Lascelles Principles), meaning that in practice a Prime Minister with a Commons majority and enjoying the support of his party had de facto authority to dissolve Parliament at a time of his choosing. Prior to 1918, it was the Cabinet who collectively sought permission from the monarch in order for Parliament to be dissolved. However, since 1918, the Prime Minister alone sought the permission of the Sovereign.
Белгілі мерзімге сай парламенттер туралы заң
Белгілі мерзімдегі парламенттер 2011 жылғы Белгілі мерзімдегі парламенттер туралы заңмен енгізілді, бұл 2010 жылғы сайлаудан кейін жарияланған Консервативті-Либералды демократтар коалициялық келісімінен кейін болды, соның салдарынан Премьер-министрдің бес жылдық мерзім аяқталғанға дейін бір жақты сайлау тағайындау мүмкіндігі жойылды. Белгілі мерзімдегі парламенттер туралы заңға сәйкес, жалпы сайлаулар белгілі интервалдармен өткізілуге тиіс болды және Парламент келесі жалпы сайлау күніне дейін 17 (кейіннен 25 жұмыс күні) бұрын таратылуға тиіс болды. Егер Төменгі палата Үкіметке сенімсіздік білдіру туралы ұсынысты немесе мерзімінен бұрын жалпы сайлау өткізу туралы ұсынысты екі үшін бір көпшілікпен қабылдаса, келесі жалпы сайлау күні алға жылжытылуы мүмкін еді. Заң Парламентті таратуға қатысты Монархтың билігіне әсер етпеді. Белгілі мерзімдегі парламенттер туралы заңға сәйкес, сайлау туралы бұйрықтар әрбір сайлау округінің сайлау комиссарларына Заңтың 3(3) бабына сәйкес автоматты түрде жіберілді. Бұл патшалық жарлық енді сайлауды шақыруды емес, жаңа Парламенттің отырысын шақыруды талап еткендіктен болды. Парламент алғаш рет 2015 жылдың 30 наурызында мерзімі бітіп автоматты түрде таратылды, бұл патшалық жарлық арқылы таратылудан өзгеше болды. 1715 жылғы Септенниалдық заң Парламенттің жеті жылдан кейін, кейіннен бес жылдан кейін автоматты түрде таратылуын қарастырғанмен, іс жүзінде тарату әрқашан патшалық жарлық арқылы бес жылдық мерзім аяқталуға аздай қалғанда жүзеге асырылды. Премьер-министр Дэвид Кэмерон тарату күні Патшайыммен кездескенімен, талқыланған жалғыз мәселе жаңа Парламентті шақыру болды, тарату туралы өтініш емес, бұл мәселе тарихи тұрғыдан осындай кездесулерде болғандай, ал 30 наурыздағы патшалық жарлық тек келесі Парламентті шақыруды қарастырды. 2015 жылғы жалпы сайлауда бұрынғы Парламент таратылғаннан бастап жаңа Парламент отырысына дейінгі кезең Ұлыбританияның 1924 жылдан бергі парламентсіз ең ұзақ кезеңі болды. 2017 жылғы жалпы сайлау Белгілі мерзімдегі парламенттер туралы заңға сәйкес мерзімінен бұрын жалпы сайлау өткізу туралы ұсыныс негізінде шақырылды. Бұл ұсыныс Төменгі палатада 522 дауысқа 13 қарсы дауыспен қабылданды. 2019 жылғы Парламенттік жалпы сайлау туралы заңның ережелеріне сәйкес, 2011 жылғы Белгілі мерзімдегі парламенттер туралы заңның 2(2) бабында қарастырылған ұсынысты қабылдамай, Парламент таратылды. 2019 жылғы заң келесі жалпы сайлау күнін 2019 жылғы 12 желтоқсанға белгіледі, бұл Белгілі мерзімдегі парламенттер туралы заңның 2(7) тармақшасына сәйкес болды. Бұл Парламенттің 6 қарашада Белгілі мерзімдегі парламенттер туралы заңның 3(1) бабына сәйкес таратылуына әкелді.
Fixed term parliaments were introduced by the Fixed term Parliaments Act 2011 following the Conservative–Liberal Democrat coalition agreement promulgated after the 2010 election, thereby abolishing the ability of the Prime Minister unilaterally to request an election prior to the expiry of the five year term. By the Fixed term Parliaments Act, general elections were to be held at fixed intervals and Parliament was to be dissolved 17, later 25 working days before the polling day for the next general election. The date for the next general election could be brought forward if the House of Commons passed a motion of no confidence in the Government or passed a motion for an early general election with a two thirds majority. The Act did not affect the Sovereign's power to prorogue Parliament. Under the Fixed term Parliaments Act, writs of election were issued to the returning officers of each constituency automatically by virtue of section 3(3) of the Act. This was due to the fact that the royal proclamation no longer summoned the holding of the election, but only the meeting of the new Parliament. Parliament was dissolved automatically due to the expiration of its term for the first time on 30 March 2015, as opposed to being dissolved by royal proclamation. Although provision was made by the Septennial Act 1715 for Parliament to dissolve automatically after seven, and later five years, in practice dissolution was always effected shortly before the end of the five year period by means of a royal proclamation. Although Prime Minister David Cameron met the Queen on the day of the dissolution, the only business discussed was the calling of the new Parliament, and not a request for a dissolution, as had happened at every such meeting historically, and the subsequent royal proclamation made on 30 March simply called for the holding of the next Parliament. At the 2015 general election, the period between the dissolution of the previous Parliament and the meeting of the new Parliament was the longest period the United Kingdom had been without a Parliament since 1924. The 2017 general election was called by virtue of a motion for an early general election under the Fixed term Parliaments Act. The motion was passed in the House of Commons with a vote of 522 to 13. In accordance with the provisions of the Early Parliamentary General Election Act 2019, Parliament was dissolved without passing the motion cited under the provisions of section 2(2) of the Fixed term Parliaments Act 2011, which was then the default mechanism for dissolving Parliament prior to the expiration of its term. The 2019 Act fixed the polling day for the next general election as 12 December 2019, as if it had under section 2(7) of the Fixed term Parliaments Act. This caused Parliament to be dissolved by virtue of section 3(1) of the Fixed term Parliaments Act on 6 November.
Жою
2020 жылдың желтоқсанында Консервативтік үкімет 2011 жылғы Белгілі мерзімге сайланған Парламенттер туралы заңды жою (қайтару) жобасын жариялады, кейін 2021 жылдың мамыр айында Халық палатасына енгізілген кезде Парламентті тарату және шақыру туралы заң жобасы деп қайта аталды. Бұл жоба Белгілі мерзімге сайланған Парламенттер туралы заңның толыққанды күшін жояды, премьер-министрдің өтініші бойынша Парламентті таратуға монархтың конституциялық құқықтарын қайта жаңартады, сондай-ақ Парламенттің алғашқы отырысынан бастап бес жыл өткен соң парламенттік сессия автоматты түрде аяқталуын және сайлау күні 25 жұмыс күнінен кейін белгіленетінін қамтамасыз етеді. Заң жобасына 2022 жылдың 24 наурызында патшалық бекітілім берілді.
In December 2020, the Conservative government published a draft Fixed term Parliaments Act 2011 (Repeal) Bill, later retitled the Dissolution and Calling of Parliament Bill when it was introduced to the House of Commons in May 2021, which would repeal the Fixed term Parliaments Act in its entirety, restore the monarch's prerogative powers to dissolve Parliament at the prime minister's request, and ensure that a parliamentary term automatically ends five years after a Parliament's first meeting and polling day being 25 working days later. The bill was given royal assent on 24 March 2022.