Кіріспе

АҚШ-тың сот ісі A&M Records, Inc. v. Napster, Inc., 239 F.3d 1004 (9-шы аймақ, 2001) – интеллектуалдық меншік саласындағы маңызды іс. АҚШ-тың 9-шы аймақтық саяси соты төменгі сот шешімін растады, ол бойынша Napster өзара файл алмасу қызметі авторлық құқықтың бұзылуына көмектескені үшін және осы бұзулуға араласуы үшін жауапты деп танылды. A&M Records бас талапкер болғанмен, Napster-ге қарсы 18 түрлі дыбыс жазу компаниясы сотқа шағымданды, олардың барлығы Америка дыбыс индустриясы қауымдастығының (RIAA) мүшелері еді. Бұған қоса, ән жазушылар Джерри Лайбер және Майк Столлер де аймақтық сотқа шағымдануға қатысты, олар "ұқсас жағдайдағы барлық басқа да тараптардың" мүдделерін қорғады.

Аудандық соттың пікірі

Жазу компаниялары Napster-дің авторлық құқықты бұзуға қатысты және оны ынталандыруға қатысты айып тақты, сондай-ақ талапкерлердің әндерін қызметте дереу таратуды тоқтату үшін алдын ала тыйым салу туралы өтініш берді. Калифорнияның Солтүстік округінің АҚШ округтік сотының судьясы Мэрилин Холл Пател талапкерлердің үлкен мүмкіндікке ие екенін көрсеткендіктен, алдын ала тыйым салуды бекітті. Ол Napster-ге "құқық иеленушінің тікелей рұқсатынсыз, федералды немесе штаттық заңмен қорғалған талапкерлердің авторлық құқықтарына тиесілі музыкалық шығармалар мен дыбыс жазбаларын көшіру, жүктеу, жолдау, тарату немесе осы әрекеттерге басқаларды ынталандыруға тыйым салатын" тыйым салу туралы бұйрық шығарды. Авторлық құқықты тікелей бұзу мәселесі бойынша апелляциялық сот округтік соттың Napster пайдаланушылары талапкерлердің авторлық құқықтарын тікелей бұзуға қатысқан болуы мүмкін деген шешімімен келісті. Бұл ретте Жоғарғы Сот бұқаралық ақпарат құралдарына көшіру технологиялары, егер олар бастапқы пайдаланушыдан тыс кең ауқымды авторлық құқық бұзушылыққа әкеп соқтырмаса, қабылдануы мүмкін деп шешті. Napster-дің "тікелей құқық бұзушылық туралы нақты, айқын білімі" және Napster-ді құқық бұзушылыққа жатпайтын пайдаланудың ықтимал еместігіне байланысты, "біз Napster жүйесінің архитектурасы мен жүйенің операциялық мүмкіндіктеріне қатысты Napster-дің іс-әрекеттері арасында нақты айырмашылық жасауға міндеттіміз". Осылайша, апелляциялық сот Napster-ге қарсы талапкерлердің үлестік құқық бұзушылық туралы талабын қанағаттандырды. Сонымен қатар, Digital Millennium Copyright Act-тың (17 U.S.C. § 512) қауіпсіздік ережесіне (safe harbor clause) сілтеме жасап, Napster пайдаланушылары файлдардың тек жеке пайдалану үшін рұқсат етілген көшірмелерін жасады, рұқсатсыз көшірмелерді кеңінен таратуға мүдделі емес екенін айтты. Тоғызыншы апелляциялық округі округтік соттың MP3 файлдарын жүктеу Audio Home Recording Act-імен қамтылмаған деген қорытындысымен келісті, себебі онлайн файлдарды бөлісу аналогты таспа саудасының ескі формаларына қарағанда рұқсатсыз көшірмелерді әлдеқайда жылдам таратуға мүмкіндік береді. Қызметтің иелері ән жазушылар мен музыка баспаларымен келісімге келіп, 26 миллион доллар төлеуге келісті.

Сын-пікірлер мен әсері

Екі тараптың да атынан ұсынылған көптеген amicus briefing-тердің ішінде, АҚШ университеттеріндегі авторлық құқық заңын оқытатын он сегіз профессордың консорциумы жасаған ерекше бір briefing-те округтік соттың Sony прецедентін дұрыс түсінбегені және әділ пайдалануды тым шектеулі қарастырғаны айтылды. Napster ісінен кейін Morpheus, Grokster және KaZaA сияқты бірнеше файл алмасу желілері пайда болды, олардың көпшілігі өз пайдаланушыларының заңбұзушылық әрекеттеріне байланысты заңдық қиындықтарға тап болды. 2005 жылы MGM Studios, Inc. v. Grokster, Ltd. ісі Жоғарғы сотқа жетті және көптеген адамдар оны Napster ісінің жалғасы деп санайды, себебі ол "заңнан озуға" тырысқан тағы бір технологияны қарастырды. Келесі бірнеше жылда BitTorrent, тағы бір P2P технологиясы, авторлық құқықтарды тексеру нысанына айналды. The Pirate Bay сияқты танымал торрент-трекерлер ұзақ заңдық күреске қатысты, бірақ олардың қарсыластары осы қызметтерді толығымен тоқтатуға онша сәттілікке жете алмады.