Кіріспе
Саланг туннелі (Tūnel e Sālang, Da Sālang Tūnel) – Ауғанстанның Парван провинциясының солтүстігіндегі Саланг асуында, ел астанасы Кабулдан солтүстікке қарай орналасқан туннель. Теңіз деңгейінен шамамен жоғары орналасқан бұл туннельді 1964 жылы Кеңес Одағы салып аяқтаған. Саланг туннелі стратегиялық маңызы зор, себебі ол Орталық Азияны Оңтүстік Азиямен автомобиль жолы арқылы байланыстырады, және жыл бойы қолданыста болатын солтүстік-оңтүстік бағыттағы жалғыз өткел болып табылады, бірақ суық қыста қар көп жауғандықтан көбінесе жабылады. 2023 жылы туннельдің ішінде және сыртында кең ауқымды құрылыс жұмыстары жүргізілді.
The Salang Tunnel ( Tūnel e Sālang, Da Sālang Tūnel) is a tunnel located at the Salang Pass in northern Parwan Province of Afghanistan, about north of the nation's capital, Kabul. At nearly above sea level, the tunnel work was originally completed by the Soviet Union in 1964. The Salang Tunnel is of strategic importance as it connects by road Central Asia with South Asia, and is the only pass going in a north–south direction to remain in use throughout the year, although it is often closed during the cold winters by heavy snowfall. In 2023, major construction work was done inside and outside the tunnel.
Шолу
Бұл туннель Ауғанстанның маңызды солтүстік-оңтүстік байланысын құрайды, саяхат уақытын 72 сағаттан 10 сағатқа дейін қысқартып, шамамен 700 метрге дейін биіктікке жетеді және ұзындығы белгілі бір шамада. Түннельдің ені мен биіктігі басқа деректерде көрсетілгендей, негізінде 6 метрден аспайды және биіктігі 5 метрге жетеді, бірақ бұл тек орталық бөлігінде ғана. 2010 жылы Саланг туннелі арқылы күніне шамамен 16 000 көлік өткені анықталды. Басқа мәліметтерге сәйкес, туннель күніне 1000 көлікке есептелген, бірақ қазір күніне 7-10 мың көлікке қызмет көрсетеді. 2010 жылдардың басында туннельдің жөндеу және жаңарту жұмыстары үшін ISAF қаржысы қолдау көрсетіп келді. 2012 жылы АҚШ Халықаралық даму агенттігі (USAID) Парван провинциясының Оланг аймағынан Бағлан провинциясының Дошақ ауданына дейін (оңтүстікке қарай 6 км) жаңа туннельді зерттеудің техникалық жобасын жасады. Бұл жоба саяхат қашықтығын қысқартты.
1980 жылғы апат
1980 жылғы 23 ақпанда жол апаты салдарынан Кеңес әскерінің колоннасы қалып қойды және оның 16 әскери қызметшісі түтін газдарынан уланып қайтыс болды.
1982 жылғы өрт
1982 жылғы 3 қарашада қаза тапқандардың саны Кеңес деректері бойынша шамамен 64 совет әскері және 112 ауғандықтан тұрады; көлік соқтығысы салдарынан танкерлік жүк көлігі туннельде жарылып, өрт әскери колоннаны қамтыды. Батыс деректерінде қаза тапқандардың саны 2700-3000-ға жетеді деп хабарланады.
2002 жылғы қар көшкіні
Ашылғаннан кейін бірнеше апта өткен соң, оңтүстік жағындағы қар көшкіні салдарынан бірнеше жүз адам туннельде қалып қойды. Көптеген адамдар құтқарылса да, біреулері ауа жетіспеуден және суықтан қаза тапты. 2004 жылдың шілде айында толық жөндеуден кейін туннель екі бағытты қозғалысқа қолданылатын болды.
2009 жылғы қар көшкіндері
2009 жылдың қаңтар айында тоннельге баратын жолдағы лавинадан кем дегенде он адам қаза болды.
2010 жылғы қар көшкіндері
2010 жылдың 8 ақпанында туннель маңында кем дегенде он жеті қар көшкіні жүріп, шақырымдаған жолды көміп, 175 адамның қаза болуына және жүздеген адамның жолда қалуына себеп болды. Жүздеген автомобиль қардың астында қалды. Ауған Ұлттық Армиясы мен НАТО вертолеттерін пайдаланып, көліктерінде қамалып қалған кем дегенде 2500 адамды құтқарып алды. Туннель 2010 жылдың 12 ақпанында қайта ашылды.
2022 өрт
2022 жылдың 18 желтоқсанында жанармай цистернасы жарылып, кем дегенде 31 адам қаза тауып, 37 адам жарақат алды.