Кіріспе

Германиядағы католик архиепископиясы

Бамберг митрополиттік архиепископиясы (лат. Archidioecesis Metropolitae Bambergensis) – Бавариядағы Католик шіркеуінің Латын шіркеуінің епархиясы, Германиядағы 27 епархияның бірі. 2015 жылы халықтың 32,9%-ы өзін католик деп жариялады, ал олардың 15,6%-ы жексенбі күні қасиетті миссаға қатысатынын мәлімдеді; Германия үшін бұл салыстырмалы түрде жоғары көрсеткіш. Архиепископтық Жоғарғы Франкония және Орта Франконияның көп бөлігін, сондай-ақ Төменгі Франкония мен Жоғарғы Пфальцтың шағын бөлігін қамтиды. Оның орталығы – Бамберг қаласы. Шпейер, Эйхштетт және Вюрцбург епархиялары оған бағынышты. Епархия 1007 жылы Эйхштетт және Вюрцбург епархияларының бір бөлігінен құрылды. 1817 жылы епархия архиепископтық дәрежеге көтерілді.

Тарих

1 қарашада 1007 жылы Франкфурт қаласында синод өтті. Синодқа сегіз архиепископ, жиырма жеті епископ, сондай-ақ Германия королі Генрих II қатысты. Генрих II Бамберг аймағындағы ескі діндерді толық жеңуге көмектесетін жаңа епархия құруды жоспарлады. Алайда, Жоғарғы Майн, Висент және Айш өзендері бойындағы вендтердің жері қашаннан бері Вюрцбург епархиясына қарасты, өйткені әулие Бонифаций Орта Германия епархияларын ұйымдастырған кезде осылай белгіленген. Сондықтан, жаңа епархияны құру үшін осы лауазымдағы адамның келісімі қажет еді. Вюрцбург епископы өзінің бір бөлігінен айырылуға қарсылық білдірмеді, әсіресе король Вюрцбургті архиепископтық деңгейге көтеруге және Майнингендегі теңдестірілген жермен сыйлауға уәде бергендіктен. Бұл шараға Папа Иоанн XVII-нің келісімі алынды, бірақ Вюрцбургті архиепископтық деңгейге көтеру мүмкін болмады, ал епископ келісімін кері алып алды. Синодта Генрих Вюрцбург және Эйхштадт епархияларының бір бөлігінен Бамберг епархиясын құруға рұқсат алды. Бамберг тікелей Римге бағынышты болды. Сондай-ақ, корольдің канцелярия бастығы Еберхардты Майнц архиепискобы Виллигис жаңа шекаралық епархияның басшысы етіп тағайындау туралы шешім қабылданды. Жаңа епархияны нығайту үшін синодта құжаттармен расталған құнды сыйлықтар табыс етілді. Генрих Хилдесхайм соборының қатаң тәртібі мен білімге құштарлығын, өзі сонда білім алғандықтан, өзі басқаратын шіркеулерге, соның ішінде өзі сүйіп тұратын Бамберг епархиясына да сіңіргісі келді. Келесі жеті епископты императорлар тағайындады, ал содан кейін еркін каноникалық сайлау қағидасы қолданылды. 1046 жылы Еберхардтың орнына Суидгер фон Морслебен келді, ол кейіннен Папа Климент II атанды. Ол Альп тауларының солтүстігінде Бамберг соборында жерленген жалғыз папа болды. Он үшінші ғасырда епархия біртіндеп аумақтық княздікке айналды, ал оның епископтары архиепископтардан кейін ең жоғары дәрежеде тұрды. Епископ Генрих I алғашқы князь-епископ атанды. Қырықыншы епископ, Георг III фон Лимбург (1505–1522) Реформацияға бейімділік танытты, бұл оның ізбасары Вейгандтың (1522–1556) кезінде күшті әлеуметтік толқуларға әкеп соқты. Қала Екінші Марграв соғысында (1552–1555) және Отыз жылдық соғыста (1618–1648) қатты қиындықтарға тап болды, соңғысында ол жаңа Франкония герцогы Бернардтың билігіне көшті. Вестфалия бейбіт шартында (1648) епископтар өздерінің иеліктерін қайтарып алды. 1802 жылы неміс медиатизациясы кезінде князь-епископтық секуляризацияланды және оның аумағы Баварияға қосылды. 1808 жылдан 1817 жылға дейін епархия бос болды, бірақ соңғы жылы Бавария конкордаты бойынша архиепископтыққа айналдырылды, ал Вюрцбург, Шпейер және Эйхштадт оның қарастырылатын епархиялары болды.