Кіріспе

Дәстүрлі ән – дәстүрлі ағылшын халық әні.

"Frog Went a Courtin (Roud No. 16;)" – ағылшын тіліндегі халық әні. Оның алғашқы белгілі жазбасы 1549 жылы Веддерберннің «Шотландия шағымдары» еңбегінде «Құрбақ диірменге келді» деген атпен кездеседі, бірақ бұл ағылшын тілінде емес, шотланд тілінде жазылған. 1580 жылы Лондон станциялықтар компаниясының тізілімінде «Құрбақ пен тышқанның ерекше тойы» туралы мәлімет бар. Балладаның көптеген нұсқалары сақталған, алайда ең көне музыкалық нұсқасы 1611 жылы Томас Равенскрофттың «Мелизмата» атты еңбегінде табылды.

Қорытынды

Әннің мәтіні бақаның тышқанға (Missie Mouse) махаббат білдіруімен айналысады. Тышқан бақаға үйленуге келіседі, бірақ ол рұқсатты Тышқан ағасынан алуы тиіс. "King Kong Kitchie Kitchie Ki Me O" сияқты басқа нұсқаларда, Чабби Паркер орындауында, бақа Мисс Мыстың басқа күйеушілерін (бір құс, жарықанат және ара) оның ұсынысын бұзғаннан кейін жекпе-жекте жеңіп, өлтіреді. Тышқан ағасының рұқсаты алынғаннан кейін, екеуі тойдың мәліметтерін келіседі. Кейбір нұсқалары мысық, жылан немесе басқа жануарлар жұпты және тойға келгендерді жеп қоюымен немесе қууымен аяқталады. Кейде бақа қашып құтылады, бірақ кейін үйрек оны жұтып қояды. Көбінесе соңғы шумақта сөреде тамақ бар екені айтылады, және егер тыңдаушы көбірек шумақтарды естігісі келсе, оларды өзі орындауы керек.

Шығу тегі

Спейттің жазбасында түпнұсқада Анжу герцогы Франсуаның Англияның Елизавета I-ге уәде беруі туралы айтылған деген пікір бар; алайда, бұл оқиға 1579 жылы болған, ал шотланд тіліндегі нұсқасы одан отыз жыл бұрын жарық көрген. Егер екінші белгілі нұсқа (1611 жылы «Мелизматада», сондай-ақ Шапельде қайта басылған) ең көне болса, мұндай мүмкіндік бар еді. «Гиб, мысығымыз» және «Дик, бақамыз» деген сияқты саяси мағынасы бар тіркестер кездеседі. Бірақ Wedderburn мәтіні, кемінде, әнді болжамдайды, ол Елизавета патшайымның билігінен тоғыз жыл бұрын, ал Мэри патшайымнан төрт жыл бұрын жазылған. Егер ән қандай да бір патшайым туралы болса, онда ол Мэри Стюарт болуы мүмкін. Дегенмен, Эвелин К. Уэллс, «Батыл жігіттер» атты LP пластинкасының қосымша жазбаларында («Жаңа Англияның халық музыкасындағы дәстүрлер», «Жаңа әлем рекордтары» 239, 1977), түпнұсқа 1580 жылы Лондон қағазханалар компаниясының тізіліміне енгізілген кезде сатирикалық түрде өңделген болуы мүмкін деп санайды, себебі бұл уәде берудің ең жарқын кезіне сай келеді. Альберт Жек өзінің «Pop Goes the Weasel: Балалар өлеңдерінің құпия мағыналары» атты кітабында (33–37 беттер, авторлық құқық 2008) әннің ең ерте белгілі нұсқасы 1549 жылы Роберт Веддерберннің «Шотландиядағы шағымдануында» «Бақа Миль Дюрға келді» деген атпен жарияланғанын айтады. Ол 1547 жылы шотланд королевасы Мария Гиз Генрих VIII-нің шабуылына ұшырап, қызы Марияны (кейін Шотландия королевасы Мэри), «Мысық қызды» үш жасар француз принці Луиге үйлендіруге тырысқанын мәлімдейді – «бақа». Бірнеше жылдан кейін ән өзгерістермен қайта пайда болды, себебі тағы бір француздың («бақаның») қызығушылығы алаңдау тудырды – Анжу герцогы мен Елизавета I арасындағы 1579 жылғы уәде беру. Елизавета тіпті сүйіктісі Анжуға «бақа» деген лақап ат қойған. Тағы бір теория әнді Саффолк графтығымен байланыстырады: «Роли, Поли, Гаммон және шпинат» – Суффолк графтығының төрт белгілі отбасыларын, яғни Роули, Пол, Бейкон және Грин есімдеріне сілтеме жасайды.

Басқа көріністер

Билл Уиллингхемнің "Әңгімелер" графикалық романдар сериясының бірінші томында "Flycatcher" (ертегілердегі Бақа ханзада) үйді жуып жатқанда, әннің алғашқы шумағын айтады. Терри Пратчетт пен Нил Гейманның "Жақсы белгілер" романында, кейіпкер Антони Дж. Кроули үлкен көлік қанабына тап болғанда "эй-хо!" деп өзіне-өзі айтады және сэр Антони Роулидің қайырман шумағын еске түсіріп, жол ашуға тырысады.