Кіріспе

Schuiten and Peeters The Obscure Cities графикалық романдар сериясы, алғаш рет ағылшын тілінде, әртүрлі, Fantastic Stories және Fantastic Cities ретінде жарияланған, бұл бельгиялық суретші Франсуа Шуитен мен француз жазушысы Бенуа Питерс жасаған банди-дезин сериясы. 1982 жылы журнал түрінде алғаш рет жарияланған серия 1983 жылдан бері Брюссельдегі Casterman баспасында альбом түрінде шығарылуда. Серияның жаңа бөлімдері 1980-ші, 1990-шы, 2000-шы және 2020-шы жылдары жарық көрді, толық түсті, жартылай түсті немесе қара-ақ суреттермен, сондай-ақ фотосуреттермен бірге. Серияның көркемдік ерекшелігі – Шуитеннің әртүрлі заманауи, тарихи және қиялды архитектуралық стильдерді шынайы бейнелеуі. Сериал көбінесе стеймпанк ретінде сипатталады, себебі ол анахронизмдерге толы технологияны, ғылыми фантастика дәуірінің повество және визуалдық дәстүрлерін, сондай-ақ Жюль Верннің 19 ғасырдың соңындағы Еуропаның көркем суреттеуінен шабыттанған, қиялға толы қалалар мен мәдениеттердің ретрофутуристік параллель әлемін қамтиды. 1968 жылы Шуитен мен Питерс католик мектебінде оқып жүргенде танысып, бірге студенттік басылымды жазу және сурет салу үшін жұмыстасты. Он жылдан кейін олар Брюссельде қайта кездесіп, шығармашылық ынтымақтастығын жаңартты. "Urbicande қызуы" оқиғасын жоққа шығаруға бағытталған ғылыми эссе. Мәтін "Urbicande қызуының" басты кейіпкері, қазір Брюссельдің Алтыншы Хосписінде, қаланың психиатриялық ауруханасында қамауда отырған Евгений Робиктің эмоционалды жазуымен толтырылған. Шуитен кітаптың суреттерін Роберт Луи Мари де ла Барк деген псевдониммен салған (француз тілінде barque сөзі баржа немесе қайық деген мағынаны білдіреді, ал голланд тілінде schuiten деп аударылады). "La Fièvre d'Urbicande" журналының алғашқы беттеріндегі әлем картасында тағы көп қалалардың аттары көрсетілген. Le Guide des Cités-те Шуитен мен Питерс осы хаттардан алынған мәлімдемелер мен цитаталарды тікелей пайдаланады, тіпті егер олар жарияланған материалдарға қайшы келсе де.

Urbicande.be сайты

1996 жылы Урбиканде.be, "Жасырын қалалардың" ресми сайты іске қосылып, жанкүйерлерден "Жасырын жолдарды" іздеудегі өз тәжірибелері туралы есептерді сұрады. Жауап күтілгеннен асып түсті, соның арқасында Schuiten және Peeters онлайн қызметін кеңейтіп, сайттар желісін құрды, ол негізінен "Обскур" атты ресми журналының ebbs.net URL-інен тармақталды. Аталған сайтта көптеген жанкүйерлік есептер, фотосуреттермен және Schuiten-нің суреттерімен көркемделген, сондай-ақ түрлі құпия "Жасырын қалалар" артефактілерін табуға болады. Бұған қоса, біздің әлемнің билігі параллель әлем туралы білімнің таралуын тоқтату және түрлі "Жасырын жолдарды" жою ниетінде деген бірқатар теориялар зерттеледі. 2015 жылдың мамырында Урбиканде.be жабылып, "Жасырын қалалар" әлемінің ресми онлайн энциклопедиясы – AltaPlana.be сайтында сақталды.

Аустриялық үй

1992 жылы «Les Cités obscures» альбомында Брюссельдің құрылыс үрдісіндегі деструктивті жаңғыру тенденциясын әлеуметтік сатиралық түрде көрсеткеннен кейін, Шутен мен Питерс Шутеннің балалық шағындағы Шербек ауданының тұрғындарын Брюссельдегі белгілі Art Nouveau стиліндегі сәулетші Хорта салған соңғы ғимараттардың бірі – «La maison Autrique» үйін сатып алуға көндірді. 1999 жылы олар оның ішінде «Қараңғы қалалар», 19 ғасырдың Art Nouveau стиліндегі Брюссель және 20 ғасырдағы Брюссельдің құрылыс жобаларын жою процесі туралы тұрақты псевдо-документалдық көрме ашты, бұл Брюссельдің құрылыс жобаларын жоюдың билік тарапынан жасалған қастандық екенін аңғартатын теориялармен байланысты. 2004 жылы Шутен мен Питерс ғимарат, 1990 жылдардағы оның қалпына келтірілуі, сондай-ақ Хортаның өмірі мен еңбектері туралы суреттелген кітап жариялады («La Maison Autrique: Métamorphose d'une maison Art Nouveau» – ағылшын тілінде «Maison Autrique – Metamorphosis of an Art Nouveau House» деп жарияланған). Сонымен қатар, олардың соңғы «Les Cités obscures» екі бөлімді графикалық романы «La Théorie du grain de sable» (2007; 2008) «Autrique» үйіне арналған. 2021 жылдан бастап үйде «Қараңғы қалалар» тақырыбында эскейп-рум ойыны ұйымдастырылуда.

Қоғамдық өнер

2023 жылдың қазанында жарық көрген Le retour du capitaine Nemo альбомында Жюль Верннің "Наутилус" туындысынан шабыттанған, жануарлар мен қиялдың қосындысынан құралған "Nauti pouple" көлігі бейнеленген. Француз мүсіншісі Пьер Маттермен бірнеше жылдық ынтымақтастықта Шютен "Nauti pouple" ны 6 метрлік биіктіктегі қоғамдық мүсін ретінде бірлесіп жобалады. Бұл мүсін алдымен Брюссельде қойылымға шығарылып, 2025 жылы Амиен қаласының Верньмен байланысын еске алу үшін Амиен вокзалында тұрақты орнатылады. Альбомда да "Nauti pouple" әртүрлі қалалар арқылы саяхаттап, Амиеннің Obscure Cities әлеміндегі әріптесі – Самаробрайвке жетеді.

Баспа тарихы

Толық серия француз және голланд тілдерінде Casterman баспасынан; неміс, испан, поляк (Manzoku және Scream Comics) және португал тілдерінде жергілікті баспаханалар арқылы; франкофондық Канадада Flammarion; ал жапон тілінде Shogakukan Shueisha Productions баспасынан төрт жинақталған том түрінде жарық көрді. 2012 жылы жарық көрген алғашқы жапондық том Жапония Медиа Өнер Фестивалінде жыл сайынғы манга сыйлығын жеңіп алды. Бұл жетістік Casterman баспасын француз тіліндегі түпнұсқа альбомдарды жинауға ынталандырды. 2016 жылы Alaxis, IDW Publishing компаниясымен "The Obscure Cities" сериясының Солтүстік Америкадағы жаңа баспашысы ретінде серіктестік құрды, Alaxis Press бірлескен брендімен, ал түпнұсқа команда аудармамен және редакциялаумен айналысты. IDW және Alaxis 2016 жылы "Құм түйіршігінің теориясы", 2017 жылы "Самарис", 2021 жылы "Адамның көлеңкесі" және 2022 жылы "Мұнара" кітаптарын жариялады. Содан кейін IDW, 2022 жылы Alaxis-тің қатысуынсыз "The Fever in Urbicande" және "The Invisible Frontier" кітаптарын шығарды; осы кітаптардың жарыққа шығуына дейін бүкіл "Obscure Cities" сериясы IDW веб-сайтынан алынып тасталды. 2023 жылы, француз тілінде "Le retour du capitaine Nemo" басылымы жарық көрген кезде, Alaxis Press тағы бір Kickstarter науқанын іске қосты, ол ағылшын тілінде бір мезгілде "The Return of Captain Nemo" деп жарияланды. "The Leaning Girl" 2015 жылы халықаралық материалдың ең жақсы АҚШ нұсқасы ретінде Eisner сыйлығына ұсынылды, ал "The Shadow of a Man" 2022 жылы сол сыйлықты жеңіп алды.