Орта ғасырдағы ағылшын құқығында айып төлемі

Кіріспе

Орта ғасырдағы ағылшын құқығындағы қаржылық жаза

Амерцемент – Орта ғасырларда ағылшын құқығында кең таралған, сот немесе әріптестер (peers) тарапынан салынатын қаржылық жаза. "Амерцемент" атауы "амерцеть" етістігінен туындаған, яғни король заң бұзған қарапайым азаматын амерцементке салады. Бұл термин англо-нормандық (құқықтық француз тілінен, француз тілінен, латын тілінен) шыққан және сөзбе-сөз "рейілділікке (мерзіметке) қарулы болу" дегенді білдіреді: *mercy* + *cement* (ағылшын тіліндегі *mercy* сөзімен туыс). Амерцемент көбінесе айыппұлмен синоним болып табылады, бірақ айыппұл заңмен белгіленген және көбінесе ерікті болса, амерцементтің мөлшері белгісіз болады. Амерцементтер көбінесе шағын құқық бұзушылықтар үшін (мысалы, корольдік орманға заңсыз кіру) түрмеге қамаудың орнына қолданылған жаза түрі еді.

Ертедегі норман билігі

Бұл айып төлеу жүйесі 1066 жылғы Норман шапқыншылығы кезінде қолданыста болған, бірақ 1100 жылы Генрих I таққа отырғанда әлі де жаңалық ретінде қарастырылды. Белгілі бір аумақта заңдық билікке ие тұлғалардың саны артқан сайын, заң қорғауымен өзін сатып алуға тырысқан қылмыскерден талап етілетін сомалар күннен-күнге ауырлап бара жатты. Ол құрбанның отбасының, құрбанның феодалының, қылмыс жасалған аумақтың феодалының, мүмкін, қасиетті орынға басып кірген шіркеудің, қандай да бір мүддесі бар басқа феодалдардың және, соңында, жоғары феодал – патшаның талаптарын қанағаттандыруы керек еді. Бір рет бұзылған бейбітшілікті қайта сатып алу іс жүзінде мүмкін емес еді. Алайда, патшалық билік араласып, белгілі бір шарттармен қорғаныс ұсынды: қылмыскер өзін және бар мүлкін патшаға тапсырып, «патшаның рақымында» екенін жариялап, берілуінің куәлігі және кепілі ретінде нақты кепілдік (vadium) берді. Қатаң айтқанда, адамның өмірі мен денсаулығы және бар мүлкі патшаның рақымына қарай болатын. Алайда, патшалық билік, тым ашкөздікпен өзінің мүддесіне зиян келтіретінін түсінді және көбінесе орташа мөлшердегі айыптармен қанағаттанды. Іс жүргізу ережелері жасалды: алынатын сомалар қылмыскердің байлығына және қылмыстың ауырлығына қарай реттелді. Сонымен қатар, айып мөлшері қылмыскердің көршілерінен құралған қазылар алқасымен белгіленуі керек деген ереже қабылданды, сондай-ақ ең жоғары мөлшерді белгілеуге тырысты. Осылайша, патшалық билік іс жүзінде құрметтейтін, бірақ көбірек талап ету құқығынан бас тартпайтын белгілі бір тариф жүйесі қалыптасты. Мұндай төлемдер «айып төлеулер» деп аталды. Шағын қылмыстар үшін адамдар үнемі «рақымға» ілікті: жүздік немесе округтік жиналыстарға қатыспағаны үшін, жалған немесе қате үкім шығарғаны үшін, орман құқықтарын бұзғаны үшін. Генрих I жарғысының (8-тарау) осы мәселені шешудің тиімді шараларын ұсынғанымен, олар реакциялық және іске асыруға келмейтін сипатқа ие болды. Оның айып төлеу жүйесін (ондаған жылдар бұрын енгізілген) толығымен жою және бұрынғы англосаксондық боттар мен айыптар жүйесіне қайта оралу туралы уәдесі орындалмады. Ешкім өмір бойы (немесе тіпті бір жыл бойы) айып төлеулерге ұшырамастан өмір сүре алмайтын еді.

This system of amercements is found in working order as early as the Norman Conquest of 1066, but was still regarded as an innovation at the accession in 1100 of Henry I. As the number of entities having legal jurisdiction over a given location increased, the sums demanded from a wrong doer who wished to buy himself back under protection of the law had become increasingly burdensome. He had to satisfy claims of the victim's family, of the victim's lord, of the lord within whose territory the crime had been committed, perhaps of the church whose sanctuary had been invaded, of other lords who could show an interest of any sort, and finally of the king as lord paramount. It became practically impossible to buy back the peace once it had been broken. The Crown, however, stepped in, and offered protection on certain conditions: the culprit surrendered himself and all that he had to the king, placing himself “in misericordiam regis,” and delivering a tangible pledge (vadium) as evidence and security of the surrender. Strictly speaking, the man's life and limbs and all that he had were at the king's mercy. The Crown, however, found that it might defeat its own interests by excessive greed; and generally contented itself with moderate forfeits. Rules of procedure were formulated: the amounts taken were regulated partly by the wealth of the offender, and partly by the gravity of the offence. Further, it became a recognized rule that the amount should be assessed by what was practically a jury of the culprit's neighbours; and attempts were also made to fix a maximum. Thus a sort of tariff grew up, which the Crown usually respected in practice, without abandoning the right to demand more. Such payments were known as “amercements.” For petty offences, men were constantly placed “in mercy”: for failure to attend meetings of a hundred or county; for false or mistaken verdicts; for infringements of forest rights. The Charter of Henry I (chapter 8) had promised a remedy, drastic indeed but of a reactionary and impossible nature. His promise, to abolish altogether the system of amercements (then of recent introduction) and to revert to the earlier Anglo–Saxon system of bots and wites, was made only to be broken. No one could expect to pass through life (perhaps hardly through a single year) without being subjected to amercements.

Еркін ерлердің кірісі

Бұл жерде уәде етілген реформалардың басты мақсаты – тәуелсіздік принципін орнату болды; Король өзінің қалыпты ережелеріне бағынуға тиіс. Осы мақсатта, бостандық иелері үшін сақшылдық шаралары жасалды. (а) Шағын құқық бұзу үшін тек аз сома ғана алынуы мүмкін еді. Бұл жаңалық емес: Иоаннның тұсындағы жазбалар 1215 жылға дейін де, одан кейін де өте шағын сомалар жиналғанын көрсетеді: үш пенс – бұл жиі кездесетін сома. (b) Ауыр құқық бұзушылықтар үшін үлкен сома белгіленуі мүмкін, бірақ ол құқық бұзушылықтың ауырлығына пропорционал болмауы керек. (c) Ешбір жағдайда кінәліні мүліктен айыруға болмайды: оның күнкөріс құралы сақталуы керек. Егер төлеу үшін барлық мүлігі сатылуы керек болса да, ол өзінің «қонысын» сақтап қалуға тиіс еді, бұл сөз кейін талқыланады. (d) Тағы бір ереже осы қағидаларды іске асыру механизмін қарастырды. Сома Корольдің қалауынша емес, адал бағалаушылар, «көршілердің адал азаматтарының анттары» арқылы белгіленуі керек еді. 1216 жылғы қайта жариялануда «адал азаматтар» «адал және құқықты білетін (legalium) азаматтар» деп аталды, бұл тек сөздік өзгеріс еді. Ақы төлеу мөлшерін белгілеуде екі кезең болды. (а) Қарапайым халық үшін, жаза әдеттегі жағдайларда корольдің судьялары округтік сотта шерифтің көмегімен алдын ала бағаланатын. Олардың міндеті – соманың құқық бұзушылықтың ауырлығына сәйкес келетінін қадағалау еді. (b) Содан кейін шериф немесе оның сержанттары, толық округтік сотта, он екі көршінің қатысуымен, ақы төлеуді салыққа тарту арқылы, кінәлінің төлеу қабілеті туралы біліміне сәйкес азайтуға тиіс болды. «Төлемдер журналында» осыған қатысты мысалдар бар. Генрих II-нің он төртінші жылында белгілі бір дін қызметкері (бұл жағынан ол дінге кірмеген адамнан ешқандай айырмашылығы жоқ еді) корольдің судьяларының бірі Уильям Фитц Джонмен 100 маркалық «мецикордиа»ға орналастырылған, бірақ бұл сома кейіннен көршілерінің анттарымен (sacramentum vicinorum suorum) 40 маркаға дейін төмендетілді. Дін қызметкері кедейлігін айтқандықтан, оның төлеу қабілеті туралы мәселе жергілікті куәгерлерге жіберілді және нәтижесі осылай болды деп есептеуге болады. Бұл дін қызметкері кейіннен кедейлігіне байланысты толығымен кешірілді. «Магна Харта» осы тарауда бостандық иелері, саудагерлер және шаруалардың ақы төлеуі туралы айта отырып, корольдің судьяларының рөлін атамайды, тек көршілер қазылар алқасының функцияларын ғана сипаттайды. Бұл 21-тараудың ережелеріне қатысты үлкен контраст құрайды, ол төлемақыны төлемеген графтар мен барондарға қатысты қарастырылған шараларды реттейді.

The great object of the reforms here promised was to eliminate the arbitrary element; the Crown must conform to its own customary rules. With this object, safeguards were devised for freemen. (a) For a slight offence, only a petty sum could be taken. This was nothing new: the records of John’s reign show that, both before and after 1215, very small amounts were often taken: threepence was a common sum. (b) For grave offences, a larger sum might be assessed, but not out of proportion to the offence. (c) In no case could the offender be pushed absolutely to the wall: his means of livelihood must be saved to him. Even if all other effects had to be sold off to pay the amount assessed, he was to retain his “contenement,” a word to be afterwards discussed. (d) Another clause provided machinery for giving effect to these rules. The amount must be fixed, not arbitrarily by the Crown, but by impartial assessors, “by the oath of honest men of the neighbourhood.” In the reissue of 1216 “honest men” became “honest and lawworthy (legalium) men,” a purely verbal change. There were apparently two steps in the fixing of amercements. (a) In the case of a commoner, the penalty under normal circumstances would be assessed provisionally by the king's justices on circuit, with the assistance of the sheriff. It was their duty to see that the amount was proportionate to the gravity of the offence. (b) Thereafter, the sheriff or his serjeants, in full county court, with the assistance of twelve neighbours, taxed the amercements, reducing them in accordance with their knowledge of the wrong–doer's ability to pay. The Pipe Rolls afford illustrations of the practice. In the fourteenth year of Henry II a certain priest (who, in this respect, stood on the same footing as a layman) had been placed in misericordiam of 100 marks by William fitz John, one of the king's justices, but that sum was afterwards reduced to 40 marks per sacramentum vicinorum suorum. It seems a safe inference that, on the priest pleading poverty, the question of his ability to pay was referred to local recognitors with the result stated. This priest was subsequently pardoned altogether “because of his poverty.”

Magna Carta in this chapter, treating of the amercements of freeholders, merchants and villeins, makes no reference to the part played by the king's justices, but only to the functions of the jury of neighbours. All this is in marked contrast with the provisions of chapter 21, regulating the treatment to be accorded to earls and barons who made default.

Виллиндердің бағасы

Виллиндердің ерте тарихы ағылшын поместьесінің өркендеуін әлі де қоршап тұрған тұманға оралған. Фредерик Зеебом тевтон көші-қоны басталар алдында, британдық шаруашылықтарында римдіктерге қызмет еткен құлдардың мәртебесінде виллинаждың бастауын табуға тырысқанына қарамастан, көне теория әлі де басым, атап айтқанда, нормандық дәуірдегі жалақысы жоқ виллиндер – ағылшын-саксондық текті еркін туған еріктілердің ұрпақтары. Осы теория бойынша, Англияның көп бөлігін ағылшын-саксон шаруалары шағын қоғамдарға біріктіріп, әрқайсысы жеке ауылды құрады. Бұл ауыл тұрғындары 1066 жылға дейінгі бірнеше ғасырлар бойы бастапқыдағы еркін жағдайынан бірте-бірте төмендеп бара жатты: бірақ нормандық жаулаушылар олардың құлдырау процесін жылдам және қатал аяқтады. Бұрынғы еркін шаруалар XI-XII ғасырларда тәуелді виллиндерге айналдырылды. Қай теория дұрыс болмасын, XIII ғасырдағы виллиндердің экономикалық, құқықтық және саяси жағдайы анық белгілі болды. Экономикалық тұрғыдан олар өздерінің акрларын иелену үшін, белгілі бір мағынада, өздеріне тиесілі егістіктерін өңдеу шарты ретінде, өздерінің мырзаларының поместьесінің бір бөлігі болды. Бастапқыда бұрыштап айтылмаған міндеттемелер бірте-бірте нақтыланып, шектелді. Олар ғасырдан ғасырға, ауданнан ауданға және тіпті поместьеден поместьеге өзгеретін, бірақ ең жақсы жағдайда виллиннің өмірі, замандас жазушының айтуынша, ауыр және қайғылы болды (graviter et miserabiliter). Міндеттемелерін орындағаннан кейін, оның өз егістігін жыртуға және жинауға уақыты қалмайтын. Әдеттегі виллин өзінің вильгеті немесе жарты вильгеті (отыз немесе он бес шашыраңқы акр) вильенагиум деп аталатын иелік ету құқығымен иеленді, бұл еркін иеленушінің иелік етуінен ерекшеленді. Ол өз мырзасының рұқсатысыз кетуге батылмаған поместьеде тұрды. Оның өзіне тиесілі деп санайтын акрларында меншік құқықтары болғаны рас, бірақ олар Англияның жалпы құқығымен емес, "поместье әдет-ғұрыптарымен" немесе, іс жүзінде, мырзаның еркімен анықталды. Бұл құқықтарды, олар болғандай, тек сол поместьедегі әдет-ғұрып сотының алдында ғана қолдануға болады, оны мырзаның басқарушысы кең және анықталмаған өкілеттіктермен басқарды. Саяси тұрғыдан оның жағдайы ерекше болды: оған ешқандай артықшылықтар берілмеді, бірақ ол еркін адамның кейбір міндеттерін орындауы керек еді. Ол графтық және жүздік соттарға қатысты және қазылар алқасында отырды, осылайша өзіне тиесілі уақыттың аз бөлігіне одан да зиян келтірді, бірақ ертерек бостандығының белгісіз дәстүрін болашаққа сақтап қалды. Бұл тарау виллиндерге белгілі бір қорғаныс шараларын ұсынады. Алайда екі сұрақ туындайды: қандай шара? және қандай себеппен? Бір нәрсе анық: виллиндер Джонның өзі салған айыптардан ғана қорғалды, олардың поместье мырзаларының айыптарынан емес; өйткені қолданылған сөздер: si inciderint in misericordiam nostram. Патшаның мейіріміне ие болған виллин еркін иеленуші немесе саудагер сияқты бірдей қарауға лайық болады – оның күнкөріс құралы сақталады. Қазір қолданылатын сөз "қойма" немесе тауар емес, бірақ waynagium, оның мағынасы талқылауға айналды. Кок оны "виллиннің мүлігі; немесе оның арбасының немесе шараптың жиһазы" деп анықтады және Кокқа көптеген адамдар ерді. Алайда, бұл сөздің арбалармен немесе шараптармен байланысы жоқ, бірақ ол француз сөзі gagnage-дің латыншаланған түрі, оның Годфрой бес мағынасын береді: (а) пайда; (б) жырту; (с) егін; (д) жыртылған жер; (е) дән. Профессор Тайт сөзді қазіргі контексте "егін" немесе "өңделетін жерлер" деп оқып, "өзінің жыртуын сақтау" деген сөйлемді аударуға бейім. Бұл шектеулердің себебі неде? Бұл әдетте мейірімділік, кедейді толық қайыршылыққа түсірмеуге бағытталған адамгершілік қалау деп есептеледі. Алайда басқа да себептерді елестетуге болады; виллин өз мырзасының мүлігі болды және Джон басқалардың мүдделерін құрметтеуі керек. Патша өзінің мүлігімен, оның демен виллиндерімен қалағанын істей алатыны, әдетте, түсіндірмешілер назардан тыс қалдырған үзіндіден, атап айтқанда, 1217 жылғы қайта шығарылымның 16-тарауынан анық көрінеді. Онда төрт маңызды сөз енгізілді: villanus alterius quam noster: патша өзінен басқа елге қарамақтарға қатаң айыптар салмауы керек, осылайша патшалық поместьедегі виллиндерді толығымен өз билігінде қалдырды.

The early history of villeins as a class is enveloped in the mists that still surround the rise of the English manor. Notwithstanding the efforts of Frederic Seebohm to find the origin of villeinage in the status of the serfs who worked for Roman masters upon British farms long before the Teutonic immigrations began, an older theory still holds the field, namely, that the abject villeins of Norman days were descendants of free–born ceorls of Anglo–Saxon stock. On this theory, most of England was once cultivated by Anglo–Saxon peasant proprietors grouped in little societies, each of which formed an isolated village. These villagers were slowly sinking from their originally free estate during several centuries prior to 1066: but the process of their degradation was completed rapidly and roughly by the Norman conquerors. The once free peasantry were crushed down into the dependent villeins of the eleventh and twelfth centuries. Whichever theory may be the correct one, the position, economic, legal, and political, of villeins in the thirteenth century has been ascertained with certainty. Economically they were part of the equipment of the manor of their lord, whose fields they had to cultivate as a condition of being left in possession of acres, in a sense, their own. The services exacted, at first vague and undefined, were gradually specified and limited. They varied from century to century, from district to district, and even from manor to manor; but at best the life of the villein was, as a contemporary writer has described it, burdensome and wretched (graviter et miserabiliter). After his obligations were discharged, little time was left him for the ploughing and reaping of his own holding. The normal villein possessed his virgate or half virgate (thirty or fifteen scattered acres) under a tenure known as villenagium, sharply distinguished from the freeholder's tenures. He was a dependent dweller on a manor which he dared not quit without his master's leave. It is true that he had rights of a proprietary nature in the acres he claimed as his own; yet these were determined, not by the common law of England, but by “the custom of the manor,” or virtually at the will of the lord. These rights, such as they were, could not be pleaded elsewhere than before the court customary of that manor over which the lord's steward presided with powers wide and undefined. Politically his position was peculiar: allowed none of the privileges, he was yet expected to perform some of the duties, of the freeman. He attended the shire and hundred courts, and acted on juries, thus suffering still further encroachments on the scanty portion of time he might call his own, but preserving for a brighter day a vague tradition of his earlier liberty. This chapter extends some measure of protection to villeins. Two questions, however, may be asked:—What measure? and from what motive? One point is clear: the villeins were protected from the abuse of only such amercements as John himself might inflict, not from the amercements of their manorial lords; for the words used are si inciderint in misericordiam nostram. A villein in the king's mercy shall enjoy the same consideration as the freeholder or merchant in similar plight—his means of livelihood being saved to him. The word now used is neither “contenement” nor merchandise, but waynagium, the meaning of which has been the subject of discussion. Coke defined it as “the contenement of a villein; or the furniture of his cart or wain,” and Coke has been widely followed. The word, however, has apparently no connexion with wains or wagons, but is merely a Latinized form of the French word gagnage, of which Godefroy gives five meanings: (a) gain; (b) tillage; (c) crop; (d) land under the plough; (e) grain. Professor Tait is inclined to read the word, in its present context, as equivalent either to “crops” or to “lands under cultivation,” and to translate the clause “saving his tillage.” What was the motive of these restrictions? It is usually supposed to have been clemency, the humane desire not to reduce a poor wretch to absolute beggary. It is possible, however, to imagine a different motive; the villein was the property of his lord, and John must respect the vested interests of others. That the King might do what he pleased with his own property, his demesne villeins, seems clear from a passage usually neglected by commentators, namely, chapter 16 of the reissue of 1217. Four important words were there introduced—villanus alterius quam noster: the king was not to inflict crushing amercements on villeins “other than his own,” thus leaving villeins on royal manors unreservedly in his power.

Саудагерлердің бағасы

Саудагердің жағдайы liber homo-ның жағдайымен бірдей, тек оның “тауары”, ал емес “қоймасы” қорғалады. Бұл сөздің мағынасы екі жақтан қарастырылуы мүмкін. Тар мағынада, ол оның сауда тауарларына, яғни оның кәсібін жүзеге асыру үшін қажетті заттарға сілтеме жасайды. Ал кең мағынада, бұл оның саудасының өзі, саудагер ретіндегі мәртебесін білдіруі мүмкін. Бұл айырмашылықтың іс жүзінде көп маңызы жоқ: екі жағдайда да Хартия оған өмір күріш табу құралын сақтайды. Шындығында, кейбір округтер Магна Хартадан бұрын-ақ өз жарғыларында талап етілетін айыптың ең жоғары мөлшерін немесе кейбір жағдайларда айып тағайындау органының құзыретін анықтаған. Мысалы, Джонның 1200 жылғы 29 маусымдағы Дунвичке берген жарғысында, бургестерге тек округ ішіндегі алты адам және округ сыртынан алты адам ғана айып тағайындауы мүмкін екендігі көрсетілген. Елордада ерекше жеңілдіктер болды: Генрих I Лондонға берген жарғысында, ешбір азаматтың “мисерикордия пекуниа” бойынша 100 шиллингтен (оның құны) жоғары сома төлемейтініне уәде берді. Бұл Генрих II-нің жарғысында расталды, ол “ешбір адам ақша айыбы бойынша сотталмайды, бірақ қаланың заңына сәйкес, ол менің ата-бабам Генрих патшаның кезінде болған заң бойынша” деп жариялады. Джонның 1199 жылғы 17 маусымдағы Лондонға берген жарғысы да осыған сілтеме жасады; ал Магна Хартаның 13-тарауындағы әдет-ғұрыптардың жалпы расталуы оны одан әрі нығайтты. Бұл ең алғашқы жарғы, көбінесе ұсақ құқық бұзушылықтарға қатысты (мысалы, қылмыскерді патшаның қолына “мисерикордия пекуниа” бойынша беру). Алайда, қазіргі тарау ауқымы кеңірек, ауыр қылмыстарға да қатысты және барлық саудагерлерді қамтиды, тек жарғылық қалалардың бургестерін ғана емес.

Кейінгі Плантагенеттер билігі

Кейіннен, он үшінші ғасырда бұл терминдер қатаң түрде қарама-қайшы қойылды. "Amercement" заң бұзушылықтарды жазалау үшін салынған сомаларға қолданылды; заң бұзушы бас тартуға және сома мөлшерін анықтауға құқығы жоқ еді. Ал "fine" керісінше, патшадан қандай да бір жақсылық алу немесе жазадан құтылу үшін ерікті түрде ұсынылған төлемдер үшін қолданылды. Мұнда бастама жеке тұлғаға тиесілі болды, ол төленетін соманы ұсынды және ешқандай заңдық міндеттемесі болған жоқ. Теориялық тұрғыдан абсолютті айыппұл мен "amercement" арасындағы бұл айырмашылық практикада оңай жойылуы мүмкін еді. Осы тарау мен ортақ құқық бойынша корольдің "amercement" салу құқығына қойылған шектеулердің мәні жиі бұзылатын. Король өз құрбандарын белгісіз мерзімге түрмеге қамап, содан кейін оларға қызмет көрсетіп, түрмеде қызбадан немесе аштықтан өлуден құтылу үшін үлкен сома төлеуге рұқсат беретін; осылайша, үлкен айыппұлдар алынуы мүмкін болды, ал корольдің шенеуніктеріне ерікті "amercement" салуға тыйым салынды. Ерікті элементтің біртіндеп жойылуымен "fine" сөзі қазіргі мағынасын алды, ал "amercement" сөзі күнделікті қолданыстан шығып кетті.

АҚШ-та

Франц пен АҚШ Powerlifting Federation арасындағы 836 F.2d 1063 (7-ші аймақ, 1987) ісіне сілтеме жасалған. FRCP 11-бабы бойынша талапкердің адвокатына санкция салу туралы талқылауда, шешімде былай делінген: "Бұл іс бойынша талап арыз негіссіз болды, бұл ең болмағанда талапкерлердің адвокаты Виктор Д. Киличиді сөккенге дейін әкеледі. Сот төрелігін тағайындау қажеттігі, және егер солай болса, Коттер немесе Қаржы министрлігі тиісті иегер болып табылады, бұл аудандық сот алдымен қарауы керек". Мүлікті атқару жарлығы бойынша тәркілеуден бас тартқан шерифке қарсы шара қолдануға негіз болады. Vitale v. Hotel California, Inc., 446 A.2d 880 (N. J. Super. Ct. Law, 1982) ісін қараңыз. Сондай-ақ, http://codes.ohio.gov/orc/2101.09v1 және http://codes.ohio.gov/orc/2101.10v1 сайттарына қараңыз. 2006 жылдан бері АҚШ банктері Халықаралық Төтенше Экономикалық Өкілеттіктер туралы заңға немесе "Дұшпанмен сауда жасау туралы заңға" сәйкес үлкен сомада айып төлеген. Мүлікті тәркілеу заңдарының азаматтық сипаты банктерді қылмыстық жауапкершілікке тартуға мүмкіндік бермейді. Мүлікті тәркілеу туралы ақпараттық порталда жақында болған бірқатар маңызды оқиғалар тізімі келтірілген.

Альберта

2001 жылдың қарашасынан бері күшіне енген Альберта режимі қазір алты қадамдық блок-схеманы ұсынады және «Азаматтық тәркілеу процесі айыптамалар қойылған-қоймаған және сот үкімі шығарылған-шығармаған қарамастан жүзеге асырылады. Азаматтық құқық бұзушылықтар кеңсесі тек ғана ықтималдықтардың тепе-теңдігі негізінде дәлелдеуі керек: (2001 жылғы Азаматтық құралдар заңына енгізілген өзгерістерден кейін). Бұл провинциялық заңнама саласындағы жаңалық болды. 2007 жылы Онтарионың сол кездегі Бас прокуроры Майкл Брайант «Онтарио азаматтық тәркілеу саласында ұлттық және халықаралық деңгейде танымал көшбасшы болып қала беретініне мақтан тұтады» деді. Брайанттың сөзіне göre, Онтарионың заңсыз қызметтерге байланысты азаматтық шаралар жөніндегі кеңсесі (CRIA) «азаматтық тәркілеу саласындағы халықаралық саясаткер ретінде қарастырылды», себебі Азаматтық құралдар заңы Канадада алғаш рет қабылданған заң болды. Онтарионың заңы бірінші болып қабылданса, Альбертаның заңы бірінші болып күшіне енді. Онтариода бұл заң банкноттардың көп көлемін тәркілеу үшін қолданылды. Бір заң қызметкері азаматты тым баяу жүргені үшін тоқтатып, көлігін тексергенде багаж бөлімінен 75 000 доллар тапты. Азаматтың түсіндірмесіне сенбегендіктен 75 000 доллар тәркіленді. Ол сондай-ақ Онтарио, Манитоба және Альберта да осыған ұқсас заңдарды жақында қабылдағанын атап өтті.

Саскачеван

Саскачеван провинциясында 2010 жылы бір ер адам 60 долларлық жанармайға мұқтаж болғандықтан, жасырын полицейге екі таблетка Оксиконтин сатқанда, оның жүк көлігі тәркіленді. Прокуратура оның жүк көлігі қылмыс жасау құралы болды деп мәлімдеді. Алғашқы сот судьясы айыпталушының пайдасына шешім шығарды, бірақ прокуратураның апелляциясы нәтижесінде бұл шешім күшін жойды.

Жаңа Шотландия

2007 жылдан бері Новая Шотландия "қылмысқа түскеннің өтелі толық болатынына" көз жеткізді. Облыс азаматтық сотқа беру бөлімін құрды, ол құқық қорғау органдарынан заңбұзушылыққа қатысты дәлелдер келіп түсетін жағдайларды қарастырады, бірақ қылмыстық іс қозғалмайды, мысалы, тікелей сауда немесе ұрланған мүлікті сату.