Кіріспе
Маджхима Никая ("Орташа ұзындықтағы сөздер жинағы") – бұл буддалық кітаптар жинағы, Сутта Питакадағы бес Никаяның екіншісі, ол Пали Типитакасын құрайтын "үш себеттің" бірі (санскритте "Трипитака") теравада буддизмінде. Ол б.з. дейінгі III ғасыр мен б.з. II ғасыры аралығында жазылған. Бұл никаяда Будда мен оның бас шәкірттеріне жатқызылған 152 сөз бар. Маджхима Никая санскрит және тибет тіліндегі аудармаларында сақталған санскриттік ерте буддалық мектептердің Сутра Питакаларындағы Мадхьяма Агамға сәйкес келеді. Сарвастивадин нұсқасының толық қытай аудармасы қытай буддалық канонында кездеседі, онда ол Zhōng Ahánjīng (中阿含經) деп аталады. Сарвастивада мектебінің Мадхьяма Агамасы 222 сутрадан тұрады, бұл Пали Маджхима Никаясындағы 152 суттадан өзгеше.
The Majjhima Nikāya ("Collection of Middle length Discourses") is a Buddhist scripture collection, the second of the five Nikāyas, or collections, in the Sutta Piṭaka, which is one of the "three baskets" that compose the Pali Tipitaka (lit. "Three Baskets") of Theravada Buddhism. It was composed between 3rd century BCE and 2nd century CE. This nikaya consists of 152 discourses attributed to the Buddha and his chief disciples. The Majjhima Nikaya corresponds to the Madhyama Āgama found in the Sutra Piṭakas of various Sanskritic early Buddhist schools, fragments of which survive in Sanskrit and in Tibetan translation. A complete Chinese translation from the Sarvāstivādin recension appears in the Chinese Buddhist canon, where it is known as the Zhōng Ahánjīng (中阿含經). The Madhyama Āgama of the Sarvāstivāda school contains 222 sūtras, in contrast to the 152 suttas in the Pāli Majjhima Nikāya.
Толық аудармалар
Бхикху Нанамоли және Бхикху Бодхи (ауд.), Будданың орташа ұзындықтағы сөздері: Маджхима Никаяның аудармасы, 1995, Сомервилл: Даналық басылымдары. Махапандт Рахул Санкритьяян Маджхима Никаяны пракриттен хинди тіліне аударды. Лорд Чалмерс, ауд. (1898–1926), Будданың әрі қарайғы әңгімелері, 1926–7, 1-том, 2-том, Лондон: Пали мәтін қоғамы. Қайта басылым: Энн Арбор: Мичиган университетінің кітаптары. И. Б. Хорнер (ауд.), Орташа ұзындықтағы сөздер кітабы, 1954–9, 3 томдық, Бристоль: Пали мәтін қоғамы. Дэвид В. Эванс (ауд.), Готама Будданың сөздері: Орта жинағы, 1991, Janus Pubns. "Аударма Хорнердің аудармасының шамамен үштен бірін құрайтын қысқартылған нұсқа, бірақ маңызды мазмұнының 90% астамын қамтиды." Бхикху Суджато (ауд.), Орташа сөздер, 2018, SuttaCentral сайтында онлайн жарияланып, жалпыға қолжетімді етуге берілді.
Bhikkhu Sujato (trans. ), The Middle Discourses, 2018, published online at SuttaCentral and released into the public domain.