Кіріспе

Кәббалалық Тіршілік ағашындағы алтыншы сефира Тиферет (Tip̄ʾereṯ, паузада: תִּפְאָרֶת Tip̄ʾāreṯ, әліппелік мағынасы: "сұлулық, даңқ, әшекейлік"). Сонымен қатар Тифарет, Тифарет, Тиферет немесе Тиферет деп те аталады. Ол "Руханилық", "Тепе-теңдік", "Интеграция", "Сұлулық", "Ғажайыптар" және "Мейірімділік" сияқты жалпы ассоциациялармен байланысты.

Сипаттама

Бахирде былай делінген: "Алтыншысы – әсем, салтанатты, ұлылыққа толы тақ, болашақ әлемнің үйі. Оның орны даналықпен бейнеленген: «Құдай: «Жарық болсын!» деді, сонда жарық пайда болды». Тиферет – Хесед («Мейірімділік») және Гевурах («Күш», сондай-ақ Дин, «Әділдік») сефироттарын біріктіретін күш. Бұл екі күш сәйкесінше кеңейтуге (беруге) және шектеуге (алуға) бағытталған. Олардың біреуі екінсізісіз Құдайдың құдіретін таныта алмайды. Осы тепе-теңдікті Тиферет арқылы көруге болады, онда қарама-қайшы күштер үйлесімді болып, жаратылыс гүл жайнатады. Тиферет сондай-ақ Нецах пен Ходты теңестіреді. Бұл жағдайда Ход – интеллект, ал Нецах – эмоция ретінде қарастырылады. Тиферетке байланысты Құдайдың есімі – Адонай Элоа. Бұл сфераның Архангелі – Рафаэль. Малахим (елшілер) – Тиферетке байланысты періштелік орден, ал Тифереттің планеталық/астрологиялық сәйкестігі – күн. Тифереттің клиппасы – Белфегор билеген Тагирион, зұлым күштердің ордені. Бұл сфераның символы – салтанатты Патша. Тиферет орталық тіректе орналасқан және Кетердің төменгі көрінісі, сондай-ақ Есод пен Малкуттың жоғары көрінісі ретінде қарастырылады. Тиферет Күнмен байланысты, сондықтан ол Өмір ағашының төменгі жағындағы орталық орынды иеленеді, дәл Күннің Күн жүйесінің орталығында орналасқандай. Бұл ғаламның орталығы емес, мүмкін, Кетердің орталығы деп айтуға болар, бірақ бұл біздің жергілікті астрономиялық жүйеміздің орталығы. Дегенмен, Күн өзі жаралмаса да, жарық пен өмір береді. Тиферет осы қасиеттердің метафорасы ретінде түсіндіріледі. Тиферет – Сефироттардың арасында бірегей, өйткені ол саналы немесе санасыз жолдар арқылы басқа барлық Сефироттармен (Малкуттан басқа) байланысты. Оның Кетер мен Есод арасындағы орталық орны көптеген каббалисттерге оның форма (Есод) мен күш (Кетер) арасындағы «өзгертуші» Сефирот екенін көрсетеді. Яғни, Тиферет арқылы орталық жолдан өту нәтижесінде кері полярлық пайда болады. Энергия мен массаға қатысты сақталу заңы осыны растайды – энергияны түрлендірудің барлық жағдайларында, ата-анадан балаға сыйлықтар мен игіліктерді беру сияқты, жаңа форманың пайда болуы үшін құрбандық қажет. Тиферет – ағаштың ортасы. Оны бес Сефирот қоршап тұр: жоғарыда оң жақта (оңтүстікке) Хесед, сол жақта (солтүстікке) Гевура, төменде оң жақта Нецах, сол жақта Ход және тікелей төменде Есод. Бұл алтысы бірігіп, Zer Anpin құрайды, ол әйел сефира Малкуттың еркек аналогы. Кейбір контексттерде Тиферет жалғыз өзі Zer Anpin-нің барлық Сефироттарын білдіреді, сондықтан бүкіл ағаш тек бес Сефироттан тұрады: Кетер, Хохма, Бина, Тиферет және Малкут. Яһуди және герметикалық Өмір ағаштарында Тиферет сегіз жолға ие, олар (сағат тіліне қарсы бағытта) Кетерге (Даат арқылы), Бина, Гевура, Ход, Есод, Нецах, Хесед және Хохмаға дейін жетеді. Тиферет – «Тифарах» сөзінің өзгеруі болуы мүмкін және қазіргі израильдік еврей тілінде «Даңқ» деп аударылады (Құдайдан – «Элохим, Адонай»).

Яһуди емес

777, Алистер Кроули (1955). Red Wheel/Weiser. Мистикалық Қабала, Дион Фортуна (1935). Weiser Books.