Кіріспе

Арогно – Швейцарияның ең оңтүстік ұшында, Лугано көлінің оңтүстігінде орналасқан Тичино кантонының Лугано ауданындағы муниципалитет.

Тарих

Арогно ежелгі заманнан бері қоныстанған, себебі оның Seprio мен Isola Comacina арасындағы транзиттік бағыт бойында стратегиялық орналасуы. Лангобард дәуірінде Арогно ірі бекінілген гарнизонға айналды. 859 жылы Миландың С. Амброджио монастыры Ароньодағы мүлікке ие екені тіркелді. 1798 жылдың 24 ақпанында ауыл Рива-Сан-Витале Республикасына қосылды. 1797 жылдан бастап Италияның Кампьонесімен аумақтық қақтығыстар қайта-қайта болды, олар 1861 жылға дейін шешілмеді. С. Стефано (алғашқыда С. Николао) шіркеуі алғаш рет 810 жылы айтылған. 1581 жылы ол Рива-Сан-Витале аналық шіркеуінен бөлініп, дербес приход құрды. 1591 жылдан бастап 17 ғасырдың соңына дейін Урсулиндердің Ароньода үйі болды. Ауылдың шығысында роман стиліндегі С. Михаэль капелласы орналасқан, ол барокко стилінде қайта салынған. Жергілікті экономика ауыл шаруашылығы мен мал шаруашылығына, сондай-ақ сәтті эмигранттардың табысына (көбінесе құрылыс саласында жұмыс істейтіндер) байланысты болды. Біраз уақыт муниципалитетте шағын көмір өндіру саласы дамыды. 1873 және 1888 жылдары Ароньода сағаттарға бөлшектер шығаратын екі фабрика ашылды. Олар ондаған жылдар бойы муниципалитеттегі маңызды өнеркәсіптер болды. Бүгінде халықтың көп бөлігі қызмет көрсету саласында жұмыс істейді немесе көршілес қалаларға жұмысқа барып тұрады.

Елтаңба

Қалалық гербтің сипаттамасы – қара түсті бас-қапшақты ешкінің басы және жоғарыда бес қызыл нүктелі жұлдыз.

Демография

Арогноның 2008 жылғы халық санында шетелдік азаматтардың үлесі 12,1% құрайды. Соңғы 10 жылда (1997–2007) халық саны 10,5% өзгерген. Халықтың көп бөлігі (2000 жылғы мәлімет бойынша) итальян тілінде сөйлейді (85,2%), екінші ең көп таралған тіл – неміс тілі (9,8%), ал үшінші орында француз тілі (2,1%) тұр. Швейцарияның ұлттық тілдерінің ішінде (2000 жылғы мәлімет бойынша) 95 адам неміс, 20 адам француз, 826 адам итальян және 1 адам романш тілінде сөйлейді. Қалған 27 адам басқа тілде сөйлейді. 2008 жылы халықтың жыныстық құрамы 48,4% ер адам және 51,6% әйел адамнан тұрды. Халықты 413 швейцариялық ер адам (халықтың 41,5%) және 68 (6,8%) швейцариялық емес ер адамдар құрады. Сондай-ақ, 458 швейцариялық әйел (46,1%) және 55 швейцариялық емес әйел (5,5%) болды. 2000 жылы муниципалитетте 411 жеке тұрғын үй болды, орташа есеппен әр үй шаңырағында 2,3 адам тұрды. 2008 жылы муниципалитеттегі бос тұрғын үйлердің көрсеткіші 1,04% болды. 2000 жылы муниципалитетте 546 пәтер болды. Ең көп кездесетін пәтерлер – 5 бөлмелі пәтерлер, олардың саны 175. 14 пәтер бір бөлмелі, ал 175 пәтер бес және одан көп бөлмелі болды. Осы пәтерлердің 407-сі (жалпы санының 74,5%) тұрақты түрде, 112-сі (20,5%) маусымдық түрде, ал 27-сі (4,9%) бос тұрды. жыл халық саны 1591 c. 380 1670 478 1850 756 1900 1,075 1950 820 2000 969

Ұлттық маңызы бар мұра нысандары

С. Стефано шіркеуі ұлттық маңызы бар швейцариялық мұра ретінде тіркелген. Арогно ауылының барлық бөлігі Швейцария мұрасы тізіміне енгізілген.

Көрікті жерлер

Арогно – Монте-Дженерозо тауына жаяу серуендеу үшін өте қолайлы бастапқы нүкте.

Саясат

2007 жылғы федералды сайлауда ең көп дауыс жинаған партия FDP болды, ол дауыстардың 30,51%-ын алды. Келесі үш ең көп дауыс жинаған партиялар: SP (25,26%), Ticino League (18,49%) және CVP (10,93%). Федералды сайлауда барлығы 342 дауыс берілді, сайлауға қатысу 49,1% құрады. 2007 жылғы Ticino Gran Consiglio сайлауында Ароньода барлығы 661 сайлаушы тіркелді, оның 422-сі немесе 63,8% дауыс берді. 8 бос бюллетень және 3 жарамсыз бюллетень берілді, сайлауда 411 жарамды бюллетень қалды. Ең көп дауыс жинаған партия PLRT болды, ол 104 немесе 25,3% дауыс алды. Келесі үш ең көп дауыс жинаған партиялар: PS (88 немесе 21,4%), LEGA (78 немесе 19,0%) және SSI (68 немесе 16,5%). 2007 жылғы Ticino Consiglio di Stato сайлауында 4 бос бюллетень және 3 жарамсыз бюллетень берілді, сайлауда 415 жарамды бюллетень қалды. Ең көп дауыс жинаған партия LEGA болды, ол 105 немесе 25,3% дауыс алды. Келесі үш ең көп дауыс жинаған партиялар: PLRT (98 немесе 23,6%), PLRT (98 немесе 23,6%) және SSI (67 немесе 16,1%). Жұмыс істейтін халықтың 6,9%-ы жұмысқа қоғамдық көлікпен, ал 67%-ы жеке көлікпен барады.

Дін

2000 жылғы санақ бойынша 724 адам немесе 74,7% рим-католик дінін ұстанса, 88 адам немесе 9,1% швейцариялық реформаланған шіркеуге жатқан. Тағы 119 адам (немесе халықтың шамамен 12,28%) басқа шіркеуге мүше (санақта тізімделмеген), ал 38 адам (немесе халықтың шамамен 3,92%) сұраққа жауап бермеді. 10 кәсіптік білім алушы толық уақыт оқыса, 14-і жартылай уақыт оқыды. Кәсіби бағдарлама үш жылға созылады және студенттерді инженерлік, медбикелік, компьютерлік ғылым, бизнес, туризм және осыған ұқсас салаларда жұмыс істеуге дайындайды. 2000 жылы кәсіби бағдарламада 1 студент болды. Сондай-ақ, 2000 жылы Ароньоға басқа муниципалитеттен 1 студент келсе, 79 тұрғын муниципалитеттен тыс мектептерде оқыды.