Тіс эмаліндегі өсу сақиналары және Рециус жолақтары
Striae of Retzius
Тіс эмаліндегі Retzius жолақтары – тіс қалыптасу кезіндегі өсу белгілері. Түрлері: күндізгі, Retzius және жаңа туған сәбилердің жолақтары. Микроскоппен көруге болады.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Тіс эмалында көрінетін біртіндеп өсу сызықтары немесе жолақтары Рециус сызықтары деп аталады. Олар эмальдің біртіндеп қалыптасу үлгісін, тіс тәжінің түзілу кезінде эмальдің әртүрлі қабаттарының тікелей қосылуын көрсетеді. Инкременттік сызықтардың 3 түрі бар: күнделікті инкременттік сызықтар (қайшы жолақтар), Рециус сызықтары және нәрестелік сызықтар.
Incremental growth lines or bands seen in tooth enamel
The striae of Retzius are incremental growth lines or bands seen in tooth enamel. They represent the incremental pattern of enamel, the successive apposition of different layers of enamel during crown formation. There are 3 types of incremental lines: Daily incremental lines (cross striation), striae of Retzius and neonatal lines.
Сыртқы келбеті
Микроскоппен көлденең қимада қарағанда олар концентрлі қабаттар түрінде көрінеді. Ұзын бойлық қимада олар қара жолақтар тізбегі ретінде байқалады. Бұл қара сызықтар ағаштағы жылдық сақиналарға ұқсас. Олар швед анатомы Андерс Ретциус атымен аталады. Тістің бойлық қимасында бұл сызықтар дентинге жақын орналасады. Олар мойын аймағына қарай көлбеу иіледі. Ал құспалы немесе кесу аймақтарына жақын қисайады. Эмальдің кальцификациясының екінші кезеңінде, яғни пісіп жетілу кезеңінде, амелобластар матрица мен эмальді тәулігіне 4 микрометр жылдамдықпен өндіреді; бірақ әр төртінші күні даму процесінде өзгеріс болады. Қоңыр түсті Рециус жолақтары – өсу процесіндегі өзгерістердің нәтижесінде пайда болады. Макроскопиялық тұрғыдан, бұл жолақтар алдыңғы тістердің лабиалдық бетінде (ерін жағында) тіс тәжінің көлденең сызықтары түрінде көрінеді, оларды перикиматалар немесе "қабаттасқан сызықтар" деп те атайды. Бір-бірінен тең арақашықтықта орналасқан Рециус жолақтары эмальдің 6-11 күндік циклын көрсетеді.
When viewed microscopically in cross section, they appear as concentric rings. In a longitudinal section, they appear as a series of dark bands. The presence of the dark lines is similar to the annual rings on a tree. They are named after Swedish anatomist Anders Retzius. In the longitudinal section of a tooth. these lines appear near the dentin. They bend obliquely near the cervical region. They curve occlusally near the cuspal regions or the incisal regions. Produced during the second stage of enamel calcification, also known as the maturation stage, ameloblasts produce matrix and enamel at the rate of 4 micrometers per day; however every fourth day there is a change in development. Brownish lines, the striae of Retzius, develop as a result of a change in the growth process. Macroscopically, these lines can be seen on the labial surface or lip side of anterior or front teeth as horizontal lines on the tooth crown, also known as perikymata or "imbrication lines"
Evenly spaced Retzius lines indicate a 6 to 11 day cycle of enamel formation.
Себептер
Кейде Рециус шабының қараңғы жолақтары немесе ойықтары адам организміндегі жүйелік бұзылулардың нәтижесінде пайда болады. Мысалы, қызба кезінде кейбір жолақтар қоршағандарға қарағанда қараңғырақ болуы мүмкін. Әдетте, амелогенез эмаль матрицасының қалыптасу кезеңі мен тоқтау кезеңін қамтиды. Кез келген бұзылу туындаған жағдайда тоқтау кезеңдері ұзарады және бірін-біріне жақын орналасады. Осының салдарынан Рециус жолағы кеңірек және айқынрақ көрінеді, көбінесе микроскоп астында қоңыр түспен ұсынылады. Жаңа туған сәбидің жолағы – ең қараңғы жолақ, ол туу стресінен туындаған эмаль қалыптасуының бұзылуын көрсетеді. Сондай-ақ, бұл эмаль таяқшаларының периодтық иілуіне байланысты деп есептеледі. Рециус жолақтарының пайда болуы Томес процестерінің тарылуынан туындайды, онда эмаль жабатын жасушалар – амелобластардың белсенділігі эмальдің аралық қабаттарының даму процесімен бірге төмендейді. Рециус шабығы көбінесе тіс эмальінің шекарасынан сыртқы бетіне дейін созылып, перикимата деп аталатын беткей ойықтармен аяқталады.
Occasional darker striae or grooves of Retzius result from systemic disturbances in the human body. For example, a fever can cause some lines to appear darker than those surrounding them. Normally, amelogenesis involves a period of enamel matrix formation and a rest period. In case of any disturbance, the rest periods are prolonged and occur close to one another. Consequently, the line of Retzius appears broader and much more prominent, often presenting a brownish colour under the microscope. The neonatal line is the darkest band, which represents the disrupted enamel formation due to the stress of being born. It is also said to occur due to periodic bending of enamel rods. The formation of the striae of Retzius results from a constriction of Tomes' processes when the activity of ameloblasts – cells only present in laying down enamel – is narrowed in conjunction with an increasing process of interrod enamel development. The striae of Retzius often extends from the Dental enamel junction to the outer surface, ending in shallow pits known as perikymata.