Кіріспе
Rhynochetos – Rhynochetidae монотиптік туысына жататын, жерде тіршілік ететін құстар туысы. Оған екі түрі кіреді, екеуі де Жаңа Каледонияға ендемик, олардың біреуі жойылған.
Rhynochetos is a genus of ground dwelling birds in the monotypic family Rhynochetidae. It contains two species, both endemic to New Caledonia, one of which is extinct.
Таксономия
Rhynochetos jubatus – бұл туыстың және Rhynochetidae тұқымдастығының қазіргі кездегі жалғыз түрі. Ол Атлант, Тынық және Үнді мұхиттарының тропикалық құстарымен тығыз байланысты, ал ең жақын туысы – күнқанат (Eurypyga helias). Қазіргі уақытта Rhynochetos-тың екі түрі сипатталған, алайда жойылған Rhynochetos orarius және қазіргі Rhynochetos jubatus бір түр болуы мүмкін деген ұсыныстар бар.
Сипаттама
Кагу - ұшпайтын үлкен құстар, олар "кішкентай цапля мен сутартардың арасындағыдай" деп сипатталады. Ересектердің бойы шамамен 60 см, біркелкі күл сұр түсті қауырсындары, айқын қызыл-қоңыр мурын және аяқтары бар. Бұл құстардың ерекшелігі – ұзын тоқыл қауырсындары. Олардың салмағы 0,6-0,8 кг аралығында, ал еркектер мен әйелдер арасында едәуір айырмашылық жоқ. Цаплялар анатомиялық жағынан ұқсас болуы мүмкін, бірақ оларды денесіндегі жалаңаш қызыл бөліктерінің болмауымен және біркелкі сұр қауырсындарымен ажыратуға болады. Аралдағы кагулардың таралуы өте бөлшектенген, себебі орман жабыны өте сиректеу. Орман ультранегізді тау жыныстарынан тұрады, олардың орман жабыны аз болады. Осы тау жыныстарында орман биікке және су жүйелері бойында ғана шоғырланған. Құрғақ маусымдағы өрттер орман жабынының азаюына және кагу популяциясының одан әрі бөлшектенуіне де әсер етеді. Кагулар жылына орташа есеппен бір балапан өсіреді. Кагулардың көбейту әрекеттерінің саны өте өзгермелі, сәтті көбейтуге қол жеткізгенге дейін жылына 0-ден 7-ге дейін көбейту әрекеттері болуы мүмкін. Олар бір жұмыртқаны шамамен 5 апта бойы жайып, күтіп бағады. 3 күндік жаста ата-анасы балапанды күндіз тамақтандырып, түнде жылытады. Бұл 2 айға дейін жалғасады, содан кейін жас құстың денесі ересек құстың көлемінің екі-үштен екісін құрайды. Жас құс әдетте 3,5-4 айға дейін тамақтандырылады. Кагулардың өмір сүру ұзақтығы ұзақ, олардың көпшілігі тұтқындықта 20-30 жылға дейін өмір сүреді.
Қорғаудың қауіптері
1774 жылы капитан Джеймс Кук аралды ашқанға дейін Rhynochetos екі түрінің де зор популяциясы болған. Арал ашылғаннан кейін, адамның түрлі қызметтері кагу популяциясының тұрақтылығына қауіп келтірді. Кагуларды еті үшін де, экспортқа сату үшін де көптеп аулай бастады. Еркек кагудың әдемі түрі зоопарктар мен мұражайларға әлемдік экспортқа себеп болды. Мысықтар мен иттер сияқты үй жануарлары кагулар үшін үлкен қауіпті құрайды. Олар арал бойынша еркін жүріп, ересектерді, жас құстарды және жұмыртқаларды жейді. Орман шаруашылығы және аң аулау сияқты адамның басқа да әрекеттері олардың мекендеу орындарын одан әрі бөліп тастады. Бұл құстар адам қоныстарынан қашықтайды; адам қызметі жоғары аумақтарда олардың саны азаяды. Сондықтан кагулардың генетикалық әртүрлілігін сақтау қауіп астында, себебі одан әрі бөліну олардың ареалдарын оқшаулап, ареалдар арасындағы қоныс аударуын азайтуы мүмкін.