Кіріспе

Михаил Дмитриевич Бонч Бруевич (24 ақпан 1870 [ескі стиль бойынша 12 ақпан 1870] – 3 тамыз 1956) – Ресей империясы мен Кеңес Одағының әскери қолбасшысы (1944 жылдан генерал-лейтенант). Оның әулеті бұрынғы Литва Ұлы Герцогтығының дворяндарына жатқан. Жер тілмешісінің ұлы және шағын дворян отбасының мүшесі болған ол Мәскеу геодезия институтын, содан кейін Бас штаб академиясын бітірген. 1892 жылдан 1895 жылға дейін Бонч Бруевич Варшавада дислокацияланған Литва гвардиялық полкінде офицер болып қызмет еткен.

Бірінші дүниежүзілік соғыс

1914 жылы Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанда Бонч Бруевич Чернигов қаласында дислокацияланған 176-шы Переволоченский полкіне қолбасшылық етті. Ол 1914 жылғы 25 тамызда Галиция шайқасы кезінде орыс авиаторы Пётр Нестеровтың қаза болған әуе шабуылына куә болды. 1917 жылғы наурыздағы Ақпан революциясынан кейін Уақытша үкімет Бонч Бруевичті Псковтегі орыс гарнизонының басшысы етіп тағайындады, онда ол Псков кеңесінің атқару комитетіне сайланды. Неміс әскері Риганы басып алғаннан кейін (1917 жылдың 3 қыркүйегінде) ол Солтүстік майданға ауыстырылды. Ол 1917 жылдың 29 тамызынан 9 қыркүйегіне дейін Солтүстік майданды басқарды.

Коммунистік билік кезінде

1917 жылғы қарашадағы Қазан төңкерісінен кейін Бонч Бруевич жаңа үкіметке бірінші болып бас иген жоғары шенді әскери офицерлердің бірі болды, оның отбасымен тығыз байланысы бар еді: оның кіші інісі Владимир Бонч Бруевич – белгілі большевик болған. 1917 жылғы 19 қарашада ол Жоғарғы Бас қолбасшы Николай Крыленконың штаб бастығы болып тағайындалды. 1918 жылғы наурыз айында Жоғарғы Әскери Кеңестің әскери директоры және Революциялық Әскери Кеңестің далалық штабының бастығы болып тағайындалды, сондай-ақ Ресей Азамат соғысының бастапқы кезеңінде Қызыл Армияны ұйымдастыруда және Кеңес мемлекетін қорғауда маңызды рөл атқарды. Бұрынғы әріптес офицерлер, енді Ақ әскерде болғандары, оны заңнан тыс деп жариялады және оның жүрген пойызға шабуыл жасап, ұстауға тырысты. Бұл жағдай оның лауазымынан кетуіне ықпал еткен болуы мүмкін. 1919 жылдың наурызынан 1923 жылдың қазанына дейін Бонч Бруевич Жоғарғы Экономикалық Кеңестің Высшее геодезическое управление (lang ru) басшысы қызметін атқарды. 1923 жылы ол тұтқындалып, саботаж жасады деген айып тағылды, бірақ ОГПУ төрағасы Феликс Дзержинский араласуынан кейін босатылды. 1925 жылы әуе суретін түсіру бюросын ұйымдастырды. 1931 жылғы ақпанда ол тағы да тұтқындалды, Кеңес үкіметіне қарсы құлақтандырды деген күдікпен басқа бұрынғы императорлық армия офицерлерімен бірге, бірақ айыптаусыз босатылды. Ол сталиндік тазартудан аман қалды және 1937 жылы Қызыл Армия офицерлерін жаппай тұтқындау басталғанда дивизия командирі шеніне көтерілді. 1944 жылы ол генерал-лейтенант шеніне қайта көтерілді.