Кіріспе

Гюнтер Эйх (; 1 ақпан 1907 – 20 желтоқсан 1972) – неміс лирикашысы, драматургі және жазушы. Ол Одер өзені жағасындағы Лебус қаласында туған, Лейпциг, Берлин және Париж қалаларында білім алған.

Өмір

Айх өзінің алғашқы туындыларын "Соңғы поэзия антологиясында" жариялаған бірнеше өлеңдерімен таныстырды. Мартин Рашкемен бірлесіп жазған алғашқы радиоспектаклі 1929 жылы қойылды. 1929 жылдан 1932 жылға дейін Айх Дрезден, Берлин және Балтық теңізі жағалауында бос кәсіпкер жазушы ретінде өмір сүрді, көбінесе радио үшін жазды. 1939 жылдан 1945 жылға дейін Айх неміс әскерінде байланыс бөлімінде қызмет етті. 1945 жылы ол американдық тұтқын лагерінде тұтқынға алынды, ал 1946 жылы босатылып, Бавариядағы Гайзенхаузенге көшірілді. Тұтқындықтан босатылғаннан кейін, ол 1947 жылы Gruppe 47 тобының негізін қалаушылардың бірі болды, ал оның сол кезде жарияланбаған "Abgelegene Gehöfte" өлеңдері үшін 1950 жылы жас жазушыларға арналған әдеби сыйлықтың алғашқы иегерлерінің бірі атанды. 1953 жылы ол еврей австриялық жазушы Ильза Айчингерге үйленді. Ұлдары Клеменс 1954 жылдың 22 мамырында, ал қызы Миржам 1958 жылы дүниеге келді. Өмірінің соңына дейін ол проза, поэзия және радиоспектакльдерін жариялауды жалғастырды. Айх 1972 жылы Зальцбургте қайтыс болды.

Веймар дәуірі (19291932)

Айх "Ана Виктория" әдеби журналына үзінділер жазатын. "Die Kolonne" қазіргі заманғы модернистік әдеби ағымдарға қарсы реакция ретінде қарастырылады және үш негізгі қағидаға негізделген: "ішкі өмірдің мәңгілік екендігі, оның дәуірінің өкілі ретінде данышпанның ұғымы және өнердің діни функциясы". Айх поэзия мен саясат арасындағы түбегейлі үйлесімсіздікке сенді және "Bemerkungen über Lyrik" атты эссесінде ақынды "ақын ретінде" ("als Lyriker") және "жеке тұлға ретінде" ("als Privatmann") деп бөліп көрсетті, бұл ақындарға өз жұмысына зиян келтірмесе, саяси белсенді болуға мүмкіндік берді. Айх әдеби консерватор ретінде танылды және Иоганн Р. Бехердің "Der Große Plan" поэмасына жасаған сынды пікірі осыны көрсетеді. Куомоның сөзіне сүйенсек, "[Die Kolonne]" ең дұрыс сипаттамасы либералды немесе прогрессивті емес, консервативті болар еді. "Die Kolonne" Айхтың эстетикалық және идеологиялық көзқарастарын толыққанды бейнеледі, және көбінесе саяси сипатқа ие болмаса да, консервативті идеологияны қолдады. Осы айқын консервативтікке қарамастан, журнал әдебиетті кез келген саяси ықпалдан бөліп қарауды мақсат етті. Бүгінде олардың ең танымал туындысы – "Голдштадттағы бүлік" (Rebellion in der Goldstadt), ол жақында ғана жарық көрді. Бұл пьеса 1940 жылдың 8 мамырында Гёббельстің үгіт-насихат министрлігі жүргізген антибритандық радио кампаниясы аясында көрсетілді. Онда Оңтүстік Африкадағы шахтадағы жұмысшылардың төмен жалақыға наразылық білдіріп, ереуілге шығуы және капиталистік көзқарастағы британдық иесі, лорд Пембрук туралы айтылады. Пьесаның толыққанды авторы Айх екендігіне қатысты даулар бар, себебі оның қолжазбасынан радио эфирінде айтылған мәтін табылмады.

Әдеби сыйлықтар

Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Айх көптеген әдеби сыйлықтар алды, соның ішінде 1950 жылы ол мүшесі болған Gruppe 47 әдеби бірлестігінен сыйлық та алды. 1953 жылы ол "Басқа мен және мен" радиоспектаклі үшін Hörspielpreis der Kriegsblinden сыйлығын жеңіп алды. Айх 1959 жылы Георг Бюхнер сыйлығымен және 1968 жылы Шиллер еске алу сыйлығымен де марапатталды.