Құрылымдық антропология: Мәдениеттердің терең құрылымдары мен екіұштылықтары
Structural anthropology
Құрылымдық антропология: Леви-Стросс идеялары, мәдени құрылымдар, мифтер, ритуалдар мен неке ережелерінің жасырын байланысын ашады. Әлеуметтік антропология.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Құрылымдық антропология – Клод Леви-Стросс 1949 жылы барлық мәдениеттерде өзгермейтін терең құрылымдар бар деген идеяға негізделген әлеуметтік-мәдени антропология мектебі. Осыған байланысты, барлық мәдени тәжірибелердің басқа мәдениеттерде гомологтық аналогтары бар, яғни барлық мәдениеттер бір-бірімен салыстыруға болады. Леви-Стросс әдісі көбінесе Маркс пен Гегельдің жазғандарынан туындаған диалектикаға негізделген, бірақ диалектика (түсінік ретінде) ежелгі грек философиясына дейін жетеді. Гегель әрбір жағдай екі қарама-қарсы нәрседен және олардың шешімінен тұрады деп түсіндірді; Фихте оларды «тезис, антитезис және синтез» деп атады. Леви-Стросс мәдениеттерде де осы құрылым бар екенін айтты. Мысалы, ол қарама-қарсы идеялардың қалай күресіп, неке, мифология және ритуалдар ережелерін орнату арқылы шешілетінін көрсетті. Оның пікірінше, бұл тәсіл жаңа ойларға жол ашады. Ол былай деді:
Structural anthropology is a school of sociocultural anthropology based on Claude Lévi Strauss' 1949 idea that immutable deep structures exist in all cultures, and consequently, that all cultural practices have homologous counterparts in other cultures, essentially that all cultures are equatable. Lévi Strauss' approach arose in large part from dialectics expounded on by Marx and Hegel, though dialectics (as a concept) dates back to Ancient Greek philosophy. Hegel explains that every situation presents two opposing things and their resolution; Fichte had termed these "thesis, antithesis, and synthesis." Lévi Strauss argued that cultures also have this structure. He showed, for example, how opposing ideas would fight and were resolved to establish the rules of marriage, mythology and ritual. This approach, he felt, made for fresh new ideas. He stated:
«Адамдар әлемді бинарлық қарама-қарсылықтар тұрғысынан қабылдайды – мысалы, жоғары және төмен, ішкі және сыртқы, адам және жануар, өмір және өлім, – және әрбір мәдениетті осы қарама-қарсылықтар арқылы түсінуге болады». «Бастапқыда, – деп жазды ол, – көру қабылдау процесі бинарлық қарама-қарсылықтарды пайдаланады. Құрылымдық талдаумен айналысатындар ғана не істеуге тырысып жатқанын біледі: яғни соңғы ғасырлардағы «тар» ғылыми көзқарас өзара байланыссыз деп санаған сезімталдық пен интеллект, сапа мен сан, нақты және геометриялық, немесе бүгінгі күні біз «этикалық» және «эмикалық» деп атайтын нәрселерді қайта біріктіру». Оңтүстік Америкада ол Амазонка орманындағы мәдениеттерде «қос ұйымдар» бар екенін және бұл «қос ұйымдар» қарама-қарсылықтарды және олардың синтезін көрсететінін көрсетті. Мысалы, Амазонканың Ге тайпалары өздерінің ауылдарын екі қарсыласатын бөлікке бөлгені анықталды; алайда, әр бөліктің мүшелері бір-бірімен үйленеді, бұл қарсылықты шешті. Мәдениет, оның пікірінше, өмір мен өлімді ескеруі керек және олардың арасындағы байланысты қамтамасыз етуі керек. Мифология (оның көп томдық «Мифологиялар» еңбегін қараңыз) қарама-қарсылықтарды әртүрлі жолдармен біріктіреді. Үш ең белгілі құрылымдық антрополог – Леви-Стросс өзі және британдық неоструктуралистер Родни Нидхэм мен Эдмунд Лич. Соңғысы «Уақыт және жалған мұрын» (Rethinking Anthropology) сияқты мақалалардың авторы болды.
people think about the world in terms of binary opposites—such as high and low, inside and outside, person and animal, life and death—and that every culture can be understood in terms of these opposites. "From the very start," he wrote, "the process of visual perception makes use of binary oppositions. Only those who practice structural analysis are aware of what they are actually trying to do: that is, to reunite perspectives that the "narrow" scientific outlook of recent centuries believed to be mutually exclusive: sensibility and intellect, quality and quantity, the concrete and the geometrical, or as we say today, the "etic" and the "emic." In South America he showed that there are "dual organizations" throughout Amazon rainforest cultures, and that these "dual organizations" represent opposites and their synthesis. As an illustration, Gê tribes of the Amazon were found to divide their villages into two rival halves; however, members from each half married each other, resolving the opposition. Culture, he claimed, has to take into account both life and death and needs to have a way of mediating between the two. Mythology (see his several volume Mythologies) unites opposites in diverse ways. Three of the most prominent structural anthropologists are Lévi Strauss himself and the British neo structuralists Rodney Needham and Edmund Leach. The latter was the author of such essays as "Time and False Noses" (in Rethinking Anthropology).
Әсерлер
Леви-Стросс құрылымдық лингвистикадан, оның ішінде Фердинанд де Соссюр, Роман Якобсон, Эмиль Дюркгейм және Марсель Мосс сияқты ғалымдардың көптеген идеяларын алды. Соссюр тіл білімінде жеке сөйлеу актілерін (parole) жазудан гөрі, әр тілдің грамматикасы – langue-ін түсіну қажет екенін айтты. Леви-Стросс бұл ерекшелікті адам мінез-құлқының барлық актілерінің негізінде жатқан ақыл-ой құрылымдарын іздеуде пайдаланды: сөйлеушілер грамматиканы білмей де сөйлей алады, осылайша адамдар күнделікті өмірдегі әлеуметтік құрылымдардың қалай жұмыс істейтінін сезбейді деді ол. Қоғамның «терең грамматикасын» құрайтын құрылымдар санада пайда болады және бейсаналы түрде жұмыс істейді (бірақ бұл Фрейдтік мағынада емес). Тағы бір ұғым Прага лингвистика мектебінен алынды, олар зерттеулерінде бинарлық қарама-қарсылықтарды қолданды. Роман Якобсон және басқалар дыбыстарды белгілі бір белгілердің болуы немесе болмауы бойынша талдады, мысалы, «дауыссыз» және «дауысты» сияқты. Леви-Стросс осыны ақыл-ойының жалпыға ортақ құрылымдарын түсіндіруге енгізді. Оның пікірінше, қарама-қарсылықтар әлеуметтік құрылым мен мәдениеттің негізін құрайды.
Lévi Strauss took many ideas from structural linguistics, including those of Ferdinand de Saussure, Roman Jakobson, Émile Durkheim and Marcel Mauss. Saussure argued that linguists needed to move beyond the recording of parole (individual speech acts) and come to an understanding of langue, the grammar of each language. Lévi Strauss applied this distinction in his search for mental structures that underlie all acts of human behavior: Just as speakers can talk without awareness of grammar, he argued, humans are unaware of the workings of social structures in daily life. The structures that form the "deep grammar" of society originate in the mind and operate unconsciously (albeit not in a Freudian sense). Another concept was borrowed from the Prague school of linguistics, which employed so called binary oppositions in their research. Roman Jakobson and others analysed sounds based on the presence or absence of certain features, such as "voiceless" vs. "voiced". Lévi Strauss included this in his conceptualization of the mind's universal structures. For him, opposites formed the basis of social structure and culture.
Туыстық қатынас
Леви-Стросс өзінің ерте жұмыстарында рулық туыстық топтар көбінесе жұптарда немесе бір-біріне қарама-қарсы тұратын, бірақ бір-біріне мұқтаж жұп топтарда кездесетінін айтты. Мысалы, Амазонка бассейнінде екі кеңейтілген отбасы үйлерін екі қарама-қарсы жартылай шеңберге салып, бірге үлкен шеңбер құрайды. Ол сондай-ақ адамдардың жануарларды, ағаштарды және басқа да табиғи нысандарды бастапқыда жіктеу тәсілдері қарама-қарсылықтар қатарына негізделгенін көрсетті. Ең танымал еңбегі «Шикі және пісірілген» кітабында Оңтүстік Америка тайпаларының халық ертегілерінің бір-бірімен байланысты, түрленулер тізбегі арқылы байланысқан – бір жердегі ертегідегі қарама-қарсылық, басқа жердегі ертегіде өз қарсысына айналады деп сипаттады. Мысалы, атауынан көрініп тұрғандай, шикі пісірілгенге айналады. Бұл нақты қарама-қарсылықтар (шикі/пісірілген) адам мәдениетінің символы болып табылады, онда ой және еңбек (экономика) арқылы шикізат киімге, тамаққа, қаруға, өнерге және идеяларға айналады. Дюркгейм табиғи әлемнің таксономиясы ұжымдық текті (яғни «ұжымдық сана») деп ойласа, бұл әлеуметтік құрылымдар жеке танымдық құрылымдарға әсер етеді дегенді білдіреді, ал Леви-Стросс керісінше, соңғысы біріншісін тудырады деп ұсынды. Әлеуметтік құрылымдар танымдық құрылымдарды шайқайды, яғни әлеуметтік өзара әрекеттесу үлгілерін олардың көрінісі ретінде қарастыруға болады. Құрылымдық функционализм әлеуметтік ұйымның ішіндегі құрылымдарды іздесе, структурализм ой құрылымы мен әлеуметтік құрылымдар арасындағы байланысты анықтауға тырысады. Структурализмге ең маңызды ықпал Маустың «Сыйлық» еңбегінен келді. Маус сыйлықтың тегін емес, оны алған адамды қайтаруға міндеттейтінін дәлелдеді. Сыйлық арқылы сыйлаушылар өзінің бір бөлігін сыйлыққа салады, сыйлыққа белгілі бір күшті сіңіріп, жауап беруге мәжбүрлейді. Сондықтан сыйлық алмасу әлеуметтік қарым-қатынастарды құру және сақтауда маңызды рөл атқарады, міндеттеме байланыстарын орнату арқылы. Сыйлықтар тек физикалық, кездейсоқ заттар емес, олар мәдени және рухани қасиеттерге ие. Маустың айтуынша, бұл «толық өтемақы», өйткені ол сыйлаушы мен алушының абыройына қатысты өзара қарым-қатынас жүйесін құруға мүмкіндік береді. Сондықтан әлеуметтік қарым-қатынастар алмасуға негізделген; Маустың пікірінше, Дюркгеймдік ынтымақтастық өзара алмасу құрылымдары және байланысты алмасу жүйелері арқылы жақсырақ жетістікке жетеді. Леви-Стросс осы идеяны қабылдап, адам санасының үш негізгі қасиетін алға тартты: а) адамдар ережелерді сақтайды; б) өзара алмасу – әлеуметтік қарым-қатынастарды құрудың ең қарапайым жолы; в) сыйлық сыйлаушы мен алушыны үздіксіз әлеуметтік қарым-қатынаста байланыстырады. Құрылымдар әмбебап; олардың іске асырылуы мәдениетке тән. Леви-Стросс алмасудың туыстық жүйелердің әмбебап негізі екенін, олардың құрылымы қолданылатын неке ережелерінің түріне байланысты екенін айтты. Вертикальды әлеуметтік қатынастарға баса назар аударғандықтан, Леви-Стросс туыстық жүйелерінің моделі одақ теориясы деп аталды.
In his early work Lévi Strauss argued that tribal kinship groups were usually found in pairs, or in paired groups that oppose each other yet need one another. For example, in the Amazon basin, two extended families would build their houses in two facing semicircles that together form a big circle. He showed too that the ways people initially categorized animals, trees, and other natural features, were based on a series of oppositions. In his most popular work, The Raw and the Cooked, he described folk tales of tribal South America as related to one another through a series of transformations—as one opposite in tales here changed into its opposite in tales there. For example, as the title implies, raw becomes its opposite cooked. These particular opposites (raw/cooked) are symbolic of human culture itself, in which by means of thought and labour (economics), raw materials become clothes, food, weapons, art and ideas. While Durkheim thought that taxonomies of the natural world are collective in origin (the "collective conscious"), meaning that social structures influence individual cognitive structures, Lévi Strauss proposed the opposite, arguing that it is the latter that gives rise to the former. Social structures mirror cognitive structures, meaning that patterns in social interaction can be treated as their manifestations. While structural functionalists looked for structures within social organisation, structuralism seeks to identify links between structures of thought and social structures. Possibly the most significant influence on structuralism came from Mauss' The Gift. Mauss argued that gifts are not free, but rather oblige the recipient to reciprocate. Through the gift, the givers give part of themselves, imbuing the gift a certain power that compels a response. Gift exchanges, therefore play a crucial role in creating and maintaining social relationships by establishing bonds of obligations. Gifts are not merely physical, incidental objects; they possess cultural and spiritual properties. It is a "total prestation" as Mauss called it, as it carries the power to create a system of reciprocity in which the honour of both giver and recipient are engaged. Social relationships are therefore based on exchange; Durkheimian solidarity, according to Mauss, is best achieved through structures of reciprocity and related systems of exchange. Lévi Strauss took this idea and postulated three fundamental properties of the human mind: a) people follow rules; b) reciprocity is the simplest way to create social relationships; c) a gift binds both giver and recipient in a continuing social relationship. Structures are universal; their realization is culturally specific. Lévi Strauss argued that exchange is the universal basis of kinship systems, the structures of which depend on the type of marriage rules that apply. Because of its strong focus on vertical social relations, Lévi Strauss' model of kinship systems came to be called alliance theory.
Неке
Леви-Стросс модельі кросс-кузендік некеге, әпке-қарындас алмасуға, екіұйымдық құрылымға және экзогамия ережелеріне бір түсінік беруге тырысты. Уақыт өте келе неке ережелері әлеуметтік құрылымдарды қалыптастырады, себебі некелер негізінен жұбайлар емес, топтар арасында жасалады. Топтар әйелдерді үнемі алмасса, олар бірге некелеседі; салдарынан, әрбір неке борышкер/несиегер қатынасын тудырады, оны әйелдерді «қайтару» арқылы теңестіру керек, бірден немесе келесі буында. Леви-Стросс әйелдерді алмастырудың бастапқы себебі инцест табуы болды деп ұсынды. Ол осыны мәдениеттің бастауы және мәні деп есептеді, өйткені ол табиғи құштарлықты шектеуге жасалған алғашқы тыйым; екінші рет, ол еңбекті жыныс бойынша бөледі. Экзогамияны бекіту некеге лайықты және тыйым салынған әйелдер арасындағы айырмашылықты тудырады, бұл өз руынан тыс әйелдерді іздеуді қажет етеді («үйлен немесе жоғалып қал») және басқа топтармен алмасу қатынастарын дамытады. Экзогамия топтар арасындағы одақтарды нығайтады және әлеуметтік желілердің құрылымын қалыптастырады. Леви-Стросс сондай-ақ тарихи жағынан байланыссыз көптеген мәдениеттерде адамдар өздерінің кросс-кузендерімен, яғни қарама-қарсы жыныстығы бауырлардың балаларымен (ер адамдар үшін бұл әкесінің сіңлісінің қызы немесе анасының бауырының қызы) некелесу керектігін анықтады. Осыған сәйкес ол барлық мүмкін туыстық жүйелерді екі түрлі алмасудан құралған үш негізгі туыстық құрылымды қамтитын схемаға біріктірді. Ол үш туыстық құрылымды элементарлық, жартылай күрделі және күрделі деп атады. Элементарлық құрылымдар адамның кіммен некелесу керектігін нақтылайтын оң неке ережелеріне негізделген, ал күрделі жүйелер кіммен некелеспеу керектігін нақтылайтын теріс неке ережелерін белгілейді, осылайша таңдауға мүмкіндік береді. Элементарлық құрылымдар алмасудың екі түріне негізделуі мүмкін: шектеулі (немесе тікелей) алмасу, әйел берушілер мен әйел алушылардың екі тобы (бөлімдер деп те аталады) арасындағы симметриялық алмасу; бастапқы шектеулі алмасуда әкесінің сіңлісінің қызы анасының бауырының ұлымен үйленеді, содан кейін барлық балалар екі жақты кросс-кузендер болады (қызы әкесінің сіңлісінің қызы да, анасының бауырының қызы да болады). Шектеулі алмасу жалғасқанда, екі ру бір-бірімен некелеседі. Шектеулі алмасу құрылымдары көбінесе сирек кездеседі. Элементарлық құрылымдардағы алмасудың екінші түрі – жалпыланған алмасу, яғни ер адам тек анасының бауырының қызымен (матрилатеральді кросс-кузендік неке) немесе әкесінің сіңлісінің қызымен (патрилатеральді кросс-кузендік неке) некелесе алады. Бұл кем дегенде үш топ арасында асимметриялық алмасуды қамтиды. Азияның кейбір аймақтарында (мысалы, Качин халқы арасында) ата-аналардың некелері бірнеше буынға қайталанатын матрилатеральді кросс-кузендік некелер жиі кездеседі. Леви-Стросс жалпыланған алмасуды шектеулі алмасудан артық деп есептеді, өйткені ол шексіз топтарды біріктіруге мүмкіндік береді. Шектеулі алмасудың мысалдары, мысалы, Амазонка бассейнінде кездеседі. Бұл тайпалық қоғамдар көбінесе бөлініп, салыстырмалы түрде тұрақсыз болып табылатын бірнеше топтардан тұрады. Жалпыланған алмасу көбірек интеграциялық, бірақ оның ішінде жасырын иерархия бар, мысалы, Качин халқы арасында әйел берушілер әйел алушылардан жоғары. Нәтижесінде, тізбектегі соңғы әйел алу тобы әйелін беретін бірінші топқа қарағанда айтарлықтай төмен. Бұл мәртебелік теңсіздіктер жүйенің тұрақсыздығына әкелуі немесе кем дегенде тізбектің бір шетінде әйелдердің (және Качин жағдайында, сондай-ақ қалың малдың) жиналуына себеп болуы мүмкін. Құрылымдық тұрғыдан алғанда, матрилатеральді кросс-кузендік неке патрилатеральді кросс-кузендік некеден артық; соңғысының әлеуметтік байланысты қалыптастыру әлеуеті аз, өйткені оның алмасу циклдары қысқа (зайыптылар алмасу бағыты әр буында кері өзгереді). Леви-Стросс теориясы патрилатеральді кросс-кузендік некенің үш түрдің ішіндегі ең сирек кездесетінімен расталады. Алайда, жалпыланған алмасу жүйесі тәуекелге ұшырайды, өйткені А тобы өзі әйел бермеген топтан әйел алуға байланысты, бұл шектеулі алмасу жүйесімен салыстырғанда бірден әйелді қайтару міндетін тудырмайды. Мұндай кешіктірілген қайтарумен туындаған тәуекел шектеулі алмасу жүйелерінде ең төменгі деңгейде. Леви-Стросс элементарлық және күрделі құрылымдар арасындағы үшінші құрылымды ұсынды, оны жартылай күрделі құрылым немесе Кроу-Омаха жүйесі деп атады. Жартылай күрделі құрылымдарда тыйым салынған неке ережелері соншалықты көп, олар белгілі бір тараптармен некелесуді іс жүзінде бекітеді, осылайша элементарлық құрылымдарға ұқсас болады. Бұл құрылымдар, мысалы, АҚШ-тағы Кроу және Омаха үндістері арасында кездеседі. Леви-Стросс пікірінше, туыстықтың негізгі құрылыс бөлігі – тек ядролық отбасы ғана емес, сонымен қатар «туыстық атомы»: әйелдің бауырымен бірге ядролық отбасы. Бұл «ананың бауыры» (әйелінен ұл іздейтін тұрғысынан) одақтар теориясында маңызды рөл атқарады, өйткені ол қызын кімге үйлендіретінін шешетін адам. Сонымен қатар, әлеуметтік құрылымдарды құру тұрғысынан маңыздысы – отбасының өзі емес, отбасылар арасындағы одақтар, бұл құрылымдағы элементтің өзінен гөрі орны маңыздырақ екенін көрсетеді, бұл структурлық аргументтің ерекшелігі. Сондықтан, рулық және одақтық теориялар – бір монетаның екі жағын қарастырады: біріншісі – қандық байланыстарды (туыстық), екіншісі – құқықтық немесе таңдау бойынша байланыстарды (одақтық) баса назар аударады.
Lévi Strauss' model attempted to offer a single explanation for cross cousin marriage, sister exchange, dual organization and rules of exogamy. Over time, marriage rules create social structures because marriages are primarily forged between groups and not just between spouses. When groups exchange women on a regular basis, they marry together; consequently, each marriage creates a debtor/creditor relationship that must be balanced through the "repayment" of wives, either immediately or in the next generation. Lévi Strauss proposed that the initial motivation for the exchange of women was the incest taboo. He deemed this the beginning and essence of culture, as it was the first prohibition to check natural impulses; secondarily, it divides labor by gender. Prescribing exogamy creates a distinction between marriageable and tabooed women that necessitates a search for women outside one's own kin group ("marry out or die out") and fosters exchange relationships with other groups. Exogamy promotes inter group alliances and forms structures of social networks. Lévi Strauss also discovered that a wide range of historically unrelated cultures had the rule that individuals should marry their cross cousin, meaning children of siblings of the opposite sex—from a male perspective that is either the FZD (father's sister's daughter) or the MBD (mother's brother's daughter). Accordingly, he grouped all possible kinship systems into a scheme containing three basic kinship structures constructed out of two types of exchange. He called the three kinship structures elementary, semi complex and complex. Elementary structures are based on positive marriage rules that specify whom a person must marry, while complex systems specify negative marriage rules (whom one must not marry), thus leaving room for choice based on preference. Elementary structures can operate based on two forms of exchange: restricted (or direct) exchange, a symmetric form of exchange between two groups (also called moieties) of wife givers and wife takers; in an initial restricted exchange FZ marries MB, with all children then being bilateral cross cousins (the daughter is both MBD and FZD). Continued restricted exchange means that the two lineages marry together. Restricted exchange structures are generally uncommon. The second form of exchange within elementary structures is called generalised exchange, meaning that a man can only marry either his MBD (matrilateral cross cousin marriage) or his FZD (patrilateral cross cousin marriage). This involves an asymmetric exchange between at least three groups. Matrilateral cross cousin marriage arrangements where the marriage of the parents is repeated by successive generations are very common in parts of Asia (e. g. amongst the Kachin). Lévi Strauss considered generalised exchange to be superior to restricted exchange because it allows the integration of indefinite numbers of groups. Examples of restricted exchange are found, for instance, in the Amazon basin. These tribal societies are made up of multiple moieties that often split up, rendering them comparatively unstable. Generalised exchange is more integrative but contains an implicit hierarchy, as e. g. amongst the Kachin where wife givers are superior to wife takers. Consequently, the last wife taking group in the chain is significantly inferior to the first wife giving group to which it is supposed to give its wives. These status inequalities can destabilise the entire system or can at least lead to an accumulation of wives (and in the case of the Kachin, also of bridewealth) at one end of the chain. From a structural perspective matrilateral cross cousin marriage is superior to its patrilateral counterpart; the latter has less potential to produce social cohesion since its exchange cycles are shorter (the direction of wife exchange is reversed in each successive generation). Lévi Strauss' theory is supported by fact that patrilateral cross cousin marriage is in fact the rarest of three types. However, matrilateral generalised exchange poses a risk as group A depends on receiving a woman from a group that it has not itself given a woman to, producing a less immediate obligation to reciprocate compared to a restricted exchange system. The risk created by such a delayed return is obviously lowest in restricted exchange systems. Lévi Strauss proposed a third structure between elementary and complex structures, called semi complex structure or Crow Omaha system. Semi complex structures contain so many negative marriage rules that they effectively prescribe marriage to specific parties, thus somewhat resembling elementary structures. These structures are found, for example, among the Crow Nation and Omaha Native Americans in the United States. In Lévi Strauss' view, the basic building block of kinship is not just the nuclear family, as in structural functionalism, but the so called kinship atom: the nuclear family together with the wife's brother. This "mother's brother" (from the perspective of the wife seeking son) plays a crucial role in alliance theory, as he is the one who ultimately decides whom his daughter will marry. Moreover, it is not just the nuclear family as such, but alliances between families that matter in regard to the creation of social structures, reflecting the typical structuralist argument that the position of an element in the structure is more significant than the element itself. Descent theory and alliance theory therefore look at two sides of one coin: the former emphasising bonds of consanguinity (kinship by blood), the latter stressing bonds of affinity (kinship by law or choice).
Лейден мектебі
Кейінірек, Парижден солтүстікке қарай 450 миль жерде, Нидерландының Лейден университетінде қолданбалы антропологияның ерекше түрі пайда болды, ол көбінесе Индонезия архипелагында кездесетін мәдени құбылыстардың – Батак, Минангкабау, Молукк және т.б. – арақатынасын зерттеді, бірақ ол негізінен отаршылдық Индонезия үшін губернаторларды даярлауға бағытталған еді. XIX ғасырдың соңы мен XX ғасырдың басындағы ғалымдар дамытқан бұл антропологияның түрі кейін "де Лейдсе Рихтинг" немесе "де Лейдсе мектебі" деп аталды. Бұл мектепте көптеген зерттеушілер білім алды. Бұл теория, экономикалық жағдайларды мифологиялық және кеңістіктік жіктелімдермен байланыстыратын, табиғи әлем мен діни, символикалық жүйелер арасындағы қарым-қатынасты зерттейтін, кең және терең, тұтас көзқарасқа қызығушылық танытқан студенттер мен зерттеушілерді тартты. Бұл структурализмнен көп бұрын болды. "Лейден" көзқарасы көптеген онжылдықтар бойы зерттеулерге бағыт берді және антропологтардың келесі буындарына әсер етті. Соңғы кафедраларды 1935 жылы Этнологиялық зерттеулер саласы тұжырымын енгізген Ж. П. Б. де Жоселин де Йонг (кафедра меңгерушісі: 1922–1956, 1964) және кейін оның жүрегі туысы П. Э. де Жоселин де Йонг (кафедра меңгерушісі: 1956–1987, 1999) басқарды.
Much earlier, and some 450 miles north of Paris, a specific type of applied anthropology emerged at Leiden University, Netherlands that focused frequently on the relationship between apparent cultural phenomena found in the Indonesian archipelago: Batak, Minangkabau, Moluccas, etc., though it was primarily aimed at training governors for colonial Indonesia. This type of anthropology, developed by late nineteenth century and early twentieth century scholars, was eventually called "de Leidse Richting," or "de Leidse School,". Multiple researchers were educated in this school. This theory attracted students and researchers interested in a holistic approach, that was broad and deep, that related economic circumstances with mythological and spatial classifications and that explored the relationship between the natural world and religious, symbolic systems. This was long before structuralism. The "Leiden" perspective drove research for many decades, influencing successive generations of anthropologists. The most recent chairs were held by J. P. B. de Josselin de Jong (chair: 1922–1956, 1964), who coined the concept of the Field of Ethnological Study in 1935, and later his nephew P. E. de Josselin de Jong (chair: 1956–1987, 1999).
Британдық неоструктурализм
Британдық структурализмді негізінен Родни Нидхам мен Эдмунд Лич қолдады, олар екеуі де құрылымдық-функционалдық көзқарасқа сынды тұрғысынан қарады және Леви-Стросс пен Артур Морис Хокарт еңбектеріне сүйенді. Олар Леви-Строссқа да сын айтуға негіз тапты. Личтің назары адамдардың нақты өмірін зерттеуге, жалпыға ортақ саналық құрылымдарды анықтауға қарағанда көбірек бағытталған. Ол Кашин туралы оның талдауында маңызды кемшіліктер бар екенін анықтады. Личтің пікірінше, Леви-Стросс жобасы тым жоғары мақсатты болған, яғни талдаулары тым үстірт болды және қолда бар деректерге жеткілікті көңіл бөлмеген. Оның Кашин туралы талдауының бір бөлігі дұрыс емес этнографиялық мәліметтерге негізделсе, қалғаны Кашин идеологиясын көрсеткен, бірақ нақты тәжірибені емес. Теория бойынша, Кашин топтары бес топтан тұратын шеңберде үйленуі керек еді. Бірақ шындығында, жүйе әйел бергендер мен әйел алғандар арасындағы мәртебелік айырмашылықтармен күшті теңгерімсіздікке ұшырады. Леви-Стросс әйел алғандар әйел бергендерден жоғары мәртебелі болады деп қате пікір білдірген; шындығында, керісінше болды және әйел алу үшін олар көбінесе айтарлықтай қалыңмал төлеуге мәжбүр болды. Жалпы алғанда, кейбір рулар басқаларына қарағанда көбірек әйелдер мен материалдық байлықты жинақтады, яғни жүйе негізінен өзара сыйлық беруге негізделмеген. Неке жүйесі өте күрделі болды және оның бұзылу мүмкіндігі қатысқан топтардың санымен бірге артты. Жалпылама алмасу жүйелерінде, көбірек топтар барлық әйел бергендердің ақырында әйел алушылардың орнында болуын қамтамасыз ету үшін үлкен күрделілікті білдіреді, бұл мәселені Леви-Стросс бұрыннан болжаған. Оның ойынша, іс жүзінде әйелдер үшін бәсекелестік туындайды, бұл жинақтауға және осылайша жүйедегі теңсіздіктерге әкеледі. Личтің сөзіне сәйкес, Кашин шындығындағы тұрақсыздық ең алдымен қалыңмал үшін бәсекелестікке байланысты туындады. Ерлер қыздарының некесінен қалыңмал немесе саяси үстемдік түрінде барынша пайда табуға тырысты. Леви-Стросс некелік сыйлықтарға тек символдық рөл берді, жүйедегі олардың маңыздылығын елемеді. Лич олардың экономикалық және саяси мәмілелер екенін, сондай-ақ көбінесе жер құқығымен байланысты екенін айтты. Некелік алмасуды Леви-Стросс жасағандай, оқшаулаудың орнына, олардың кең экономикалық және саяси контекстінде талдау қажет. Лич оны материалдық жағдайлардың әлеуметтік қатынастарға тигізетін әсерін ескермегендігі үшін айыптады. Ол сондай-ақ Леви-Стросс модельдің жалпыламалығы туралы жасаған мәлімдемесін сынға алып, неке ережелері тудырған құрылымдардың әртүрлі әлеуметтік жағдайларда бірдей болатынына күмән келтірді.
The British brand of structuralism was mainly espoused by Rodney Needham and Edmund Leach, who were both critical towards the structural functionalist perspective and who drew on Lévi Strauss as well as Arthur Maurice Hocart. They also found grounds for critiquing Lévi Strauss. Leach was more concerned with researching people's actual lives than with the discovery of universal mental structures. He found that the latter's analysis of the Kachin contained serious flaws. According to Leach, Lévi Strauss' project had been overly ambitious, meaning that his analyses were too superficial and the available data treated with too little care. While part of his analysis of the Kachin was simply based on incorrect ethnographic information, the rest reflected Kachin ideology but not actual practice. In theory, Kachin groups were supposed to marry in a circle ideally consisting of five groups. In reality, the system was strongly unbalanced with built in status differences between wife givers and wife takers. Lévi Strauss had incorrectly assumed that wife takers would be of higher rank than wife givers; in reality, it was the other way round, and the former usually had to make substantial bridewealth payments to obtain wives. Overall, some lineages would accumulate more wives and material wealth than others, meaning that the system was not driven primarily by reciprocity. The marriage system was quite messy and the chance of it breaking down increased with the number of groups involved. In generalised exchange systems, more groups imply greater complexity to ensure that all wife givers will eventually be on the receiving end, an issue that Lévi Strauss had already foreseen. He thought that in practice there would be competition for women, leading to accumulation and therefore asymmetries in the system. According to Leach, in Kachin reality instabilities arose primarily from competition for bridewealth. Men sought to get the maximum profit in forms of either bridewealth or political advantage from their daughters' marriage. Lévi Strauss had only accorded a symbolic role to marriage prestations, effectively overlooking their significance within the system. Leach argued that they are also (or even primarily) economic and political transactions and are frequently connected to transfers of rights over land, too. Marriage exchanges need to be analysed within their wider economic and political context rather than in isolation, as Lévi Strauss attempted. Leach charged the latter with neglecting the effects of material conditions on social relations. He also challenged the claims to universality made by Lévi Strauss about the model, doubting whether structures generated by marriage rules would be the same in different social contexts.
Постмодернисттік
1970 жылдардың соңы мен 1980 жылдардың басында одақ теориясының әсері азайды. Постмодернистік түсіндірме герменевтикалық ой келгенмен, структуралистік және функционалистік теориялар маңыздылығын жоғалтты. Ішкі үйлесімсіздік және түрлі ішкі кемшіліктер оның қызығушылығын одан әрі төмендетті.
By the late 1970s/early 1980s, alliance theory had lost influence. With the advent of postmodern interpretive hermeneutic thought, structuralist and functionalist theories receded. Internal incoherence and a range of intrinsic limitations further reduced its appeal.
Туыстық байланыстарға аса мән беру
Афинальдық байланыстардың құрылымдық маңыздылығын артық бағалау арқылы одақтар теориясы шығу тегі және генеалогиялық байланыстардың маңыздылығын назарынан тыс қалдырды. Кейбір қоғамдар (мысалы, африкалық тайпалық қоғамдар) түпнұсқалық қағиданы негізгі ұйымдастыру принципі ретінде пайдаланады. Басқаларында одақтар маңыздырақ, мысалы, көптеген Оңтүстік-Шығыс Азия қоғамдары мен Амазонка тайпалары арасында; ал тағы басқалары екеуіне де бірдей мән береді. Яномами одақтар теориясының үлгісіне толық сәйкес келеді, ал Талленси немесе Азанде олай емес. Холи (1996) кейбір Таяу Шығыс қоғамдарын шығу тегі немесе одақтастық теориясымен толыққанды түсіндіру мүмкін емес екенін көрсетті. Сыншылар Леви-Штраустың әдістемесіндегі кемшіліктерді, оның идеалды құрылымдарды іздеуі салдарынан нақты тәжірибелердің шындығы мен күрделілігін елемегенін атап өтті. Оның моделі байқалмаған тәжірибелерді түсіндіре алды. Купер, егер сананың құрылымы шын мәнінде әмбебап болса және Леви-Штраустың моделі дұрыс болса, онда неге барлық адам қоғамдары соған сәйкес әрекет етпейді және туыстық жүйелерін одақтар мен алмасулар негізінде құрылмайды? Купер алмасудың некеге тұрудың әмбебап формасы екенін мойындады, бірақ басқа да маңызды факторлар болуы мүмкін. Тіпті өзара байланыс некелердің негізгі принципі болса да, кері қайтарым міндетті түрде тауар түрінде емес, басқа да формаларда болуы мүмкін (мысалы, ақша, мал, қызметтер немесе түрлі игіліктер). Сонымен қатар, әлеуметтік байланыс өзара байланыс арқылы қалыңмал алмасуға ғана емес, басқа да нәрселерге негізделуі мүмкін. Маус әртүрлі мәдениеттер одақтар құру және нығайту үшін әртүрлі сыйлықтарды қолданатынын көрсетті. Феминистер Леви-Штраустың барлық қоғамдардың жұмыс істеу принципі – ерлердің әйелдерді алмасуы, оларды заттардай қарауы деген пікірін сынады. Басқалар, мысалы, Годелье, структурализмнің синхрондық тәсілін сынады, ол оны тарихи контекстен тыс қарауға әкелді.
By overstressing the structural significance of affinal ties, alliance theory effectively neglected the importance of descent and genealogical ties. Some societies (e. g. African tribal societies) employ descent as their primary organizational principle. In others, alliances are of primary significance, as in e. g. many Southeast Asian societies and amongst Amazon tribes; and still others emphasise both. The Yanomami fit very well into the alliance theory mold, while the Tallensi or Azande do not. Holý (1996) pointed out that some Middle Eastern societies cannot be conclusively explained by either descent or alliance theory. Critics also saw weaknesses in Lévi Strauss' methods, in the fact that he looked for ideal structures, thereby neglecting the reality and complexity of actual practices. His model explained practices that were not observed. Kuper pointed out that if the structures of the mind really are universal and Lévi Strauss' model is correct, then why do not all human societies act accordingly and structure their kinship systems around alliances and exchanges? Kuper allowed that exchange was the universal form of marriage, but there could be other significant factors. And even if reciprocity was the primary principle that underlies marriages, the return would not have to be in kind but could take other forms (such as money, livestock, services or favours of various kinds). Also, social cohesion through reciprocity does not have to rest primarily on the bride exchange. Mauss showed that different cultures use all kinds of gifts to create and maintain alliances. Feminists critique Lévi Strauss' claim that the underlying principle according to which all societies work is the exchange of women by men, who dispose of them as if they were objects. Others, for example Godelier, critiqued structuralism's synchronic approach that led it to be essentially ahistorical.
Материалистік көзқарас
Марксистер антропологиядағы назарды туыстық қатынастарға дерлік толық бейілдеуден экономикалық мәселелерге қарай жылжытты. Олар үшін әлеуметтік құрылымдар басты нақты материалдық жағдайлармен, меншік қатынастарымен және таптық күрестермен қалыптасады.
Marxists shifted the attention within anthropology from an almost exclusive preoccupation with kinship to an emphasis on economic issues. For them, social structures were primarily shaped by material conditions, property relations and class struggles.
Жалғандық
Структурализмнің негізгі қағидалары тексеруге немесе жоққа шығаруға болатындай етіп қалыптастырылмаған. Леви-Стросс адам ойлауының түбірлік құрылымдары туралы түсінігінің болуын дәлелдейтін жүйе құрастырмады, олардың бар екенін ғана болжады. Бойер психологиядағы ұғымдарға қатысты тәжірибелік зерттеулер структуралистік көзқарасты емес, теорияға бағытталған немесе прототиптік көзқарасты қолдайтынын көрсетті.
Structuralism's main propositions were not formulated in a way so that they could be subject to verification or falsification. Lévi Strauss did not develop a framework that could prove the existence of his concept of the fundamental structures of human thought, but simply assumed their existence. Boyer pointed out that experimental research on concepts in psychology have not supported a structuralistic view of concepts, but rather a theory oriented or prototype based view.