Үй сатып алуға арналған ұсыныс: SAM ипотекасымен үй құнының өсуін бөлісіп, төмен пайызбен несие алыңыз. Мүліктің құны өскенде несиелендірушімен бөлісесіз.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ортақ бағалау ипотекасы, көбінесе "ОБИ" деп қысқартылатын, – бұл үйді сатып алушы үйдің құнының өсім процентін несие берушімен бөлісетін ипотека түрі. Қарсылығында, несие беруші базардағы қолданыстағы пайыздық мөлшерлемеден төмен пайыздық мөлшерлемеге келіседі. Несие беруші қарызды өтеудің бір бөлігін немесе барлық бөлігін мүліктің құнының өсуінен (бағалаудан) үлес ретінде алуға келіседі.
A shared appreciation mortgage often abbreviated as "SAM" is a mortgage in which the purchaser of a home shared a percentage of the appreciation in the home's value with the lender. In return, the lender agrees to charge an interest rate that is lower than the prevailing market interest rate. The lender agrees to receive some or all of the repayment of the loan in the form of a share of the increase in value (the appreciation) of the property.
Ұлыбританияда
Ортақ бағалау ипотекасы – мүліктік капиталды босатудың бір түрі ретінде жасалатын ипотека. Несие беруші қарыз алушыларға мүлік құнының болашақтағы өсімінен үлес алу шартымен капитал сомасын береді. Қарыз алушылар өмір бойы мүлкінде тұру құқығын сақтайды. 1996–1998 жылдар аралығында сатылған ортақ бағалау ипотекалары оларды рәсімдеген қарыз алушылар үшін әрдайым тиімді болып шыққан жоқ.
A shared appreciation mortgage is a mortgage arranged as a form of equity release. The lender loans the borrowers a capital sum in return for a share of the future increase in the value of the property. The borrowers retain the right to live in the property until death. Shared appreciation mortgages sold between 1996–1998 have not always turned out to be products beneficial to the borrowers who took them out.
Сату және маркетинг
Шотландия банкі 1996 жылдың қарашасы мен 1998 жылдың ақпаны аралығында 12 000-ға жуық, ал Barclays банкі 1998 жылдың мамыры мен тамызы аралығында 3 000-ға жуық ортақ үлесті ипотекалық несиелерді сатты. Шотландия банкі оларды қаржы кеңесшілері мен ипотекалық брокерлер арқылы, ал Barclays тікелей несие алушыларға сатты. Barclays банкі жалпы сомасы 100 миллион фунт стерлингтік ортақ үлесті ипотекалық несиелер берген, сондықтан олардың әрбір несиесінің орташа көлемі шамамен 33 333 фунт стерлингті құрады. Barclays банкінің ортақ үлесті ипотека туралы ақпараттық құралында олар "45 жасқа толған немесе одан асып, 60 000 фунт стерлингтен асатын мүліктің иесі еңкейген жастағы үй иелерінің қажеттіліктері мен өмір салтына арнап әзірленген" делінген. Олар көбінесе 65 жастан асқан адамдарға бағытталған және ипотекалық несиесін толығымен төлеп болған адамдар үшін өте қолайлы деп саналды, бұл оларға үйлерін сатпай, үйлеріне жинаған ақшаны босатуға мүмкіндік берді. 2014 жылы ортақ үлесті ипотекалардың шамамен жартысы әлі де қолданыста болды.
About 12,000 shared appreciation mortgages were sold by Bank of Scotland between November 1996 and February 1998, and about 3,000 were sold by Barclays Bank between May and August 1998. They were sold by Bank of Scotland through financial advisers and mortgage brokers, and by Barclays directly to the borrowers. Barclays Bank loaned a total of £100m of shared appreciation mortgages, and so the average size of each of their loans would have been about £33,333. Barclays' booklet on shared appreciation mortgages says that they were "specially designed for the needs and lifestyles of the mature homeowner aged 45 or over and property worth over £60,000." They were mostly aimed at people aged 65 and over, and marketed as ideal for people who had paid off their mortgage, allowing them to release cash tied up in their home without having to sell up. In 2014, nearly half of the shared appreciation mortgages were still active.
Қарыз және оны өтеу
Бірлескен бағалау бойынша ипотека кредиті беруші мүлік құнының 25%-ға дейінгі соманы қарыз ретінде берген. Қарыз алушы мүліктің иесі болып қала берді және мүлік сатылғанға дейін немесе қарыз алушы қайтыс болғанға дейін ешқандай төлем жасалған жоқ. Ол кезде төлем – бастапқы қарыз сомасы мен мүлік құнының өсуінен алынған үлес болатын. Кредитордың үлесі бастапқыда қарызға алынған мүлік құнының үш есесіне тең болды. Егер мүлік бағалаудан төмен сатылса, қарыз алушының үлесі тағы да азаяды. Barclays компаниясының бірлескен бағалау бойынша ипотека туралы нұсқауында бастапқы бағасы 100 000 фунт стерлинг, ал соңғы бағасы 150 000 фунт стерлинг болатын мүлік мысалы келтірілген. Егер қарыз мүлік құнының 75%-ын құраса, кредитордың бағаның өсуінен алатын үлесі де 75%-ды құрар еді. Пайыз ай сайын төленді, ал соңғы төлем – бастапқы қарыз сомасы мен кредитордың бағаның өсуінен алатын үлесі. Бірлескен бағалау бойынша ипотеканың үлкен төлем сомасы және қалған меншік капиталының аз үлесі қарыз алушыда кішірек мүлікке көшуге жеткілікті қаражат болмауы мүмкін дегенді білдіреді. Қарыз алушыда зейнеткерлік үйінің төлемдерін жасауға азырақ ақша болады, бұл жергілікті билік органдарына осы төлемдерге үлкен үлес қосуды талап етеді. Сондай-ақ, қарыз алушы балаларына немесе немерелеріне аз ақша қалдырады, олардың кейбіреулері қарыз алушыға көп жылдар бойы күтім жасаған болуы мүмкін. Керісінше, мүліктің құны өзгермеген немесе төмендеген жағдайда, бірлескен бағалау бойынша ипотека тиімді түрде пайызсыз болар еді.
The lender of a shared appreciation mortgage lent a sum of money up to a maximum of 25% of the value of the property. The borrower retained ownership of the property and no repayments were made until the property was sold or the borrower died. At that time the repayment was the original amount borrowed plus a share of the increase in the value of the property. The lender's percentage share was three times the percentage of the value of the property that was originally borrowed. So if the property was sold for less than the valuation, the borrower's percentage share would be further reduced. Barclays' booklet on shared appreciation mortgages gives an example of a property with an original valuation of £100,000 and a final valuation of £150,000. Therefore if the loan was 75% of the original value of the property, the lender's share of the appreciation would also have been 75%. The interest was paid by monthly instalments, and the final repayment was the original amount borrowed plus the lender's share of the appreciation. The large repayment amount of a shared appreciation mortgage and the small share of the equity remaining mean that the borrower might not have sufficient money to be able to downsize to a smaller property. The borrower would have less money to pay care home fees, which would require the local authority to make a greater contribution to those fees. And the borrower would have less money to leave to his or her children or grandchildren, some of whom might have been looking after the borrower for many years. Conversely, in the unlikely event that the value of property had remained the same or reduced, the shared appreciation mortgage would have effectively been interest free.
Ортақ бағалау бойынша ипотеканың пайда болуы
Беттина фон Штаммның "Инновация, дизайн және шығармашылықты басқару" кітабының 23-тарауында, 2003 жылы жарық көрген бірінші және 2008 жылы жарық көрген екінші басылымдарында, ортақ бағалау ипотекасының пайда болу тарихы туралы толыққанды мәлімет берілген. 23-тараудың тақырыбы: "Қаржылық қызметтердегі инновациялар, 8-кезеңдік зерттеу: Шотландия банкінің ортақ бағалау ипотекасы". Бұл тараудың мазмұнының қысқаша нұсқасы:
There is a detailed account of the origin of shared appreciation mortgages in chapter 23 of Dr Bettina von Stamm's book Managing Innovation, Design and Creativity, first edition published in 2003 and second edition published in 2008. Chapter 23 is titled "Innovation in Financial Services, Case Study 8: Shared Appreciation Mortgage – Bank of Scotland". This is a précis of the chapter:
Идея негіздеме және сатып алу
Крейг Корн, Merrill Lynch-тің құрылымдалған қаржы бөлімінің директоры, инвесторларға ең ірі активтер тобына – тұрғын үй нарығына қол жеткізудің жолын іздеді. Бұл нарықта, көбінесе байлықтарының көп бөлігі үйлерінде сақталған, меншік иелері басымдық құрды. Ал нарықтағы жекеменшік жалға берілетін тұрғын үй секторына коммерциялық инвестициялар мүлікті басқарудың қымбаттығы және иеліктен айырудың қиындығы салдарынан тоқталды. Инвестицияны ипотекамен байланыстыру инвесторларға тұрғын үй нарығының меншік иелерінің үлкен секторларына қол жеткізуге және меншік иелеріне өз активтерін қаржылық тұрғыда пайдалануға мүмкіндік берер еді. Ал толық тізімді ол 1999 жылдың желтоқсан айында жариялады. Ол "Миллениум Продуктс" компанияларын "британдық инновациялардың, шығармашылықтың және дизайнның ең жақсы үлгісі" деп атады. Шотландия банкі ұсынған бөліскен құн өсімі ипотекасын Дизайн кеңесі былай сипаттады: "Бұл ипотека сізге үйіңізде сақталған ақшаны 0% пайыздық төлеммен босатуға мүмкіндік береді, үйді сатудан түсетін құнның өсімінен үлес алу шартымен". Сипаттамада үй құнының өсімінен алынатын үлестің мөлшері көрсетілмеген. 1999 жылдың желтоқсанында "Миллениум өнімдерінің" соңғы тізімі жарияланған кезде, Шотландия банкі мен Барклейс банкі ешқайсысы бөліскен құн өсімі ипотекасын сатуды ұсынбады.
Craig Corn, a director in structured finance at Merrill Lynch, was looking for a way to give investors access to one of the largest asset pools, the housing market. This was dominated by owner occupiers, most of whose wealth was tied up in their homes. Meanwhile, commercial investment in the much smaller private rental sector of the market was hampered by the cost of managing rental property and the difficulty of gaining repossession. Linking an investment to a mortgage would give investors access to the much larger owner occupier sector of the housing market and enable the owner occupiers to make financial use of their asset. and the full and final list was unveiled by him in December 1999. He hailed the Millennium Products companies as "the very best of British innovation, creativity and design." The Bank of Scotland shared appreciation mortgage was described by the Design Council as "A mortgage which allows you to release cash tied up in your house for 0% interest payments, in return for a share in any appreciation in value from the sale of the home." The description does not state the size of the share in the appreciation in the value of the home. By the time the final list of Millennium Products was announced in December 1999, shared appreciation mortgages were no longer being offered for sale by either Bank of Scotland or Barclays Bank.
Ұлыбританиядағы тұрғын үй бағасының индексі
Шотландия банкі 1996 жылдың қарашасында үлестік бағалау ипотекасын сата бастағанға дейінгі 20 жыл ішінде Ұлыбританияның үй бағасының индексі 1976 жылдың қазан айында 10 682 фунт стерлингтен 1996 жылдың қазан айында 59 885 фунт стерлингке дейін өсті, бұл 460% (49 203 фунт стерлинг) өсім және орташа үй бағасының инфляциясы жылына 9,0% құрады. Барклейс банкі 1998 жылдың мамыр айында үлестік бағалау ипотекасын сата бастағанға дейінгі 20 жылда Ұлыбританияның үй бағасының индексі 1978 жылдың сәуірінде 12 429 фунт стерлингтен 1998 жылдың сәуірінде 69 757 фунт стерлингке дейін өсті, бұл 461% (57 328 фунт стерлинг) өсім және орташа үй бағасының инфляциясы жылына 9,0% құрады. Мүліктің құны жоғары деңгейде өсуін күту әбден орынды болған. Дегенмен, үлестік бағалау ипотекасы интернет кеңінен қолданысқа түспей тұрып сатылды. Әлеуетті клиенттер мен олардың заңгерлері Ұлыбританияның үй бағасы индексі туралы ақпаратқа оңай қол жеткізе алмады, ал ипотека беретін банктерде бұл ақпарат болды.
In the 20 years before Bank of Scotland started selling Shared Appreciation Mortgages in November 1996, the UK House Price Index increased from £10,682 in October 1976 to £59,885 in October 1996, an increase of 460% (£49,203) and average house price inflation of 9.0% per annum. In the 20 years before Barclays Bank started selling Shared Appreciation Mortgages in May 1998, the UK House Price Index increased from £12,429 in April 1978 to £69,757 in April 1998, an increase of 461% (£57,328) and average house price inflation of 9.0% per annum. It would have been reasonable to expect the value of property to continue to increase at a high rate. However Shared Appreciation Mortgages were marketed before the widespread use of the internet. Potential customers and their solicitors would not have had easy access to UK House Price Index information, but banks selling mortgages would have had this information.
Реттеу
1990 жылдары ипотекалық несиелер толыққанды реттелмеген еді. Банктер Банктік кодекс бойынша өз еркімен жұмыс істеді, ал ипотекалық несие берушілер Ипотекалық несие берушілер кодексі бойынша өз еркімен жұмыс істеді. Банктік кодекске сәйкес жұмыс істеу үшін банктер клиенттерге әділетсіз қараған жағдайда жағдайды түзетуге заңдық құқығы бар Қаржылық омбудсмен қызметіне тіркелуге міндетті болды. Barclays Bank және Bank of Scotland ортақ үлесті ипотеканы өз брендтерімен таңдауға мүмкіндік бергенімен, олар ипотеканы басқару және беру үшін жеке компаниялар құрды. Бұл жеке компаниялар Банктік кодекске қол қоймағандықтан, Қаржылық омбудсмен қызметі клиенттердің ортақ үлесті ипотекаға қатысты шағымдарын қарауға құқылы болмады. Кодекстің талаптары он негізгі міндеттемеде қамтылған, олардың ішінде клиенттерге ипотеканың қаржылық салдарымен танысуға көмектесу де бар. Қаржылық қызметтерді қадағалау органы (FSA) ипотекалық қызметті 2004 жылдың 31 қазанында ғана реттеуді бастады. 2013 жылдың 1 сәуірінде FSA Қаржылық жүргізу органы (FCA) деп өзгертілді.
In the 1990s, mortgages were not fully regulated. Banks operated voluntarily under the Banking Code, and mortgage lenders operated voluntarily under the Mortgage Lenders Code. As a condition of operating under the Banking Code, banks had to sign up to the Financial Ombudsman Service, which has legal powers to put things right if customers have been treated unfairly. Although Barclays Bank and the Bank of Scotland marketed Shared Appreciation Mortgages under their company branding, they set up separate companies to administer and issue the mortgages. These separate companies were not signatories to the Banking Code, and so the Financial Ombudsman Service was not able to investigate customers' complaints about Shared Appreciation Mortgages. The standards of the Code are encompassed in ten key commitments, which include helping customers to understand the financial implications of a mortgage. The Financial Services Authority (FSA) did not start to regulate mortgage business until 31 October 2004. The FSA was replaced by the Financial Conduct Authority (FCA) on 1 April 2013.
Заңнама
1974 жылғы Тұтынушылар несие туралы заң тұтынушылар несиесіне қатысты заңды маңызды өзгерістерге ұшыратты. 2006 жылғы Тұтынушылар несие туралы заң 1974 жылғы Тұтынушылар несие туралы заңның қолданылу аясын кеңейтті, Қаржылық омбудсмен жүйесін құрды және Әділ сауда басқармасының өкілеттіктерін күшейтті. Ол қарыз алушыларға сот арқылы қарыз алушы-кредитор арақатынастарындағы теңсіздікті даулауға мүмкіндік береді. Кейбір бірлескен бағалау ипотекасының клиенттері мен олардың отбасылары мүліктің бастапқы құнының 25% құрайтын несиені, мүліктің құнының 75% және несие сомасы есебінен қайтару шартын қарыз алушы-кредитор арақатынасындағы теңсіздік деп санайды. 1999 жылғы Тұтынушылармен жасалатын шарттардағы әділетсіз шарттар туралы ережелердің 7-тармағында былай делінген: «Сатушы немесе жеткізуші шарттың кез келген жазбаша талабын қарапайым және түсінікті тілмен жазуға тиіс, ал жазбаша талаптың мағынасы туралы күмәні болса, тұтынушыға ең тиімді түсіндірме басым болады». 8-тармақ та әділетсіз шарттың «шарт бойынша тараптардың құқықтары мен міндеттеріндегі маңызды тепе-теңдікті бұзып, тұтынушыға зиян келтірсе, тұтынушы үшін міндетті емес» екенін көрсетеді.
The Consumer Credit Act 1974 significantly reformed the law relating to consumer credit. The Consumer Credit Act 2006 extended the scope of the Consumer Credit Act 1974, created the Financial Ombudsman scheme, and increased the powers of the Office of Fair Trading. It permits borrowers to challenge unfair debtor creditor relationships in court. Some shared appreciation mortgage customers and their families consider that the arrangement whereby a loan which is 25% of the initial value of a property is repaid by 75% of the appreciation in the value of the property, plus the amount of the loan, could be an unfair debtor creditor relationship. The Unfair Terms in Consumer Contracts Regulations 1999, Regulation 7, states that a seller or supplier shall ensure that any written term of a contract is expressed in plain, intelligible language and that if there is doubt about the meaning of a written term, the interpretation which is most favourable to the consumer shall prevail. Regulation 8 provides that an unfair term "shall not be binding upon the consumer", where an unfair term is one which causes a significant imbalance in the parties' rights and obligations arising under the contract, to the detriment of the consumer.
Ертедегі келіспеушіліктер
1997 жылдың қазан айында Харольд Фишер және оның әйелі Шотландия банкінен оның ортақ үлесті ипотекалық схемасы бойынша 90 000 фунт стерлинг қарыз алды. Қарыздың үшінші жылында Фишер мырза үй бағасының күрт өскенін және осының салдарынан Шотландия банкі алдындағы қарызының одан да көп ұлғайғанын түсінді. Ол банкке алаңдауын білдіріп хат жазды, бірақ олар оның келісімшартқа қол қойғанын мәлімдеді. Фишер мырза арызбен Қаржылық омбудсмен қызметіне жүгінді, бірақ ол оның пайдасына шешім қабылдамады. Олар ортақ үлесті ипотекалық дауларда көбінесе банктердің пайдасына шешім шығаратынын хабарлады. 2003 жылдың тамызында "Таймс" газеті Джеффри Кук ісін жариялағаннан кейін, олар оқырмандарынан қарыздардың ауыртпалығына тап болғандары туралы көптеген хаттар, телефон қоңыраулары мен электрондық хабарламалар алғанын айтты.
In October 1997 Harold Fisher and his wife borrowed £90,000 from Bank of Scotland under its Shared Appreciation Mortgage Scheme. By year three of the loan, Mr Fisher realised that the large increase in house prices meant that their debt to Bank of Scotland had increased by a much greater amount. He wrote to the bank to express his fears but they said he had signed the contract. Mr Fisher then took his claim to the Financial Ombudsman Service, which ruled against him. They said that in shared appreciation mortgage disputes, they usually ruled in favour of the banks. After The Times reported on Geoffrey Cooke's case in August 2003, they said they were inundated with letters, telephone calls and e mails from readers who similarly ended up facing crippling debts.
Топтық іс-қимылдар
Shared Appreciation Mortgage Action Group (SAMAG) 2009 жылы Беркширдің Рединг қаласында орналасқан RWP Solicitors (Ричард Уилсон Пангборн) компаниясының сот ісі бөлімінің басшысы болған Хиллари Мессер құрды. 300-ден астам ортақ бағалау ипотекалық несие клиенттері топтық іс бойынша заңгерлердің шығындарына әрқайсысы 5000 фунт стерлинг, барлығы 1,5 млн фунт стерлинг төледі. Хилари Мессердің айтуынша, Тұтынушылар несие туралы заңға енгізілген соңғы өзгерістер банктерді ипотекалық несиелер бойынша сотқа беру мүмкіндігін ашты. Заңға сәйкес, егер сот кредитор мен борышкер арасындағы қарым-қатынас борышкерге әділетсіз деп тапса, ол несие шартының шарттарын өзгертуге кең өкілеттіктерге ие болды. 2009 жылдың қаңтар айында банктерге іс-қимылға түсу туралы заңдық хат жіберілді. 2009 жылғы 14 шілдеде өткен сот отырысында топтық сотқа шағымдану туралы бұйрық (GLO) сұралды және ол 2009 жылғы 5 қазанда Жоғары Сотта бекітілді, бұл ортақ бағалау ипотекалық несие клиенттеріне банктерге қарсы топ ретінде сот ісін қозғауға мүмкіндік берді. Банктер бұл шешімге қарсы шағымданып, басқа судьямен бірге шағымын ұтып алды. Клиенттердің адвокаттарына қосымша қаржы қажет болды, бірақ клиенттерде ол жоқ еді, сондықтан олар өз ісін қайтарып алды. Осыдан кейін клиенттер банктердің сот шығындарын төлеуге міндетті болды. 2021 жылдың маусым айында Teacher Stern заңгерлік фирмасы 1990 жылдардың соңында ортақ бағалау ипотекасын алған 37 клиент атынан Barclays Bank-пен сәтті келіссөздер жүргізгенін мәлімдеді. Келісімнің егжей-тегжейі құпия сақталады. Teacher Stern LLP, Шотландия банкіне (Lloyds Banking Group құрамына кіреді) қарсы іс бойынша 160 ортақ бағалау ипотекасы талапкерін 2024 жылдың 31 қаңтарында басталатын сот процесінде өкілдік етті. Сот отырысының басталуына бір күн қалғанда Teacher Stern өз веб-сайтында талапкерлер мен Bank of Scotland (және басқа да жауапкерлер) коммерциялық келісімге келгенін жариялады, жауапкерлік мойындамауымен. Келісімшарттың шарттары құпия екені және ипотекаға немесе оның шарттарына ешқандай өзгеріс енгізілмейтіні айтылды. Teacher Stern LLP, Trowers and Hamlins LLP, Clarke Willmott LLP және Acuity Law LLP Барклейс пен Bank of Scotland-қа қарсы жаңа талаптарды жоспарлап отыр, бірақ Clarke Willmott Bank of Scotland-қа қарсы талаптарды ұсынбайды. Clarke Willmott және Acuity Law клиенттерге "Жеңіске жеткен жағдайда ғана төлеу" (No Win No Fee) шартын ұсынуы мүмкін. 1996-1998 жылдар аралығында Шотландия банкі сатқан кейбір ортақ бағалау ипотекалық несиелерде "Шотландия заңдарына сәйкес реттелетін және түсіндірілетін" келісімдер болды. Қазіргі уақытта ағылшын заңгерлері шотландтық ортақ бағалау ипотекасының клиенттері немесе олардың отбасылары атынан топтық талаптарды ұсынуға дайын емес. "Шотландиялық SAM" Facebook тобына көбірек адам қосылған кезде, олардың атынан шотландтық заңгерлер арқылы топтық талап ашуға мүмкіндік тууы керек.
The Shared Appreciation Mortgage Action Group (SAMAG) was set up in 2009 by Hilary Messer, who was then head of litigation at RWP Solicitors (Richard Wilson Pangbourne), based in Reading, Berkshire. Over 300 shared appreciation mortgage customers paid £5,000 each, a total of £1.5m, towards legal fees for a class action. Hilary Messer said that recent changes to the Consumer Credit Act made it possible to sue the banks over the mortgages. Under the act, the changes to which were retrospective, if a court determined that the relationship between a creditor and a debtor was unfair to the debtor, it had wide powers to vary the terms of the loan agreement. A legal letter before action was sent to the banks in January 2009. A group litigation order (GLO) was sought at a hearing on 14 July 2009 and it was made in the High Court on 5 October 2009, enabling the shared appreciation mortgage customers to take legal action as a group against the banks. The banks appealed against the decision that allowed the case to be heard and, with a different judge, won their appeal. The customers' solicitors needed more money, which the customers did not have, and so they had to withdraw their case. The customers then became liable for the banks' costs. In June 2021 the solicitors Teacher Stern announced that they had successfully negotiated a settlement with Barclays Bank on behalf of 37 clients who took out shared appreciation mortgages in the late 1990s. The details of the settlement are confidential. Teacher Stern LLP represented 160 Shared Appreciation Mortgage Claimants in a case against the Bank of Scotland (part of the Lloyds Banking Group), with a trial that was due to start on 31 January 2024. On the day before the trial was due to start, Teacher Stern posted an agreed statement on their website, saying that the Claimants and Bank of Scotland (and the other Defendants) had agreed a commercial settlement, without any admission of liability, in the County Court action. It said that the terms of the settlement agreement are confidential, and that there are no changes to the mortgages, or their terms and conditions. More claims against Barclays and Bank of Scotland are being planned by Teacher Stern LLP, Trowers and Hamlins LLP, Clarke Willmott LLP and Acuity Law LLP, except that Clarke Willmott will not be making claims against Bank of Scotland. Clarke Willmott and Acuity Law might offer clients a No Win No Fee arrangement. Some of the Bank of Scotland shared appreciation mortgages sold between 1996 and 1998 had agreements which were "governed and interpreted in accordance with Scots law." At present, English solicitors are not prepared to make group claims on behalf of customers of Scottish shared appreciation mortgages or their families. When more people have joined the "Scottish SAM" Facebook group, it should be possible for a group claim to be made on their behalf, probably by Scottish solicitors.
Медиа қамту
Ұлттық газеттерде ортақ бағалау ипотекасына қатысты көптеген хабарламалармен қатар, 2003 жылғы тамыз айындағы «Кім?» журналында, сондай-ақ 2006 жылғы қыркүйек және 2007 жылғы тамыз айларындағы «Saga» журналында да жарияланды. Би-би-си-дің «Inside Out South» бағдарламасы ортақ бағалау ипотекасын зерттеп, Ник Уоллис жүргізген репортаж 2014 жылғы 8 қыркүйекте BBC One арнасында көрсетілді. Уоллис бағдарламасында сұхбат алғандардың бірі – Гэмпширдегі Нью-Форест-Ист округінің парламент депутаты доктор Джулиан Льюис. Әли Хусейннің 2021 жылғы 26 қыркүйекте «The Sunday Times» газетінде жарияланған ортақ бағалау ипотекасы туралы мақаласы жарық көрді. Мақалада, Шотландия банкінің 150 SAM клиенті атынан ұстаз Стерн арызбен жоғары сотта 2021 жылғы қазан айында алдын ала сот отырысы өтетіні айтылды. Арызда SAM ипотекалары тұтынушылар үшін «мүлдем қолайсыз» және 1974 жылғы Тұтынушылар несиелері заңына сәйкес «әділетсіз» деп көрсетілген. Бас заңгер – Дэвид Боуман. 2024 жылғы 4 ақпанда «The Sunday Times» газеті Әли Хусейннің «Адилетсіз несиелері үйлерін жоғалтқан отбасылардың жеңісі» деген мақаласын жариялады. Мақалада Шотландия банкінің сотта «әділетсіз» акцияларды шығару схемасын (ортақ бағалау ипотекасы) қорғаудан соңғы сәтте бас тартқаны хабарланды.
As well as many reports concerning shared appreciation mortgages in the national newspapers, there were reports in the August 2003 edition of Which?, the magazine of the Consumers' Association, and in the September 2006 and August 2007 editions of Saga Magazine. A BBC Inside Out South investigation into shared appreciation mortgages, presented by Nick Wallis, was broadcast on BBC One on 8 September 2014. One of the people interviewed on the programme by Wallis was Dr Julian Lewis, Member of Parliament for New Forest East in Hampshire. There was an article written by Ali Hussain about shared appreciation mortgages and published in The Sunday Times on 26 September 2021. It said that there would be a preliminary hearing at the High Court in October 2021 for litigation brought by Teacher Stern, representing 150 Bank of Scotland SAM customers. The action alleges that SAMs were 'fundamentally unsuitable' for consumers and 'inherently unfair' under the Consumer Credit Act 1974. The lead lawyer was David Bowman. On 4 February 2024 The Sunday Times published an article written by Ali Hussain: "Victory for families whose unfair loans cost them their homes". It says that the Bank of Scotland has backed down at the last minute from defending its sale of an "unfair"equity release scheme (shared appreciation mortgages) in court.
Коммерциялық ипотека бойынша
Ортақ бағасы жоғарылаған ипотека – несие берушінің, кепілдікпен қамтамасыз етілген мүліктің құны өскенде, осы өсімнің бір бөлігін алу шартымен, қолданыстағы нарықтық пайыздық ставкадан төмен пайыздық ставкаға келісуі болып табылады. Бағасы өскен құнның үлесі шартты пайыз деп аталады, ол мүлікті сату немесе ипотека тоқтатылған кезде анықталып, төленеді. Мысалы, егер ағымдағы пайыздық ставка 6% болса және мүлік 500 000 долларға сатып алынса, қарыз алушы 100 000 доллар бастапқы төлем жасап, 30 жылға есептелген 400 000 долларлық ипотека алады. Несие беруші мен қарыз алушы 5% төмен пайыздық ставкаға және мүліктің бағасының өсімінен 20% шартты пайызға келіседі. Пайыздық ставканың төмендеуі ай сайынғы төлемді 2 398 доллардан 2 147 долларға дейін төмендетеді. Дегенмен, ай сайынғы төлемдерді үнемдеудің орнына, мұнда бір шарт бар. Егер мүлік кейін 700 000 долларға сатылса, шартты пайыз туралы келісімге сәйкес, қарыз алушы несие берушіге пайданың 20% -ын, яғни 40 000 долларды төлеуге тиіс. Мүліктің бағасының өсіміне қатысу арқылы несие беруші оның құнына байланысты қосымша тәуекелге ұшырайды. Сондықтан, бұл сауданың тиімділігі тұрғын үй нарығының жағдайына байланысты. Ортақ бағасы жоғарылаған ипотека, капиталды бөлісу келісімінен өзгешелігі – қарыздың негізгі сомасы мүлікпен қамтамасыз етілген мөлшерде шартсыз міндеттеме болып табылады. Осылайша, егер мүліктің құны төмендесе, қарыз алушы әлі де қалған негізгі соманы төлеуге тиіс, ал егер қарыз алушы мүлікті зиянмен сатса, шартты пайыз қарапайым 0 (нөл) болады. Ішкі кірістер қызметінің 83-51 нөміріндегі 1983 жылғы қаулысы, ортақ бағасы жоғарылаған ипотекадағы шартты пайыздың салық төлеуге жататын ипотекалық пайыз ретінде қарастырылуына қатысты шарттарды белгілейді. Атап айтқанда, ортақ бағасы жоғарылаған ипотека, капиталды бөлісу келісімі ретінде қарастырылмау үшін, негізгі соманы төлеу жөніндегі шартсыз міндеттемені міндетті түрде көздеуі керек, бұл басқа салықтық салдарларға әкелуі мүмкін. Салық заңдарының күрделілігі және жеке жағдайларға бейімделген шарттар ескерілгенде, жеке, коммерциялық емес ипотекалық несиелерді әрқашан жылжымайтын мүлік саласындағы заңгердің кеңесімен рәсімдеу керек.
A shared appreciation mortgage is a mortgage in which the lender agrees to an interest rate lower than the prevailing market rate, in exchange for a share of the appreciated value of the collateral property. The share of the appreciated value is known as the contingent interest, which is determined and due at the sale of the property or at the termination of the mortgage. For instance, suppose the current prevailing interest rate is 6%, and the property was purchased for $500,000. The borrower puts down $100,000 and takes out a mortgage of $400,000 amortized over 30 years. The lender and the borrower agree to a lower interest rate of 5%, and to a contingent interest of 20% of appreciated value of the property. Because of the lower interest rate, the monthly payment is reduced from $2,398 to $2,147. However, this saving in monthly payments comes with a trade off. Suppose the property is later sold for $700,000. Because of the agreement on the contingent interest, the borrower must pay the lender 20% of the profit, namely, $40,000. By participating in the appreciation of the property, the lender takes an additional risk that is related to its value. Hence, whether this is a favorable trade off depends on the conditions of the housing market. A shared appreciation mortgage differs from an equity sharing agreement in that the principal of the loan is an unconditional obligation (to the extent collateralized by the property). Thus, if the property's value decreases, the borrower would still owe whatever principal is outstanding, and if the borrower sells the property for a loss, the contingent interest is simply zero. Revenue Ruling 83 51 (1983) of the Internal Revenue Service specifies conditions under which the contingent interest in a shared appreciation mortgage may be considered tax deductible mortgage interest. In particular, a shared appreciation mortgage must stipulate an unconditional obligation of payment of principal to avoid being recharacterized as an equity sharing agreement, which may lead to different tax consequences. Because of the complexity of tax laws and terms tailored for individual situations, private, noncommercial mortgages involving shared appreciation should always be executed with the counsel of a real estate attorney.
Қолжетімді тұрғын үйде (субсидияланған тұрғын үй иелігі)
Ортақ бағалау шарттары коммерциялық емес ұйымдар мен жергілікті мемлекеттік органдар тарапынан да қолданылады. Бұл ортақ бағалау несиелері екінші ипотека ретінде құрылған, бірақ қарыз алушылар үйді сатқанға (немесе кейбір жағдайларда бірінші ипотеканы қайта қаржыландырғанға) дейін төлем жасамайтындықтан "жайсыз" деп есептеледі. Сату немесе қайта қаржыландыру кезінде отбасы несиенің толық сомасын және үй бағасының өсуінің бір бөлігін қайтаруға міндетті. Осылайша, субсидия беруші ұйымға қайтарылатын сома үй бағасының өсуіне байланысты болады, бұл мемлекеттік субсидиялардың "сатып алу күшін" сақтауға көмектеседі. Ортақ бағалау несие бағдарламаларын жобалаудың бір әдеттегі тәсілі – үйді сату кезінде төленетін бағалау үлесін субсидияланған бастапқы сатып алу бағасының үлесіне сәйкес етуі. Мысалы, егер бір отбасы 250 000 доллар тұратын үйді сатып алу үшін 50 000 доллар субсидия алса, онда отбасы бастапқы 50 000 долларды қайтарудан басқа, сату кезінде үй бағасының өсуінің 20 пайызын (50 000 долларды 250 000 долларға бөлгенде) қоғамға беруге міндетті болады. Ортақ бағалауға қосымша шектеулер де қойылуы мүмкін, мысалы, Сиэтл қаласы ұсынатын бастапқы төлемге көмектесу сияқты, қарыз ақшасына 6% максималды тиімді пайыздық мөлшерлеме шектеуі.
Shared appreciation clauses are also used by non profits and local governmental agencies. These shared appreciation loans are structured as second mortgages, but are considered "silent" in that borrowers make no payments until they sell the home (or, in some cases, refinance the first mortgage). At the time of sale or refinance, the family is required to repay the full amount of the loan plus a portion of the home price appreciation. In this way, the amount returned to the subsidizing entity is based on increases in home prices, which helps to preserve the "buying power" of public subsidies. One common approach to designing shared appreciation loan programs is to base the share of appreciation payable upon sale of the home on the share of the original purchase price that was subsidized. For example, if a family received a $50,000 subsidy to buy a $250,000 home, the family would be required to give the community 20 percent ($50,000 divided by $250,000) of any home price appreciation at the time of sale, in addition to repaying the initial $50,000. Additional limitations on the shared appreciation can be placed, such as a usury limitation of a maximum of 6% effective interest on the money lent, as is the case in the down payment assistance offered by the City of Seattle.