Кіріспе

Оқиғалық нейралгия (ОН) – үлкен оқиғалық жүйке (GON), кіші оқиғалық жүйке (LON), үшінші оқиғалық жүйке (TON) немесе олардың бірігуінің аймағында артқы басқа әсер ететін, ауырсынулы жағдай. Ол ұстамалы, секундтан минутқа дейін созылады және көбінесе осы жүйкелердің бірінің зақымдануынан тікелей туындайтын өткір, шаншып ауыру сипатталады. Дәрігерлердің осы жағдайдың ерекшелену белгілерін және нақты диагностикалық критерийлерді білуі аса маңызды. Емдеудің түрлі тәсілдері бар, олардың бірқатары осы жағдайды емдеуде өте тиімді екені дәлелденген.

Белгілері мен симптомдары

Бас сүйегінің артқы бөлігінен басталатын бас ауруымен келген пациенттерде ON-ды тексеру қажет. Бұл жағдай әдетте секундтан минутқа дейін созылатын ұстамалық, тегіс немесе қадаулы ауырсын ретінде көрінеді, сондықтан үздіксіз, сырқыраған ауырсын басқа диагнозды білдіреді. Симптомдардың екі жақты болуы жағдайлардың үштен бірінде кездеседі. Сирек жағдайларда, омыртқаға тараған кейбір қатерлі ісіктердің метастаздары оқипталдық невральгияның себебі болуы мүмкін. Басқа бас сүйек нейропатияларымен қатар, оқипталдық невральгия көп склерозбен ауыратын пациенттерде де кездеседі.

Дифференциалдық диагностика

ОН-мен шатастырылатын бас аурулары мен бет ауруларының ішінде мигрень, кластерлік бас ауруы, кернеулі бас ауруы және гемикрания континуи ең көп кездеседі. Жоғарғы диск, фасеттік буын немесе бұлшықет-байламды көздерден туындаған мойынның механикалық ауыруы омыртқаның артқы бөлігіне таралуы мүмкін, бірақ ол классикалық түрде өткір немесе невропатиялық сипатта болмайды, сондықтан оны ОН-мен шатастыруға болмайды. ОН-ді басқа аурулардан ажыратудың маңызды қадамы – оқипіт нервінің блокадасынан күңкею.

Эпидемиология

Голланд халқында бет ауыруының таралуын зерттеген бір зерттеуде, ON бет ауыруы жағдайларының 8,3% құрады. ON-ның жалпы таралуы 100 000 адамға 3,2 болды, ал диагноз қойылған орташа жас 54,1 жасқа тең.