Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Америка Құрама Штаттарында полиция іздестірулеріне қатысты құқықтық доктрина.
Legal doctrine for police searches in the United States
Америка Құрама Штаттарында, ашық көру доктринасы – төртінші түзетудегі бұйрық талабына ерекшелік болып табылады, ол офицерге заңды бақылау кезінде ашық көрінетін дәлелдерді және контрабанданы тәркілеуге мүмкіндік береді. Бұл доктринаны Транспорттық қауіпсіздік басқармасының (TSA) қызметкерлері АҚШ әуежайларында адамдар мен мүлікті тексеру кезінде де жиі қолданады. Ашық көру доктринасын қолдану үшін, үш талаптан тұратын Хортон тестісі келесіні қажет етеді:
Офицер дәлелді ашық көруге болатын жерде заңды түрде болуы керек;
Офицердің аталған затқа заңды қол жеткізу құқығы болуы керек;
Заттың қылмыстық сипаты дереу анық болуы керек.
In the United States, the plain view doctrine is an exception to the Fourth Amendment's warrant requirement that allows an officer to seize evidence and contraband that are found in plain view during a lawful observation. The doctrine is also regularly used by Transportation Security Administration (TSA) officers while screening persons and property at U. S. airports. For the plain view doctrine to apply for discoveries, the three prong Horton test requires that:
The officer is lawfully present at the place where the evidence can be plainly viewed
The officer has a lawful right of access to the object
The incriminating character of the object is immediately apparent
Даму
Ашық көру доктринасы алғаш рет Кулиджге қарсы Нью-Гэмпшир ісінде айқындалды. Алғашқы тұжырымдамада үш фактор қарастырылды. Біріншіден, офицер дәлелдерді немесе контрабанданы көрген жерде заңды түрде болуы керек. Екіншіден, офицерде заттың контрабанда немесе қылмысқа дәлел екеніне сену үшін дереу (қаржысыз іздеусіз) жеткілікті негіз болуы керек. Үшіншіден, байқау "күтпеген" болуы керек, офицер оны көруге дейін күтпеген немесе іздемеген. Хортон Калифорнияға қарсы істе сот, "күтпеген жағдайда табылған" деген ұғымды анықтауда қиындықтар тудырғандықтан, ашық көру арқылы дәлелдерді күтпеген жағдайда табу талабын жойды. Хортон ісінде Жоғарғы Сот қарақшылыққа қатысты қаруды қолға алуды қолдады, бірақ бұл қаруды іздеуге рұқсат беру туралы офицердің өтінішін санкциялаған судья одан бас тартқан болатын. Хортон шешімі сондай-ақ офицердің ашық көру доктринасы бойынша заттарды қолға алу үшін оларға "заңды қолжетімділік құқығы" болуы керектігін нақтылады. Мысалы, егер офицер біреудің үйіне терезенің арқылы қарап контрабанданы көрсе, бірақ үйге кіруге рұқсаты болмаса, ол үйге кіру және контрабанданы қолға алу үшін ашық көру доктринасын қолдана алмайды.
The plain view doctrine was first articulated in Coolidge v. New Hampshire. The original formulation included three factors. First, the officer must be lawfully present where (s)he viewed the evidence or contraband. Second, the officer must immediately (without further search) have probable cause to believe the item is either contraband or evidence of a crime. Third, the observation must have been "inadvertent," not anticipated or intended by the officer before the sighting. In Horton v. California the court eliminated the requirement that the discovery of evidence in plain view be inadvertent, which had led to difficulties in defining "inadvertent discovery." In Horton, the Supreme Court upheld the plain view seizure of weapons related to a robbery despite the judge who authorized the warrant specifically declining the officer's request for permission to seize weapons as part of the search. The Horton ruling also clarified that the officer must have a "lawful right of access" to the objects to seize them under the plain view doctrine. For example, an officer who sees contraband in plain view in someone's home through their window but is not authorized to enter the home cannot rely on the plain view doctrine to enter the home and seize the contraband.
Шектеулер
Полиция қызметкері затты заңды түрде тәркілеуі үшін, оның заттың қылмысқа қатысты дәлел немесе контрабанда екеніне сенуге жеткілікті негіздері болуы керек. Полиция жақсырақ көру үшін заттарды жылжытуға немесе заңсыз жерде болуға құқығы жоқ. Бұл шектеулер Аризона штатындағы Хикс ісінде көрсетілген (480 U. S. 321, 1987 жыл). Біріншіден, бұл принцип тек ордерді қажет етуді жояды, бірақ қылмыстық іс бойынша негізді дәлелді талап етуді жоймайды. Тергеушілер мүлікті тәркілеу алдында соттан ордер алуы керек, олар судьяға қылмыстық іс бойынша негізді дәлелдерді ұсыну арқылы осы талапты орындауы тиіс. Көзге түсетін дәлелдер принципін қолданғанда, тергеушілер де қылмыстық іс бойынша негізді дәлелдерді ұсынуы керек, олар тек судьядан ордер алу қадамынан босатылады. Екіншіден, бұл принцип тек контрабанданы немесе дәлелдерді тәркілеуге рұқсат береді. Ол қосымша іздеу немесе қосымша тергеуге рұқсат бермейді. Сондықтан, егер тергеушілердің қылмыстық іс бойынша негізді дәлелдерді ұсынуға жеткілікті дәлелдері болмаса, олар қылмыстық іс бойынша негізді дәлелдерді алу үшін салыстырмалы түрде аз бұзылыс жасайтын іздеуді де жүргізе алмайды. Бұл заттың қылмыстық сипаты бірден көрінуі керек деген талапты білдіреді. Аризона штатындағы Хикс ісінде полиция қызметкерлері атыс оқиғасын тергеу үшін пәтерге кірді және пәтердегі диктофон ұрланған деп күдіктенді. Полиция қызметкерлері диктофонның астындағы серийлік нөмірді көре алмады, сондықтан олар диктофонды көтеріп, оның ұрланған диктофонның серийлік нөмірімен сәйкес келетінін растады. Алайда, Жоғарғы сот диктофонды көтерудің қосымша іздеу екенін (шамалы бұзылыс болғанымен), себебі серийлік нөмір көз алдында болмағанын шешті. Бұл көз алдындағы дәлелдер принципінің қолданылмағанын білдірді және полиция қызметкерлеріне ордер қажет болды. Ұрланған диктофонды дәлел ретінде айыпталушыға қарсы пайдалануға болмады, өйткені төртінші түзетуді бұзу арқылы алынған дәлелдерге қатысты қолданылатын ереже бұл жағдайда қолданылды. Бұл жоғарыда аталған үшінші талапқа әкеледі: заттың қылмыстық сипаты "бірден көрінуі керек". Үшіншіден, полиция қызметкері затты көрген жерде заңды түрде болуы керек. Мысалы, полиция қызметкері күдіктінің үйіне ордерсіз кіре алмайды және көз алдындағы дәлелдер принципіне сүйене алмайды. Алайда, егер полиция қызметкері күдіктінің үйіне ордер бойынша, басқа да себептермен кірсе, ол басқа талаптар орындалған жағдайда көз алдындағы дәлелдер принципін қолдана алады. Аризона штатындағы Хикс ісінде полиция қызметкерлері ордерді қажет ету талабынан басқа себеппен пәтерге кірді, яғни шұғыл жағдай болды. Бұл заңды кіру болып саналды және көз алдындағы дәлелдер принципі полиция қызметкерлері пәтерде көре алатын заттарға қолданылды.
For the officer to legally seize the item, the officer must have probable cause to believe the item is evidence of a crime or is contraband. The police may not move objects to get a better view, and they may not be in a location unlawfully. These limitations are illustrated in Arizona v. Hicks, 480 U. S. 321 (1987). First, this doctrine only eliminates the warrant requirement, not the probable cause requirement. Investigators normally must get a court issued warrant before seizing property, by presenting enough evidence to a magistrate judge to meet the probable cause requirement. When using the plain view doctrine, investigators must still have the evidence needed to meet the probable cause requirement, they are only exempt from the step of obtaining a warrant from a judge. Second, the doctrine only authorizes seizure of contraband or evidence. It does not authorize a further search or additional investigation. Therefore, if investigators do not have enough evidence to meet the probable cause requirement, they may not even conduct a relatively nonintrusive search to get probable cause. This is the requirement that the incriminating character of the object must be immediately apparent. In Arizona v. Hicks police officers were in an apartment investigating a shooting and suspected that a record player in the apartment was stolen. The officers could not see the serial number, which was on the bottom of the record player, so they picked the player up and confirmed that it matched the serial number of a record player that had been reported stolen. However, the Supreme Court ruled that picking up the record player constituted an additional search (though a relatively nonintrusive one), because the serial number was not in plain view. This meant that the plain view doctrine didn't apply, and the officers needed a warrant. The evidence of the stolen record player could not be used against the defendant due to the exclusionary rule, which is the remedy available when evidence is obtained in violation of the Fourth Amendment. This gives rise to the third requirement above: that the incriminating character of the object to be "immediately apparent." Third, the officer must be lawfully present where they see the item. For example, an officer may not enter the suspect's home without a warrant and rely on the plain view doctrine. However, if an officer is inside a suspect's home under an unrelated warrant, he may rely on the plain view doctrine, subject to the doctrine's other requirements. In Arizona v. Hicks, the police officers were in the apartment under another exception to the warrant requirement, exigent circumstances. This qualified as a lawful entry and the plain view doctrine applied to items the officers could see in the apartment.
Ішкі ілімдер
Қарапайым көрініс қағидасы қарапайым сезіну, қарапайым иіс және қарапайым есту сияқты қосалқы қағидаларды да қамтиды. Бұл қағидалар заттың контрабанда немесе қылмыстың дәлелі ретінде "бірден анық" болатын жағдайларда ғана қолданылады. Миннесота штатының Дикерсонға қарсы ісінде полиция қызметкері заңмен рұқсат етілген тексеру кезінде күдіктінің қалтасындағы дөңгелек нысанды сезінді. Ол дереу оның контрабанда екеніне сенуге жеткілікті негіз болмады, бірақ оны сығып, одан әрі тексерді, содан кейін оның крек-кокаин екеніне сенуге негіз болды. АҚШ Жоғарғы Соты осы қосымша тексеру қарапайым көрініс қағидасымен қамтылмағанын және контрабанданы айыпталушыға қарсы пайдалануға болмайтынын шешті. Алайда, соттың түсіндіруі бойынша, «қарапайым көрініс» қағидасы басқа сезімдерге, мысалы, сезімге де қолданылады.
The plain view doctrine has also been expanded to include the sub doctrines of plain feel, plain smell, and plain hearing. These doctrines are also limited to seizing an item where its nature as contraband or evidence of a crime is "immediately apparent." In Minnesota v. Dickerson, a police officer felt a lump in a suspect's pocket during a lawful pat down search. He did not immediately have probable cause to believe that it was contraband, but proceeded to inspect it further by squeezing it, and then had probable cause to believe that it was a piece of crack cocaine. The U. S. Supreme Court held that this additional inspection was not covered by the plain view doctrine, and the contraband could not be used against the defendant. The Court's reasoning did, however, extend the "plain view" doctrine to other senses, such as the sense of touch.
Технологияға қолдану
Бұл сұрақ әдетте мемлекеттік агент бір қылмыс бойынша ордермен іздестіру жүргізген кезде туындайды, бірақ басқа қылмыстың дәлелін табады. "АҚШ-тың Вонгқа қарсы ісінде" полиция сотталушының компьютерін адам өлтіруге қатысты дәлелдерді іздеп жүргенде, компьютерде бала порнографиясын тапты. Ордер кісі өлтірудің дәлеліне қатысты болғанымен, Тоғызыншы округ қарапайым көрініс ережесі оларға бала порнографиясын тәркілеуге мүмкіндік берді деген шешімге келді, себебі графикалық файлдарды іздеу ордер бойынша заңды болды және файлдар дереу заңсыз заттар ретінде анықталды. Дегенмен, осы қағиданың басқа жерде қолданылуы сияқты, қарапайым көрініс қағидасы тек дәлелдерді немесе заңсыз заттарды көз алдында тәркілеуді ғана негіздейді. Ол қосымша іздестіруді негіздемейді. "Кейриге қарсы іс" бойынша полиция тергеушісі есірткі саудасының дәлелін іздеу үшін компьютерде іздестірді. Ол бір jpg файлын ашқанда, оның ішінде бала порнографиясы болды. Оныншы округ тек бірінші сурет қарапайым көрініс қағидасымен қамтылған, ал қалған суреттерді сотта айыпталушыға қарсы пайдалануға болмайды деп шешті.
This question typically arises where a government agent is searching under a warrant for one crime, but finds evidence of a different crime. In United States v. Wong police were searching the defendant's computer for evidence related to a murder when they discovered child pornography on the computer. Though the warrant was specific to evidence of the murder, the Ninth Circuit held that the plain view exception allowed them to seize the child pornography, as searching graphics files was valid under the warrant and the files were immediately identifiable as contraband. However, as with the application of this doctrine elsewhere, the plain view doctrine only justifies a seizure of evidence or contraband that is in plain view. It does not justify a further search. In United States v. Carey a police detective was searching a computer for evidence of drug trafficking. When he opened one jpg file that turned out to contain child pornography, he proceeded to search for more images and found two hundred and forty four images of child pornography on the computer. The Tenth Circuit held that only the first image was covered by the plain view doctrine, and the rest of the images could not be used against the defendant in court.