Кіріспе
Дауыссызданған анық артикльдің қолданылуы
Definite article reduction (DAR), in linguistics, is the use of a vowel less form of the definite article the in Northern dialects of England English, for example in Yorkshire dialect. DAR is often represented by dialect spelling with an apostrophe: or
DAR is found in most traditional Northern English varieties and even some North Midlands dialects; however, the dialects of Northumberland, northern County Durham and northern Cumberland are not affected by DAR.
Анық артикльдің қысқаруы (DAR) – лингвистикада Англияның солтүстік диалектілерінде, мысалы Йоркшир диалектінде, анық артикль «the»-нің дауыссызданған түрін қолдану. DAR диалектілік жазуда апострофпен көрсетіледі: немесе .
Definite article reduction (DAR), in linguistics, is the use of a vowel less form of the definite article the in Northern dialects of England English, for example in Yorkshire dialect. DAR is often represented by dialect spelling with an apostrophe: or
DAR is found in most traditional Northern English varieties and even some North Midlands dialects; however, the dialects of Northumberland, northern County Durham and northern Cumberland are not affected by DAR.
DAR көбінесе дәстүрлі Солтүстік ағылшын тілінің нұсқаларында және тіпті кейбір Солтүстік Мидлендс диалектілерінде кездеседі; алайда, Нортумберленд, Солтүстік Дарем және Солтүстік Камберленд диалектілері DAR-дың әсеріне ұшырамайды.
Definite article reduction (DAR), in linguistics, is the use of a vowel less form of the definite article the in Northern dialects of England English, for example in Yorkshire dialect. DAR is often represented by dialect spelling with an apostrophe: or
DAR is found in most traditional Northern English varieties and even some North Midlands dialects; however, the dialects of Northumberland, northern County Durham and northern Cumberland are not affected by DAR.
Тарих
DAR 1673 жылдан бері мәтіндік түрде жазылып келеді, ал "t'" және "th'" орфографиялық белгілеулері әдебиетте (мысалы, Эмили Бронтенің «Боранды биіктіктер» романында) кездеседі және бұқаралық ақпарат құралдарында жиі ұшырасады. Тарихи шығу тегі белгісіз. Орта ағылшын тіліндегі мақаланың формаларымен байланысы әлі дәлелденбеген. «Т» дауысы бар мақаланың осыған ұқсас қолданысы қазіргі голланд тілінде және Нидерландтың солтүстік жағалауындағы Батыс фризия тілінде де кездеседі. Бұл тілдерде «t» әрине, бейтарап анықталған артикльден (голланд тіліндегі het және Батыс фризия тіліндегі it) туындайды, себебі голланд және фризия тілдеріндегі еркек және әйелдік жекеше және көпше анықталған артикль «de» «t» болып өзгермейді. Голланд тілінде «Huis in't Feld» деген отбасылық тегі бар, ол «даладағы үй» дегенді білдіреді. Бұл дыбыстық жағынан DAR-ға ұқсас деген пікірлер әлі тәжірибелік тұрғыдан тексерілген жоқ. Камбрияда үнсіз альвеолярлық жарылыс (ағылшын тіліндегі «t» дыбысы) кездеседі және Батыс фризия және Төменгі неміс тілдеріндегі айтылулармен кейбір сырттай ұқсастықтар болуы мүмкін, бірақ DAR аймағының басқа жерлерінде және Йоркширде кездесетін глотталь және глоттальданған DAR нұсқалары мүлдем басқа айтылуға ие. Джонс (2002: 342) DAR-ды түсіндіру үшін герман тілінің басқа түрлерімен байланысқа түсіндірудің қажеті жоқ (немесе қолда бар мәліметтер негізінде қолдау таба алмайды) деп мәлімдейді, өйткені DAR-дың дамуы тілдердегі ортақ өзгерістердің жалпы үлгілерін қамтиды (дентальдық үндіктердің тоқтауы, жарылыстың глоттальға өзгеруі), бұл туыс емес тілдерде де кездеседі және сондықтан олардың шығу тегі тек фонетикалық.
Фонетика
DAR дыбыстық формалары өте әртүрлі. "Th" формасы дауыссыз тіс үндідес дыбысын (фриктивті) білдіреді, әдетте дауыссыз (жіңішкедей), және DAR аймағының батыс бөліктерімен (Ланкашир және Чешир) шектеледі. Бұл форма бұрынғы диалектілік зерттеулерде Солтүстік және Орталық Стаффордширде де кеңінен кездесетін (Jones 2002). DAR-ға ұқсас эпизодтық формалар Беркшир, Суссекс және Эссекс округтерінде, сондай-ақ Кенттегі Айлешамда, Солтүстік Англиядан Кент көмір кеніне жұмыс істеуге келген көптеген кеншілердің әсерінен пайда болды. "Т" формасы дауыссыз альвеолалық жарылысты немесе дауыссыз тіс жарылысын білдіреді, мысалы, қалайыда, сонымен қатар "глотальды" форманы да көрсетеді. Глотальды форма ең көп кездеседі және Йоркшир диалектісіне тән. Оңтүстік Дарем графтығында анықталған сөздер дәстүрлі түрде қысқартылып айтылады, кембрий диалектіндегідей, бірақ кейбір диалектілерде бірнеше фонетикалық формалар болуы мүмкін, алайда мұндай өзгерістердің себептері белгісіз. Қазіргі уақытта (2005 ж.) өзгермейтін глотальды формалар кеңінен таралған сияқты. "The" толық формасымен айтылуы да жиі кездеседі. Басқа ағылшын диалектілерін сөйлейтіндерге оны естіп түсіну қиын болуы мүмкін, әсіресе айналасындағы сөздер мен дыбыстардың тоны, ұзақтығы және дауыс сапасына әсер ететін 'глотальды' формаларды. Бұл көбінесе мақаланың жоқ деп есептелуына әкеледі, бірақ мұндай жағдай сирек. Мақаланың толыққанды жоқтығы DAR аймағының шығысында, Кингстон-апон-Халл маңында кездесуі мүмкін. 2007 жылғы акустикалық зерттеулер көрсетті, DAR сөйлейтіндер глоттализацияның сапасы мен уақытындағы өте нәзік айырмашылықтарды пайдаланып, "seat" сияқты сөздердегі соңғы /t/ дыбысының аллофоны ретінде пайда болатын глоттальды тоқтатуды және бірдей сөйлемдерде анықталған сөздің формасы ретінде пайда болатын глоттальды тоқтатуды ажырата алады ("seat sacks" және "see t' sacks" мысалдарын қараңыз). Сондықтан DAR диалектілерін сөйлейтіндерде (біршама жеңілдетіп айтқанда) екі түрлі глоттальды тоқтату бар: біреуі DAR үшін, екіншісі сөз соңындағы /t/ үшін.