1798 жылғы Ирландия көтерілісіндегі жаппай өлім-жұлым
Gibbet Rath executions
1798 жылғы Ирландия көтерілісіндегі жазалау акциясы: Гиббет Рат оқиғасы. Көтерілісшілердің жаппай өлімі, аяусыздық, тарих және соғыс туралы мәліметтер.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1798 жылғы Ирландия көтерілісі кезіндегі көтерілісшілердің жаппай атылуы
Mass execution of rebels during the Irish Rebellion of 1798
Гиббет-Рат атылуы /'//dZ//I//b//@//t// //r//ae//T/, кейде Гиббет-Рат қырғыны деп те аталады, 1798 жылғы 29 мамырда Кильдардағы Кургада 1798 жылғы Ирландия көтерілісі кезінде үкімет күштерінің бірнеше жүз мойынсұнған көтерілісшілерді өлтіруін білдіреді.
The Gibbet Rath executions /'//dZ//I//b//@//t// //r//ae//T/, sometimes called the Gibbet Rath massacre, refers to the execution of several hundred surrendering rebels by government forces during the Irish Rebellion of 1798 at the Curragh of Kildare on 29 May 1798.
Өмірбаян
Көтеріліс басталғаны туралы жаңалық Лимериктегі әскери қолбасшы генерал-майор сэр Джеймс Даффты шамамен 600 адамнан тұратын күш жинауға итермеледі, олардың көп бөлігі Дублин ополчениесінің мүшелері болды, жеті артиллериялық құралмен күштелген күйде 27 мамырда Дублинге қарқынды марш жасады. Оның екі мақсаты еді: екі қала арасындағы байланысты қалпына келтіру және жолда кездесетін кез келген қарсылықты басу. Әскерлер Килдар округіне кіргенде, көтерілісшілердің бірнеше құрбандарының денелерін тапты, олардың ішінде Дублин ополчениесінің командирі капитан Джон Гиффардтың ұлы, лейтенант Уильям Гиффард болды, бұл әскерлердің ашуын тудырды делінеді. Алайда, Даффтың колоннасы 29 мамыр күні сағат 7:00-де Килдар округінің Монастеревин қаласына жеткен кезде, көтерілісшілердің көп бөлігі 27 мамырда Килкюллен шайқасында жеңілгеннен кейін генералдар Джерард Лейк пен Ральф Дандастан үкіметтік кешірім алған болатын және Куррагтан бірнеше шақырым шығысқа қарай орналасқан Ноккаулин төбесінде жасырынған. Көтерілісшілердің Курраг жазығында жасырынып, капитуляциялауға дайындалып жатқанын білмей, Дафф өзінің колоннасын күшейтіп, жақын маңдағы Килдар қаласына, содан соң Куррагтың оңтүстік-батыс бұрышына қарай марш жасады.
News of the outbreak of the rebellion had prompted Major General Sir James Duff, Military Commander in Limerick, to gather a force of about 600 men, mainly Dublin militia members, backed up by seven artillery pieces, and set out on a forced march to Dublin on 27 May. His twin objectives were to restore communications between the two cities and to crush any resistance encountered on the way. As the soldiers entered County Kildare, they discovered the bodies of several rebel victims, among them Lieutenant William Giffard, the son of the commander of the Dublin militia, Captain John Giffard, which reportedly inflamed the soldiers. However, by the time Duff's column arrived in Monasterevin in County Kildare, at 7.00 a. m. on 29 May, the bulk of the rebel forces had already accepted a government amnesty from Generals Gerard Lake and Ralph Dundas, following their defeat at the battle of Kilcullen and had surrendered at Knockaulin Hill, several kilometres to the east of the Curragh on 27 May. Not aware that the rebels were gathering to surrender on the Curragh plain, Duff reinforced his column and marched to the nearby town of Kildare, and on to the adjacent southwest corner of the Curragh.
Қазалау
Дэффтің әскері сол кезде 700 сарбаз, драгун мен халықтық жасақтан тұрып, төрт артиллерия бөліміне (үшеуі Монастеревинде қалдырылған болуы мүмкін) дейін жетті. Қарсы тапсыруға белгіленген орын – ежелгі Гиббет Рат бекінісі, айналасы бірнеше шақырымға дейін жазық дала болды, онда жасыруға жарамды ештеңе болмады. Бірақ көтерілісшілер де, Дэффтің әскері де сенімсіздікке түсуге себеп болған жоқ, себебі Ноккаулин төбесінде генерал Дундасқа жеке бейбіт түрде тапсыру, онымен бірге тек екі драгун болды, қан төгілмей сәтті аяқталды. 29 мамыр күні таңертең Дэфф Гиббет Ратқа келген кезде 1000-ден 2000-ға дейін көтерілісшілерден тұратын әскер уәделенген кешірімге ие болу үшін тапсыруды күтіп тұрды. Дэфф оларды адаттыққа қарсы шыққандары үшін ашумен сөккен, оларға кешірім сұрап тізе бүгуге және содан кейін қаруларын жинауға бұйрық берді. Қару-жарақтар жиналғаннан кейін жаяу әскер мен атты әскер шабуыл жасап, шамамен 350 адам қаза тапты. Қырғынның қалай басталғаны туралы әртүрлі пікірлер бар. Көтерілісшілер Дэффтің қарусыз және қоршауда тұрған адамдарға шабуыл жасауға бұйрық бергенін айтты, бірақ Дэфф мұны жоққа шығарды, көтерілісшілер оның әскеріне оқ атқан деді. Тағы бір дереккөз "көпшіліктегі бір адам, өзінің мылтығын тапсырмағысы келмейтінін айтып, оны ауаға оқтап жіберді" деп хабарлады. Бірақ Дэфф Дублинге жібермес бұрын өзінің ресми есебін қайта жазды, соңғы нұсқасында тапсыруға дайындық туралы ешқандай сілтеме болмады. Бастапқы есеп мынадай болды, жақша ішіндегілер соңғы есептен шығарылды: "Құрметті генерал, (мен қайғылы оқиғаның куәсі болдым). Біз келген кезде көтерілісшілер қаладан қарулы түрде шығып бара жатқандарын көрдік. Біз оларды драгундармен қудық. Оларға қаруларын тастаса, зардап шекпеулерін айту үшін бірнеше халықтық жасақ сарбаздарын жібердім. Өкінішке орай, олардың кейбіреулері әскерге оқ атты. Сол сәттен бастап оларға барлық жағынан шабуыл жасалды, әскердің ашуын тоқтату мүмкін болмады. Менің ойымша, көтерілісшілердің екі жүзден үш жүздейі қаза тапты. (Олар генерал Дундасқа қаруларын тапсыруға ниеттенген еді). Біздің үш сарбазымыз қаза тапты және бірнешесі жараланды. Мен шаршадым. Поштаны Дублинге жібердім". Азап шеккен капитан Джон Гиффорд өзінің қанағаттануын былай білдірді: "Менің әскерлерім менің батырымды кексіз қалдырмады – 500 көтерілісші Килдарэдегі Кюррақта ақтап жатыр – өткен жазда менің тәтті, күнәсіз қыздарыммен бірге серуендеген Кюррақта, сол Кюррақ паптық көтерілісшілердің қорқынышты мәйіттерімен жабылған, ал қарғысқа лайық Килдарэ қаласы біздің қолымыздан күл үйіндісіне айналды".
Duff's force had by now grown to 700 militia, dragoons and yeomanry with four pieces of artillery (three having been presumably left at Monasterevin). The designated place of surrender, the ancient fort of Gibbet Rath, was a wide expanse of plain with little or no cover for several kilometres around but neither the rebels nor Duff's force had seemingly any reason to fear treachery as a separate peaceful surrender to General Dundas at Knockaulin Hill, who was accompanied only by two dragoons, had been successfully accomplished without bloodshed. By the time of Duff's arrival at Gibbet Rath on the morning of 29 May, an army of between 1,000 and 2,000 rebels was waiting to surrender in return for the promised amnesty. They were subjected to an angry tirade for their treason by Duff who ordered them to kneel for pardon and then to stack their arms. Shortly after the weapons were stacked an infantry and cavalry assault resulted in the death of about 350 men. Accounts of why the massacre began differ. Rebel claims that Duff ordered his troops to attack the disarmed and surrounded men were denied by Duff himself who claimed that the rebels fired on his men, while another source recorded “one man in the crowd, saying he would not hand over his fire lock loaded, blazed it off in the air”. However, Duff redrafted his own official report of the engagement before submission to Dublin Castle, his final draft was transmitted without references to his knowledge of the surrender preparations. The original report read as follows with the items in brackets excised from his final report;"My Dear Genl. (I have witnessed a melancholy scene) We found the Rebels retiring from this Town on our arrival armed. We followed them with Dragoons; I sent on some of the Yeomen to tell them, on laying down their arms, they should not be hurt. Unfortunately some of them Fired on the Troops; from that moment they were attacked on all sides, nothing could stop the Rage of the Troops. I believe from Two to Three hundred of the Rebels were killed. (They intended, we are told, to lay down their arms to General Dundas). We have 3 men killed & several wounded. I am too fatigued to enlarge. I have forwarded the mails to Dublin." The grieving Captain John Giffard expressed his own satisfaction as follows;"My troops did not leave my hero unavenged – 500 rebels bleaching on the Curragh of Kildare—that Curragh over which my sweet innocent girls walked with me last Summer, that Curragh was strewed with the vile carcasses of popish rebels and the accursed town of Kildare has been reduced to a heap of ashes by our hands."
Салдары
Генерал Даффқа қырғын үшін ешқандай сөкпеу жазасы берілмеді және келесі күні Дублинге келген кезде, халық оны батыр ретінде қарсы алып, жеңіс шеруімен құрметтеді. Ал генерал Дундас бүлікшілерге көрсеткен инабаттылығы үшін айыпталды. Дегенмен, осы қырғын салдарынан, басымен құтылуды ойлаған бүлікшілер берілуден тартынды және Уильям Эйлмердің шілде айында толықтай бағынуына дейін Кильдер округінде басқа берілу оқиғалары болған жоқ. Доктор Чемберс (төменде қараңыз) Лейк пен Даффтың берілу мәселесі бойынша байланыста болмағанын, олар Curragh-тың екі жағында болғандықтан деп санайды. Дафф және оның 500 әскері Лимериктен шаршатып келгеннен кейін Кильдар қаласына жетіп, оның бұрын бүлікшілер тарапынан тоналғанын және Даффтың туысының денесі шаншалып қойылғанын көрді. Кейін Дафф Винегар Хилл шайқасынан кейін Уэксфордта Энтони Перри бастаған бүлікшілер тобын қоршауға және жоюға бағытталған сәтсіз әрекетке қатысты. Перри 5 шілдеде Баллигулен/Уайтхейпс шайқасында Даффтың әскерімен шайқасып, олардан қашып құтылды.
General Duff received no censure for the massacre and, upon his arrival in Dublin the following day, was feted as a hero by the population who honoured him with a victory parade. General Dundas, by contrast, was denounced for having shown clemency towards the rebels. However, because of the massacre, wavering rebels were discouraged from surrendering and there were no further capitulations in county Kildare until the final surrender of William Aylmer in July. Dr Chambers (see below) considers that Lake and Duff were not in communication about the surrenders, being on opposite sides of the Curragh. Duff and his 500 men had arrived in Kildare town after a forced march from Limerick and found it sacked by the rebels, along with the piked body of Duff's nephew. Duff was later involved in an unsuccessful campaign after the battle of Vinegar Hill to trap and destroy a surviving rebel column in Wexford led by Anthony Perry who fought and eluded Duff's forces at the battle of Ballygullen/Whiteheaps on 5 July.