Кіріспе

Австриялық жасалма арал

Дунай аралы – Австрияның Вена қаласының орталығында, Дунай өзені мен параллель қазылған Нойе-Донау ("Жаңа Дунай") арнасының арасында жатқан ұзын, тар жасанды арал. Аралдың ұзындығы шамамен, ал ені шамамен құрайды. Ол негізінен 1972-1988 жылдары су тасқынынан қорғану шарасы ретінде салынған. Содан бері ол қаланың ең танымал демалыс орнына айналды.

Сенімді су тасқынынан қорғау

Алайда аралдың негізгі мақсаты – Венаның жоғары деңгейдегі су тасқынынан қорғау жүйесінің бір бөлігі болу. Дунай өзені қаладан өтетін (ірі кеңейтулерге дейін: жақын жерден өтетін) болғандықтан, бұл жүздеген жылдар бойы үнемі алаңдатушылық тудырды. Алғашқы маңызды қорғау шаралары 1870-1875 жылдар аралығында қабылданды. 280 метрлік орталық арна қазылып, өзеннің сол жағалауында 450 метрлік су басу аймағы құрылды. 1970 жылы жаңа жоспар жасалып, тез арада іске асырылды: бұрынғы су басу аймағының орнына қосымша канал қазылып, алынған топырақ 19 ғасырғы су тасқынынан қорғау схемалары мен жаңадан құрылған каналдың арасындағы қалған жерді салуға пайдаланылды. Жаңа канал Neue Donau (Жаңа Дунай) деп аталды. Жұмыс аяқталғаннан кейін, пайда болған аралдың ақырында демалыс орны ретінде пайдаланылуы көзделді. Су тасқынына қарсы жүйе секундтына 14 000 м³ дейін ағынға қабілетті кенеттен болатын су тасқындарынан қорғауға арналған. Вена тарихында мұндай жағдай бір рет ғана тіркелді – 1501 жылы. 2002 жылғы ауыр су тасқыны секундтына 10 000 м³ ағын әкелді. Бұл жүйеге Дунай каналының тарихи Нуссдорф су қақпасы, Жаңа Дунайдың екі шетіндегі шлюздер, оң жағалаудағы су тасқыны бөгетіне ендірілген жер асты су деңгейін бақылау жүйесі (бұл үлкен Prater паркіне қолайлы жағдай жасайды, ол бір кезде кең аллювиалды орман аймағының бөлігі болған), және жаңа Freudenau өзен электр стансасының шлюзі кіреді. Жұмыс 1972 жылдың наурыз айында басталып, 1988 жылы аяқталды. Электр стансасы 1992-1998 жылдары салынды.

Карталар

Вена картасы Дунай аралын көрсетеді (ағылшын тілінде): 2008, веб-бет: MapAustria Vienna. Дунай аралы және Венаның басқа да туристік орындарының қысқаша ағылшынша сипаттамаларымен байланысты қарапайым, интерактивті Вена туристік картасы. Вена қалалық әкімдігінен аралдың жақсырақ картасы; ол 8 GIF суретінен тұрады, әрқайсысы шамамен 100 килобайт көлемде.