Кіріспе

Француз жазушысы және суретшісі Шан Са – Ян Нидің (26 қазан 1972, Пекин, Қытай) псевдонімі. «Го ойнаған қыз» романы Франциядан тыс жарық көрген алғашқы туындысы болды және Prix Goncourt des Lycéens (оқушылар дауыс берген жүлде) сыйлығына ие болды. Оның ағылшын тіліне аударылған екінші романы «Императрица» (2006) болды. 2009 жылдың шілдесінде «Arts et des Lettres» орденінің кавалері, ал 2011 жылдың мамырында «Ordre national du Mérite» орденінің кавалері атағымен марапатталды. Шан Са – Париж, Нью-Йорк және Шанхай қалаларында көрмелерін өткізген суретші де бар.

Өмірбаян

Шан Са Қытайдың Пекин қаласында ғалым отбасында Ян Ни есімімен дүниеге келді. Ол Тан әулетінің ақыны Бай Цзюидің өлеңінен Шан Са деген псевдонимді алды. 8 жасында ол өзінің алғашқы өлеңдер жинағын жариялады және 12 жасқа дейінгі балалар арасындағы ұлттық өлеңдер конкурсінде бірінші орынды жеңіп алды, бұл оқиға халық арасында қызу пікір-таластар тудырды. Пекиндегі орта мектепті бітіргеннен кейін, 1990 жылдың тамызында Франция үкіметі берген грант арқасында Парижге көшіп келді. Сорбонна университетінде профессор болып жұмыс істеген әкесімен бірге тұрып, ол француз тілін тез меңгерді. 1994 жылы философия бойынша білімін аяқтады. 1994-1996 жылдары суретші Балтустың хатшысы болып жұмыс істеді. Содан кейін ол өзінің алғашқы екі романы мен өлеңдер жинағын жариялады, оның ішінде 1998 жылы «Аспан есігі» (Porte de la paix céleste) романы үшін Prix Goncourt du Premier Roman (Бірінші роман үшін Гонкур сыйлығы) сыйлығына ие болды. 2001 жылы ол өзінің ең танымал кітабы – «Го ойнаған қыз» (La Joueuse de Go) жарық көргенде, сәттіліктің шыңына жетті. Кітап оқырмандардан жақсы пікірлер алды және бірнеше сыйлықтарға ие болды, соның ішінде 2001 жылы Prix Goncourt des Lycéens (Жоғары сынып оқушыларының Гонкур сыйлығы) және 32 тілге аударылды.

Марапаттар

1998 жылы «Аспан бейбітшілігінің қақпасы» (Porte de la paix céleste) романы үшін Prix Goncourt du Premier Roman сыйлығының иегері. 1999 жылы «Сырттың төрт өмірі» (Les Quatre Vies du saule) үшін Prix Cazes Brasserie Lipp сыйлығының иегері. 2001 жылы Prix Goncourt des Lycéens сыйлығының және 2004 жылы «Го ойыны ойнайтын қыз» (La Joueuse de go) романы үшін Кирияма сыйлығының лауреаты.