Кіріспе

Фрэнсис Тренхолм Кроу (1882 жылдың 12 қазаны – 1946 жылдың 26 ақпаны) – канадалық азаматтық инженер және «Моррисон Кнудсен» компаниясының қызметкері, кейіннен 1931 жылы Гувер бөгетінің құрылыс шартының бас құрылыс бақылаушысы болды. Квебек штатының Тренхолмвилл қаласында туған Кроу Губернатор Даммер академиясына оқуға түсіп, 1905 жылы Мэн университетін азаматтық инженерлік мамандығы бойынша бітірді. Университеттегі Фрэнсис Кроу қоғамы оның құрметіне аталған. Кроу АҚШ-тың мелиорация бюросының инженер-құрылысшысы Франк Элвин Уэймуттың (1874-1941) лекциясы кезінде Америка батысына қызығушылық танытты. Ол лекция аяқталғанға дейін жазғы жұмысқа өтініш берді. Сол жазғы жұмыс Америка батысының бетін өзгертетін мелиорациялық қызметте 20 жылдық мансабын бастады. 1924 жылы Франк Кроу Бойзедегі (Айдахо штаты) «Моррисон Кнудсен» құрылыс фирмасына қосылу үшін АҚШ-тың мелиорация бюросын тастады. «Моррисон Кнудсен» жақында ірі «Юта Констракшн» компаниясымен бірлесіп бөгеттер салу бойынша серіктестікке келісім жасады. Айдахо штатындағы Ароурок бөгетін салу кезінде Кроу ірі бөгеттерді салудағы екі маңызды тәсілді енгізді. Біріншісі – бетонды тасымалдауға арналған пневматикалық жеткізу жүйесі, екіншісі – пневматикалық бетонды құрылыс алаңының кез келген нүктесіне соруға мүмкіндік беретін жоғары кернеулі кабельдер жүйесі болды. Осы техниканың арқасында Кроу Америка батысындағы ең үлкен бөгеттердің бірнешеуін салды, олардың ішінде Гувер бөгеті, Гуверден 155 миль (249 км) төмен орналасқан Паркер бөгеті; Колорадо су құбыры жүйесіндегі Мыс бассейні және Джин Уош бөгеттері; және Солтүстік Калифорниядағы Шаста бөгеті бар. Бұл бөгеттердің барлығы маңызды болды, бірақ ешқайсысы да Гувер бөгетінің мифтік аумағына немесе құпиясына жақындамады. 1944 жылы ол Калифорния штатының Рединг қаласына жақын маңдағы мал фермасына зейнетке шықты, онда 1946 жылдың 26 ақпанында жүрек талмасынан қайтыс болды. Оның әйелі Линни және екі қызы болған.

Танымал мәдениет

Хувер бөгеті құрылысы жобасы және Фрэнк Кроудың рөлі (актер Джей Бенедикт сомдаған) 2003 жылғы BBC-нің "Индустриялық әлемнің жеті кереметі" атты деректі-драмалық телесериалының бір бөлімінде бейнеленді. Бұл жоба және Фрэнк Кроудың рөлі сондай-ақ History Channel-дың "Америка: Біздің тарихымыз" сериалының 9-шы эпизодында, "Құлдырау" деген атаумен көрсетілді.