Кіріспе

Гозодағы ауыл

Тарих және шығу тегі

Қауымдық шіркеу Агиралық Филиппке арналған және мереке маусымның 2-ші жексенбісінде тойланады, бірақ мереке күнінің өзі мамырдың 12-сы күніне келеді. Қаланың аты мальта тілінде сөзбе-сөз "зәйтүндер" дегенді білдіреді; ол шіркеудің қазіргі орналасқан жері мен қала орталығында болған үлкен зәйтүн тоғайларынан шыққан. Қалаға 1777 жылдың 21 маусымында Сент-Джон орденінің Ұлы магистрі Эммануэль де Рохан Полдук Città Rohan атағын берді. Мұндай оқиғалардағы дәстүр бойынша, Ħaż Żebbuġ халқы өздерінің туған қаласына кіре берісте қала мәртебесінің басталуын белгілейтін Де Рохан аркасын салды. Жергілікті тұрғындар бұл қақпаны il Bieb il Ġdid ("Жаңа қақпа" деген мальта тілінде) деп те атайды, ол бүгінге дейін сақталған. Қаланың гербі Рохан үйінің гербіне негізделген. 1380 жылы Агиралық Киелі Филиппке арналған шіркеу Casal Zebugi-де салынды, ол Мальтаның бұрынғы араб шапқыншылығы кезінде дамыған Ħal Dwin, Ħal Muxi және Ħal Mula сияқты кішкентай қауымдардың арасында орналасқан және ақырында бірігіп, бүгінге дейін Ħaż Żebbuġ деп аталатын ауылды құрады. Ħaż Żebbuġ жерінде жері бар бай кәсіпкер Филиппо де Катания "иль Катаниж" (Филипп Катаниялық) өзінің жерінде салынған Киелі Филипп шіркеуінің құрылысына қаржы жұмсады. Шіркеу қауымдық шіркеу болғаннан кейін ұзақ жылдар өткен соң, он жетінші ғасырдың соңында Тумас Дингли жобалаған тағы бір шіркеу оның орнына салынды. Шіркеуде Лука Гарнье салған тұрғын суреті және 18 ғасырдың мальталық суретшісі Франческо Захраның Фаврей мектебінің екі фрескасы бар, оларды сыншылар оның ең жақсы туындылары деп санайды. Басқа да құндылықтардың арасында шіркеуде Гвидо Рениге және Антонио Скортиноға жатқызылатын бірнеше артефакттар бар. Киелі Филипптің мүсінін мүсінші Луиджи Фонтана 1864 жылы жасаған. Мальта Санкт-Джон орденінің тәуелсіз княздығы болған кезде, Ħaż Żebbuġ Валетта мен Мдинадан кейін маңызды қалалардың бірі болды, ең алдымен оның тұрғындары арасында көрнекті корсарлардың болуына және кейіннен мақта өнеркәсібіндегі маңызды рөліне байланысты. Жергілікті тұрғындар, немесе Мальтада белгілі болғандай, Żebbuġin, олардың кәсіпкерлік қабілеттерімен және басқа да көптеген қасиеттерімен танымал, осыған байланысты жергілікті мақал бар. Żebbuġin-нің франкофильдік тарихына байланысты, француз революциясы Мальтаны басып алған кезде қала дос қауымдастық ретінде қарастырылды. Мальтада олардың билігі кезінде (1798-1800) Наполеонның жорығын қаржыландыру үшін жергілікті шіркеулер байлықтары үшін тоналды. Ħaż Żebbuġ халқы француздардың жақындап келе жатқанын естігенде шіркеудің басты есігін ашып, алтын мен күміс діни иконографияны асығыс жасырды. Француздар шіркеудің есіктері ашық екенін көргенде, олар өздерінің жолын жалғастырды және Żebbuġin діни байлықтарын сақтап қалды.

Археология

Мальта археологиялық ескерткіштерге өте бай, және Хадж Жембюдж осыдан ерекшеленбейді. Оның аты Та' Трапна аймағындағы қабірлерде бұрын белгісіз болған қыш ыдыстар табылған тарихи кезеңге берілген. Кейінірек осыған шамалас уақытта салынған археологиялық жаңалықтар "Жембюдж фазасы" ескерткіштері деп аталды. Сонымен қатар, бірнеше пуний және финикиялық қабірлер, сондай-ақ арба іздері мен басқа да ескерткіштер табылған.

Бүгін

Ħaż Żebbuġ Агираның қамқоршысы – әулие Филиппке арналған мерекелермен (фестивальдермен) танымал. Бұл мереке маусымның екінші жексенбісінде тойланады, ал екінші маңызды мереке – әулие Иосифтің күні. Ħaż Żebbuġ қаласында үш музыкалық клуб бар, олардың әрқайсысының өзінің фейерверк фабрикасы бар: Де Рохан музыкалық клубы (1860 жылы құрылған), әулие Филипп музыкалық клубы (1851 жылы құрылған) және 12 мамыр музыкалық және әлеуметтік клубы (1961 жылы құрылған). Ħaż Żebbuġ – ұлттық мәдени тарихымызды ғасырлар бойы көркейтіп келген көрнекті мальталық тұлғалардың туған жері, мысалы, Микель Антон Вассалли (жазбаша мальта тілінің негізін қалаушысы), Дун Микель Ксерри (патриот), Франческо Саверио Каруана (француз кезеңіндегі епископ және патриот), Николо Исуард (композитор), Дун Карм Псайла (Мальтаның ұлттық ақыны), Антонио Скортино (мүсінші), Лаццаро Писани (суретші) және Франс Саммут (қазіргі заманғы жазушы). Ħaż Żebbuġ – Мальтадағы француз елшісінің бұрын Мандука сарайы болған жерде тұратын ауданы. Иерусалимдегі Святой Лазарь госпитальдық орденінің бас кеңсесі де осы қалада орналасқан.

Халықаралық қатынастар

Зебуг тұрғындарын өкілдік ететін Зебуг жергілікті кеңесі Еуропалық қалалық қауіпсіздік форумына мүше болды және 2011 жылы EFUS атқару комитетіне сайланды.

Спорт және демалыс

Żebbuġ Rangers F. C. қаланың футбол клубы. Аймақта сондай-ақ бірнеше музыкалық топтар мен әлеуметтік клубтар да бар.