Напиер комиссиясы: Шотландия таулы аймақтарындағы шаруалар мен бақташылардың жағдайы туралы зерттеу
Napier Commission
Напиер комиссиясы: Шотландияның Таулы аймақтарындағы шаруалар мен бақташылардың жағдайына арналған 1883 жылғы патшалық комиссия. Аңтару, зерттеу, реформалар.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Непьер комиссиясы, ресми түрде Шотландияның Таулы жерлері мен Аралдарындағы крофтерлер мен коттардың жағдайына қатысты Патшалық тергеу комиссиясы және қоғамдық сауал болды. Комиссия 1883 жылы Уильям Гладстонның Ұлыбританиядағы Либералдық үкіметі кезінде, 10-шы лорд Непьер Франсис Непьер төрағалығымен тағайындалды. Патшалық комиссия құрамында тағы бес мүше болды және 1884 жылы Шотландияның Таулы жерлері мен Аралдарындағы крофтерлер мен коттардың жағдайына қатысты тергеу жөніндегі Ең Көкем патшайымның комиссарларының есебі жарияланды. Басқа мүшелер:
The Napier Commission, officially the Royal Commission of Inquiry into the Condition of Crofters and Cottars in the Highlands and Islands was a royal commission and public inquiry into the condition of crofters and cottars in the Highlands and Islands of Scotland. The commission was appointed in 1883, with Francis Napier, 10th Lord Napier, as its chairman, under William Gladstone's Liberal government of the United Kingdom. The Royal Commission had five other members and published its report, the Report of Her Majesty's Commissioners of Inquiry Into the Condition of the Crofters and Cottars in the Highlands and Islands of Scotland, in 1884. The other members were:
Лохильдің сэр Дональд Кэмерон, Инвернес округінің консервативті Парламент мүшесі (МП);
Гайрлохтың сэр Кеннет Маккензи;
Чарльз Фрейзер Маккинтош, Инвернес бургтарының депутаты;
Александр Николсон, Кирккдубрайттың шерифі;
Профессор Дональд Маккиннон, Эдинбург университетінің Селтик кафедрасының алғашқы иегері.
Sir Donald Cameron of Lochiel, Conservative Member of Parliament (MP) for Inverness shire
Sir Kenneth Mackenzie of Gairloch
Charles Fraser Mackintosh, MP for Inverness Burghs
Alexander Nicolson, Sheriff of Kirkcudbright
Professor Donald MacKinnon, first occupant of the Chair of Celtic, the University of Edinburgh.
Тарихи контекст
Комиссия Шотландияның таулы аймақтарындағы crofter және cottar наразылығына жауап ретінде құрылды. Наразылықтың себебі – аса жоғары жалдау ақысы, иелік ету құқығының нашар қорғалғандығы және жерге қол жеткізудің де-факто құқықтарынан айырылу болды. Ол жалдау ақысын төлеуден бас тарту (ренталық науқан) және жерді басып алу (жер иелері қой шаруашылығына және бұғы ормандары деп аталатын аң аулау парктеріне берген жерлерді crofter-лардың иеленуі) түрінде көрінді. Осы наразылыққа қатысты "Crofter соғысы" деген атау қолданыла бастады. 1870 жылдары Уэстер Росс және Льюис округтерінде (сонда екеуі де Росс округінің құрамында болған) шашыраңқы, қысқа мерзімді наразылықтар болды. 1880 жылдардың басында наразылық Скайда (содан кейін Инвернесс округінде) басталды, ол тұрақты сипатқа ие болды және Гебрид аралдары мен Таулы аймақтарға таралу қаупі тудырды. Полиция күштері жер иелері өздерінің құқықтары деп санайтын нәрсені сақтауға тырысты, бірақ полиция күштеріне жүктеме артып, әсіресе Инвернесс округінде, онда Уильям Айвори бас шериф болды, қиындықтар туды. Осылайша, наразылық мәселесі орталық үкіметтің назарына ілігіп, Гладстон үкіметі Непьер комиссиясын тағайындады. Комиссия құрылғаннан кейін үш жыл өткен соң, 1886 жылғы Crofters Holdings (Scotland) заңы қабылданып, заң жинағына енгізілді. Заң Комиссияның ұсыныстарына негізделмегенімен, Комиссияның дәлелдерді жинау процесі және Комиссияның есебі қоғамдық, парламенттік және кабинеттік пікірталасқа ықпал етіп, ақырында заң қабылдануына әкелді. Заңнама 1870 жылғы "Жер иелері мен жалға алушылар (Ирландия) туралы" және 1881 жылғы "Жер заңдары (Ирландия) туралы" заңдарында қабылданған принциптерге негізделген, ал Нейпер 1884 жылы осы принциптерді ашық түрде қабылдамаған. Шотландиялық ұлтшыл, өмірбаяншы және тарихшы Джон Лорн Кэмпбеллдің пікірінше, Crofters Holdings заңы "Жоғары және аралдардың Магна Картысынан" кем емес, ол кіші жалға алушыларға скандинавиялық елдердің шаруалары ұрпақтар бойы білген нәрсені – иелік ету құқығының кепілдігін және жалға алу мерзімі аяқталған кезде жасалған жақсартулар үшін өтемақы алу құқығын берді. Есепте немесе Заңда жер иеленушілерді шектеу туралы немесе Шотландияда жеке тұлға ие бола алатын жердің мөлшерін шектеу туралы ештеңе қарастырылмаған, бірақ осы уақытқа дейін маңызды жетістікке қол жеткізілді.
The Commission was a response to crofter and cottar agitation in the Highlands of Scotland. The agitation was about excessively high rents, lack of security of tenure and deprivation of de facto rights of access to land. It took the form of rent strikes (withholding rent payments) and what came to be known as land raids (crofter occupation of land which landlords had given over to sheep farming and to hunting parks called deer forests). Crofters' War has been used since as a name for this agitation. In the 1870s there had been sporadic short lived agitations in Wester Ross and Lewis (then both in the county of Ross). In the early 1880s agitation began in Skye (then in the county of Inverness) and there it became persistent and threatened to spread throughout the Hebrides and the Highlands. Police forces attempted to enforce what landlords believed to be their rights, but the police were severely overstretched, especially in Inverness shire, where William Ivory was Sheriff Principal. Agitation became therefore an issue needing the attention of central government and, eventually, Gladstone's government appointed the Napier Commission. About three years after the Commission's appointment the Crofters' Holdings (Scotland) Act, 1886 would be on the statute book. The Act was not based on the recommendations of the Commission, but the process by which the Commission collected evidence, and the Commission's report, did foster and inform the public, Parliamentary and Cabinet debate which led, eventually to the legislation. The legislation was based on principles accepted in the Landlord and Tenant (Ireland) Act 1870 and Land Law (Ireland) Act 1881, principles which Napier had implicitly rejected in 1884. According to Scottish nationalist, biographer, and historian John Lorne Campbell, the Crofter's Holdings Act was nothing less than "the Magna Carta of the Highlands and Islands, which conferred on the small tenants there something which the peasantry of Scandinavian countries had known for generations, security of tenure and the right to the principle of compensation for their own improvements at the termination of tenancies. Nothing was suggested in the report, or contained in the Act, to restrict absentee landlordism or limit the amount of land any one individual might own in Scotland, but for the moment a great advantage has been secured. ".
Комиссияның
Комиссияға тағайындауларды Ішкі істер министрі сэр Уильям Харкорт жасады. Нейпердің өзі комиссияда әуесқой тарихшы және антрополог болды. Николсон мен Маккиннонның екі мүшесі гэль тілін жақсы білетін. Камерон мен Маккензи, әрине, жер иелері болды, ал Фрейзер Маккинтош – антиквар, ол депутаттық қызметте өзін шаруалардың мүддесін қолдайтын адам ретінде танытты. Crofter, cottar және Highlands and Islands терминдерінің ешқайсысы нақты анықталмағандықтан, Комиссияға дәлелдерді қашан, қайда және кімнен алу туралы өз бағасын қолдануға мүмкіндік берілді. Нейпер Кэйтнессті «келттік нәсілге жатпайтын» деп есептегендіктен, оны қосуға құлшынбады. Алайда Комиссия үкіметтің толыққанды тергеуден гөрі, ертерек баяндама жасауды қалайтынын білді, себебі бұл шаруалардың наразылығын басуға көмектеседі деп үміттенді. Комиссия жұмысын арендалық ереуілдер мен жерге шабуылдар ең көп болған Хебрид аралдарында бастады. Ол шаруалар, жер иелері және басқалардан дәлелдер алды, содан кейін қазіргі Таулы және Аралдар деп аталатын аймақтың көп бөлігін аралап шықты. Шаруалардың көрсеткен дәлелдерінде ерекше тұрақты риторика байқалды, және Хайленд Лэнд Лигасынан жаттықтырушылық болды деген айыптаулар туды. Сонымен қатар, кез келген шаруа куәлік беруге батыл болса, жер иелерінен жазалауға ұшырауы мүмкін деген айыптаулар да болды.
Appointments to the Commission were made by the Home Secretary, Sir William Harcourt. In Napier himself the Commission had an amateur historian and anthropologist. In Nicolson and Mackinnon it had two members with good knowledge of Gaelic. Cameron and MacKenzie were obviously landlords, and Fraser Mackintosh was an antiquarian who, as an MP, had made himself known as someone who was sympathetic to the crofters' cause. The terms crofter, cottar and Highlands and Islands all lacked clear definition, and the Commission was left to use its own judgement as when, where and from whom to take evidence. Napier was reluctant to include Caithness, which he regarded as '"not inhabited by the Celtic race". The Commission was aware however that the government wanted a fairly early report, rather than an exhaustive inquiry, in the hope that this itself would help to quell crofter agitation. The Commission began its work in the Hebrides, where rent strikes and land raids were most prevalent. It took evidence from crofters, landlords and others, and it moved on to tour much of what is now regarded as the Highlands and Islands area. Evidence from crofters exhibited remarkably consistent rhetoric, and there were accusations of coaching from the Highland Land League. Equally there were accusations that any crofter daring to give evidence risked being singled out for reprisals from landlords.
Нейпиердің есебі
Комиссия өз баяндамасында бірауыздан келіспеді. Ұсыныстардың көп бөлігі Нейпиердің жеке ұсыныстары болды. Жылдық жалдау құны 6 фунт стерлингтен жоғары шаруашылықтары бар жалға алушылар үшін ол 30 жылдық жақсарту шартымен жалға беруді және қалашықтарды ұйымдастыруды ұсынды. Жылдық жалдау құны 6 фунттан төмен шаруашылықтары бар жалға алушыларға ол ерікті көмекпен эмиграция жасауды ұсынды. Жақсарту шарты – шаруашылықты жақсарту бағдарламасын қамтитын жалға беру шарты. Тауншиптер жайылымдық жерлерді қоғамдық басқаруға қайта орнату мақсатымен құрылды. Баяндаманың жариялануы Таулы аймақтардағы жағдайды уақытша тыныштандырды, бірақ бұл тыныштық ұзаққа солмады.
The Commission was far from unanimous in its report. Many of the recommendations were those of Napier alone. For tenants whose holdings had rental values of more than £6 a year he proposed security of tenure in 30 year improving leases and township organisation. For tenants whose holdings fell below the £6 a year threshold he recommended voluntary assisted emigration. Improving lease means a lease which includes a programme of improvement for the holding. Townships were conceived as re establishing communal management of grazing land. Publication of the report did bring some calm to the situation in the Highlands, but this was very short lived.