Генри Хоум, Лорд Камес: Шотландия сардары, философ және агрономдық реформатор
Henry Home, Lord Kames
Генри Хоум, лорд Камес (1696-1782) – шотланд жазушысы, философ, судья, аграрлық реформатор. Шотландия ағартушылығының көрнекті тұлғасы, Дэвид Юм мен Адам Смиттерге демеушілік жасаған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Шотланд жазушысы, философ, адвокат, судья және ауыл шаруашылығын жетілдіруші
Scottish writer, philosopher, advocate, judge, and agricultural improver
Генри Хоум, Лорд Кемс (1696–1782 жылғы 27 желтоқсан) – Шотландияның ауыл шаруашылығы революциясында маңызды рөл атқарған шотланд жазушысы, философы және судьясы. Шотланд ағартушылығының негізгі тұлғасы, ол Эдинбург философиялық қоғамының құрылтайшы мүшесі және «The Select Society» қоғамында белсенді болды. Хоум Шотланд ағартушылығының ең ықпалды ойшылдарына демеушілік жасады, олардың ішінде философ Дэвид Юм, экономист Адам Смит, жазушы Джеймс Босуэлл, философ Уильям Каллен және табиғаттанушы Джон Уокер болды.
Henry Home, Lord Kames (1696–27 December 1782) was a Scottish writer, philosopher and judge who played a major role in Scotland's Agricultural Revolution. A central figure of the Scottish Enlightenment, he was a founding member of the Philosophical Society of Edinburgh and active in The Select Society. Home acted as patron to some of the most influential thinkers of the Scottish Enlightenment, including philosopher David Hume, economist Adam Smith, writer James Boswell, philosopher William Cullen and naturalist John Walker.
Өмір
Генри Хоум 1696 жылы Бервикширдегі Экклс пен Биргемнің арасындағы Камес Хауста дүниеге келді. Генри – Георг Хоумның ұлы болды және 16 жасқа дейін жеке репетитор Вингейтпен үйде оқыды. 1712 жылы Хоум Эдинбургтағы Signet жазушысының басшылығымен заңгерлікке шәкірт болды және 1724 жылы шотландтық адвокаттар қатарына қабылданды. Ол азаматтық және шотландтық құқық туралы көптеген жарияланымдары арқылы тез беделге ие болды және шотландтық ағартушылықтың жетекшілерінің бірі болды. 1752 жылы ол "қазылыққа көтерілді", осылайша Лорд Кемс атағын алды. Кемс Шотландиядағы зығыр матасын дамыту және өндіруге қызығушылық танытты. Кемс Британдық зығыр компаниясының алғашқы иелерінің бірі болды және 1754 жылдан 1756 жылға дейін компания директоры қызметін атқарды. Кемс Шотландияда құлдыққа тыйым салынғанын қабылдаған Найт пен Веддерберн ісі бойынша судьялар алқасында болды. 1775 жылы ол Канонгеттегі қалалық үйінде тұрды. Үй көшенің шығыс жағында, Canongate көшесіне қарап орналасқан. Ол 86 жасында қарттықтан қайтыс болды және Блэр Драммондтың батысындағы Мэнтейттегі Кинкардиндегі Хоум Драммонд отбасының жерлеу орнына жерленді.
Henry Home was born in 1696 at Kames House, between Eccles and Birgham in Berwickshire. Henry was the son of George Home of Kames, and was homeschooled by Mr Wingate, a private tutor, until the age of 16. In 1712, Home was apprenticed as a lawyer under a Writer to the Signet in Edinburgh, and was called to the Scottish bar as an advocate bar in 1724. He soon acquired reputation by a number of publications on the civil and Scottish law, and was one of the leaders of the Scottish Enlightenment. In 1752, he was "raised to the bench", thus acquiring the title of Lord Kames. Kames held an interest in the development and production of linen in Scotland. Kames was one of the original proprietors of the British Linen Company, serving as a director of the company from 1754 to 1756. Kames was on the panel of judges in the Knight v. Wedderburn case which ruled that slavery was illegal in Scotland. In 1775, he lived in a townhouse in Canongate. The house was located the head of the street's east side, facing onto the Canongate. He died of old age, aged 86, and is buried in the Home Drummond plot at Kincardine in Menteith west of Blair Drummond.
Жазбалар
Ол қоғам үшін меншіктің маңыздылығы туралы көп жазды. 1745 жылғы Якобыт көтерілісінен кейін жазған "Британдық ескіліктер туралы бірнеше тақырыптар" атты еңбегінде ол Шотландия саясатының Якобыттар айтқандай патшаларға адалдыққа емес, феодализмнің негізінде жатқан патшалық жер сыйлықтарына негізделгенін көрсетті. "Тарихи құқық трактаттарында" Хоум "Батыс өркениеті тарихын ұйымдастырудың жолы" болған әлеуметтік эволюцияның төрт кезеңдік моделін сипаттады. Бірінші кезең – аңшы-жинаушы кезеңі, онда отбасылар бір-бірімен бірдей тамақ үшін бәсекелесіп, қашықтап жүрді. Екіншісі – үй жануарларын өсірушілер кезеңі, ол үлкен топтардың құрылуына ықпал етті, бірақ Хоумнің пікірінше, нағыз қоғамға әкелмеді. Бұл кезеңдерде отбасы, ру, тайпа басшысы берген заңнан басқа заң қажет болған жоқ. Ауыл шаруашылығы үшінші кезең болды, онда "егінші, ағаш шебер, ұста, тас қалаушы" сияқты жаңа мамандықтар "адамдардың өзіне де, басқаларға да пайдалы еңбегін" жасады, ал қарым-қатынастардың, құқықтар мен міндеттердің жаңа күрделілігі заңдар мен құқық қорғау органдарын қажет етті. Төртінші кезең – базар қалалары мен теңіз порттарының дамуымен, "саудалық қоғам" пайда болды, ол одан да көп заңдар мен күрделілікті әкелді, бірақ сонымен қатар көбірек пайда да берді. Лорд Кемс бұл кезеңдерді Шотландияның өзінде, жоғарыдағы малшылық аймақтарда, төменгі жазықтардағы ауыл шаруашылығында, Глазго мен Эдинбургтың "әдепті" саудалық қалаларында, ал Батыс аралдарында балықшылар мен теңіз балдырын жинаушылардың қарапайым тұрмысын қамтамасыз ететін қарапайым лашықтар мәдениеті сақталған жерде көруге болды. Хоум полигенезист болды, ол Құдайдың жер бетіндегі әр түрлі нәсілдерді жеке аймақтарда жаратқанына сенді. 1774 жылы жарық көрген "Адам тарихының очерктері" кітабында Хоум орта, климат немесе қоғамның жағдайы нәсілдік айырмашылықтарды түсіндіре алмайды, сондықтан нәсілдер бөлек, ерекше тектен шыққан болуы керек деп мәлімдеді. Аталған зерттеулер өркениет тарихының жанрын құрды және антропология мен социология салаларын, сонымен қатар екі жүз жыл бойы тарихты зерттеудің қазіргі заманғы әдісін анықтады. "Сынау туралы элементтер" (1762) атты танымал еңбегінде Хоум әдеби шығарманың белгілі немесе кездейсоқ ережелері туралы түсінікті зерттеп, адам табиғатының қағидаларына негізделген жаңа теорияны құруға тырысты. Он сегізінші ғасырдың соңындағы сезімтал жазу дәстүрі оның "саяси сынның нағыз ережелерінің барлығы адам жүрегінен шыққан" деген ойымен байланысты болды. Профессор Нил Родс лорд Кемстің шотланд университеттерінде ағылшын тілінің академиялық пән ретінде дамуында маңызды рөл атқарғанын дәлелдеді.
Home wrote much about the importance of property to society. In his Essay Upon Several Subjects Concerning British Antiquities, written just after the Jacobite rising of 1745, he showed that the politics of Scotland were based not on loyalty to Kings, as the Jacobites had said, but on the royal land grants that lay at the base of feudalism, the system whereby the sovereign maintained "an immediate hold of the persons and property of his subjects". In Historical Law Tracts Home described a four stage model of social evolution that became "a way of organizing the history of Western civilization". The first stage was that of the hunter gatherer, wherein families avoided each other as competitors for the same food. The second was that of the herder of domestic animals, which encouraged the formation of larger groups but did not result in what Home considered a true society. No laws were needed at these early stages except those given by the head of the family, clan, or tribe. Agriculture was the third stage, wherein new occupations such as "plowman, carpenter, blacksmith, stonemason" made "the industry of individuals profitable to others as well as to themselves", and a new complexity of relationships, rights, and obligations required laws and law enforcers. A fourth stage evolved with the development of market towns and seaports, "commercial society", bringing yet more laws and complexity but also providing more benefit. Lord Kames could see these stages within Scotland itself, with the pastoral Highlands, the agricultural Lowlands, the "polite" commercial towns of Glasgow and Edinburgh, and in the Western Isles a remaining culture of rude huts where fishermen and gatherers of seaweed eked out their subsistence living. Home was a polygenist, he believed God had created different races on earth in separate regions. In his book Sketches of the History of Man, in 1774, Home claimed that the environment, climate, or state of society could not account for racial differences, so that the races must have come from distinct, separate stocks. The above studies created the genre of the story of civilization and defined the fields of anthropology and sociology and therefore the modern study of history for two hundred years. In the popular book Elements of Criticism (1762) Home interrogated the notion of fixed or arbitrary rules of literary composition, and endeavoured to establish a new theory based on the principles of human nature. The late eighteenth century tradition of sentimental writing was associated with his notion that 'the genuine rules of criticism are all of them derived from the human heart. Prof Neil Rhodes has argued that Lord Kames played a significant role in the development of English as an academic discipline in the Scottish Universities.
Отбасы
Ол Блэр Драммондтан Агата Драммондқа үйленген. Олардың балаларының ішінде Джордж Драммонд Хоум болды.
He was married to Agatha Drummond of Blair Drummond. Their children included George Drummond Home.