Кіріспе

Виктор Тауск (кейде Виктор; 12 наурыз 1879 – 3 шілде 1919) – пионер-психоаналитик және невролог. Зигмунд Фрейдтің шәкірті және әріптесі болған ол, клиникалық психоз және суретшінің жеке басы туралы психоаналитикалық идеяларды алғаш рет қолданған адам.

Мансап

Тауск еврей журналисінің ұлы ретінде дүниеге келді. 1910 жылдар шамасында Венада медицинаны оқып жүрген кезде ол заңгер және жазушы болған. Ол Вена психоаналитикалық қоғамына қосылып, көп ұзамай ғылыми еңбектер жаза бастады. 1900 жылы ол иудаизмнен протестантизмге ауысты. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол әскери дәрігер ретінде қызметке алынды. Оның әскери медицинаға қосқан ең бағалы үлесі – психоздар туралы теориялары мен дезертирлік құбылысын түсінуі (Трехел, Г., 2006). Соғыс кезіндегі тәжірибесіне сүйене отырып, ол соғыс тудырған психоздар туралы жазды, ал басқа психоаналитиктер соғыс невроздарымен айналысты. Ол қоғамдағы бұзылыстар тақырыбындағы пікірталасқа қатысты (Tréhel, G., 2011). 1919 жылы, Фрейдтің ықпалынан шыққаннан кейін, Тауск шизофрениямен ауыратын көптеген пациенттерде кездесетін жалған сенімнің пайда болуы туралы мақала жариялады, атап айтқанда, олардың ойлары мен мінез-құлқына қатерлі және алысқандағы белгісіз құрылғының әсер еткені туралы. Бұл құрылғы "Әсер ететін машина" деп аталды, ал мақала "Шизофрениядағы "Әсер ететін машинаның" пайда болуы туралы" деп аталды. Бұл оның ең танымал еңбегі болып табылады, ол оның ғылыми саласынан тыс, мысалы, әдебиет теориясы сияқты басқа да салаларға тарады. Бұл жұмысы психоанализдің көптеген келешек теоретиктеріне әсер етті, соның ішінде Хайнц Кохут өзінің "Өзінің талдауы" кітабында нарциссикалық регрессияның психотикалық фантастикалық құрылымдармен үлкен ұқсастықтарын көрсетті. Оның басқа көптеген еңбектері, соның ішінде мастурбация және соғыс дезертирінің психологиясы да көптеген дау-дамай мен талқылауларды тудырды, мұның себебі оның психоаналитикалық қауымдастықтағы тәжірибесі болуы мүмкін. Алайда, Пол Роазен Таусктың мұрасы әлі де жалғасуда екенін және оның ықпалы психологиялық немесе психоаналитикалық қауымдастықтар тарапынан толыққанды мойындалмағанын айтты.

Фрейд пен өлім

1919 жылы 3 шілде күні таңертең Хелен Дойч Таусктың емдеуін тоқтатқаннан соң, Фрейд талап еткеннен кейін, және Фрейд пен Лу Андреас Саломе арасындағы күрделі қарым-қатынастан кейін Тауск мойнына перде бауын байлап, содан кейін оң жақ уағына пистолетті тікелей қойып атып, құлағанда өзін-өзі дарға асты. Фрейд Саломеге "Мен оны шынымен сағынбайтынымды мойындаймын; оның енді ешқандай пайдасы болмайтынын бұрыннан білген едім; тіпті ол болашаққа қауіп келтірді" деп жазды.

Таңдалған библиография

Виктор Тауск. Сексуалдық, соғыс және шизофрения: Жиналған психоаналитикалық еңбектер (Қайырымдылық және қоғам) (1990)

Виктор Тауск туралы кітаптар

Курт Р. Эйслер. Виктор Таусктың өзіне қол жұшуы (1983)
Курт Р. Эйслер. Талант және гений: Тауск Фрейдке қарсы ойдан құралған жағдай (1971)
Пол Роазен. Ағайынды жануар: Фрейд пен Тауск туралы әңгіме (1969)
Жиль Трехел. Виктор Тауск (1879–1919) және әскери медицина, L'information Psychiatrique, 2006, 82-том, 3-сан, 239–247 беттер. Жиль Трехел. Виктор Тауск (1879–1919): соғыс психоздары туралы теория, Психологиялық перспективалар, 2011, 50-том, 2-сан, 162–175 беттер.