Кипрлық Әулие Спиридон (270-348 ж.) – христиан дінінде құрметті қасиетті тұлға. Шопан болып жұмыс істеген, сосын монастырьға кірген. Қызы Ирене де монастырьға бітірген.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
3 және 4 ғасырдағы кипрлік әулие Спиридон (грекше: Ἅγιος Σπυρίδων; шамамен 270 – 348 жылдары) – шығыс және батыс христиандық дәстүрлерде құрметке ие қасиетті тұлға.
3rd and 4th century Cypriot saint
Spyridon (Greek: Ἅγιος Σπυρίδων; c. 270 – 348) is a saint honoured in both the Eastern and Western Christian traditions.
Өмір
Спиридон Кипрдің Аскея қаласында дүниеге келген. Ол қойшы болып жұмыс істеді және ұлы ықыласымен танымал болды. Ол үйленді және Айрин есімді бір қызы болды. Әйелі қайтыс болған соң, Спиридон монастырьға, ал қызы – әйелдер монастырына кірді. Спиридон ақыры Ларнака ауданындағы Тримифус (қазіргі Треметузия) епархиясының епископы болды. Ол 325 жылы Никеяда өткен Бірінші Экуменикалық кеңеске қатысты, онда Арий және оның ізбасарларының діни дәлелдеріне қарсы күресте маңызды рөл атқарды. Ол бір топ мұсылман дінінің адамынан христиандыққа көшкен философты, бір ғана нәрседен (мысалы, тостағаннан) үш бөлек нәрсе (от, су және саз) қалай құралатынын көрсету арқылы сендірді деп айтылады; бұл христиандық Үштік туралы ілімнің метафорасы еді. Спиридон сөйлеп болғаннан кейін, тостаған керемет түрде жанып, жерге су тамды және оның қолында тек шаң қалды (кейбір деректерде оның қолында кірпіш болған делінеді). Кеңестен кейін Спиридон Тримифустағы епархиясына оралды. Кейіннен император Максиминнің қуғыны кезінде ол жағдайдан түсіп қалды, бірақ қарттық шағында бейбіт өмір сүрді. Спиридон Византия әдебиетінде кең танымал болды. Оның шәкірті Трифиллиос оған арналған өлең жазған, алайда ол қазір жоғалып кеткен. Бұл өлең 7 ғасырдағы екі өмірбаянға әсер етті, біреуі Пафостық Феодор (шамамен 655 ж.) жазған, екіншісі Леонтий Неаполис жазған болуы мүмкін. Алғашқысын Симеон Метафраст пайдаланған. Араб және грузин агиографиялары да сақталған.
Spyridon was born in Askeia, in Cyprus. He worked as a shepherd and was known for his great piety. He married and had one daughter, Irene. Upon the death of his wife, Spyridon entered a monastery, and their daughter, a convent. Spyridon eventually became Bishop of Trimythous, or Tremithous (today called Tremetousia), in the district of Larnaca. He took part in the First Ecumenical Council of Nicaea (325), where he was instrumental in countering the theological arguments of Arius and his followers. He reportedly converted a pagan philosopher to Christianity by using a potsherd to illustrate how one single entity (a piece of pottery) could be composed of three unique entities (fire, water and clay); a metaphor for the Christian doctrine of the Trinity. As soon as Spyridon finished speaking, the shard is said to have miraculously burst into flame, water dripped on the ground, and only dust remained in his hand (other accounts of this event say that it was a brick he held in his hand). After the council, Spyridon returned to his diocese in Tremithous. He later fell into disfavor during the persecutions of the emperor Maximinus, but died peacefully in old age. Spyridon was popular in Byzantine literature. A poem, now lost, was dedicated to him by his pupil Triphyllios. It inspired two 7th century vitae, one by Theodore of Paphos (c. 655) and another possibly by Leontios of Neapolis. The former was used by Simeon Metaphrastes. Arabic and Georgian hagiographies also survive.
Ескерткіштер
650 жылдары арабтар Кипрді жаулағанда Спиридонның денесі қазылып алынып Константинопольге жеткізілді. Оның денесі бүлінбегені анықталды және ішінде "патшалық өсімдік" саналатын базилик бұтағы болды, екеуі де оның қасиеттілігіне құдайдың растауының белгісі ретінде қарастырылды. 1453 жылы Константинополь Осман империясының қолға түскенде, Спиридонның қабірлік қалдықтары тағы бір рет көшірілді; бұл жолы Калохаретис (Καλοχαιρέτης) есімді корфулық монах арқылы Корфу аралына жеткізілді, олар бүгінгі күнге дейін Спиридон шіркеуінде сақталып тұр. Қабірлік қалдықтары әрбір Маслихат жексенбісінде және басқа да ерекше жағдайларда, сенімділердің құрметі үшін шерумен шығарылады. Корфу филармониясының барлық ұйымдары, соның ішінде Корфу филармониялық қоғамы осы салтанатты шараларға қатысады. Оның оң қолының қабірлік қалдықтары Римде, Санта-Мария-ин-Валличелла шіркеуінде орналасқан, оны Рим папасы VIII Климент Сент-Филипп Нери ораториясының кардиналы Чезаре Барониоға сыйға берген. 1986 жылға дейін ол жерде қалды, содан кейін Спиридонның оң қолы Керкираға қайтарылды.
In the 650s A. D., when the Arabs took Cyprus, Spyridon's body was disinterred and taken to Constantinople. The relics were found to be incorrupt, and contained a sprig of basil, the "royal plant," both of which were taken as a sign of divine confirmation of his sanctity. When, in 1453, Constantinople fell to the Ottomans, Spyridon's relics were removed again; this time, to the island of Corfu by a Corfiote monk called Kalohairetis (Καλοχαιρέτης), where they remain to this day, in Saint Spyridon Church. The relics are taken in procession every Palm Sunday and on other special occasions, for veneration by the faithful. All Philharmonics of Corfu, including the Philharmonic Society of Corfu take part in these ceremonial events. The relic of his right hand was located in Rome in the Church of Santa Maria in Vallicella, to which it was given by Pope Clement VIII to Cardinal Cesare of Baronio of the Oratory of Saint Philip Neri. There it remained until 1986 when the right arm of Spyridon was brought back to Kerkyra.
Қамқоршы қасиетті
Спиридон - құмырашылардың қасиетті қамқоршысы (жоғарыда айтылған сынықтардың кереметінен) және Корфу аралының қасиетті қамқоршысы. Ол онда "Αγιος Σπυρίδων ο πολιούχος", "Қаланы қорғаушы Әулие Спиридон" деп аталады, себебі ол аралдан обаны (жұқпалы ауруды) қуып шығарған. Ол сонымен қатар Пирей қаласының да қасиетті қамқоршысы, онда ол жыл сайын 12 желтоқсанда тойланады және құрметтеледі.
Spyridon is the patron saint of potters (from the miracle of the potsherd, above) and of the island of Corfu where he is called "Αγιος Σπυρίδων ο πολιούχος", "Saint Spyridon, the Keeper of the City", for the miracle of expelling the plague (πανούκλη) from the island. He is also the patron saint of Piraeus where he is celebrated and honored every year on 12 December.
Корфу
Сенушілердің айтуынша, аралдан шығып бара жатқан оба, ескі цитадельдің (Палаио Фрурио) бекініс тастарының бірін сызып, қуылғанына деген ашуын білдірген. Бұл сызық әлі күнге дейін келушілерге көрсетіледі. Спиридонның 1716 жылы Корфуды екінші рет қоршау кезінде аралды құтқарғаны да айтылады. Ол кезде Ұлы сұлтан Ахмет III басқарған түрік әскері мен теңіз күштері Корфуға қарсы Бутринтода пайда болды. 8 шілдеде 33 000 сарбаз тасыған түрік флоты Бутринтодан Корфуға келді және сол күні Ипсоста жағажайға қонды, Венеция флоты Корфу бұғазында түрік флотына кездесіп, оны келесі теңіз шайқасында жеңді. 19 шілдеде түрік әскері қала төбелеріне жетіп, қаланы қоршауға алды. Қайта-қайта сәтсіз әрекеттер мен ауыр шайқастардан кейін түріктер 22 күнге созылған қоршаудан бас тартуға мәжбүр болды. Түрік әскері арасында кейбір сарбаздары Спиридонды жалынды шаммен оларды қорқытып тұрған монах ретінде көргені туралы әңгімелер тарады, бұл олардың үрейін арттырды. Осылайша, Осман империясына қарсы бұл жеңіс, аралды османдықтарға қарсы қаһарлы түрде қорғауға басшылық еткен граф Шуленбургтің еңбегімен қатар, Спиридонның керемет араласуына да байланысты деп есептелді. Жеңіске толы шайқастан кейін Венеция Шюленбург пен корфиоттарды аралды табысты қорғағаны үшін марапаттады. Ұлы композитор Вивальдиге жеңісті тойлау үшін "Юдитха триумфанс" операсын жазу тапсырылды.
It is believed by the faithful that the plague, on its way out of the island, scratched one of the fortification stones of the old citadel (Palaio Frourio) to indicate its fury for being expelled. This scratch is still shown to visitors. Spyridon is also believed to have saved the island at the second great siege of Corfu which took place in 1716. At that time the Turkish army and naval force led by the great Sultan Achmet III appeared in Butrinto opposite Corfu. On July 8 the Turkish fleet carrying 33,000 men sailed to Corfu from Butrinto and established a beachhead in Ipsos the same day the Venetian fleet encountered the Turkish fleet off the channel of Corfu and defeated it in the ensuing naval battle. On July 19 the Turkish army reached the hills of the town and laid siege to the city. After repeated failed attempts and heavy fighting, the Turks were forced to raise the siege which had lasted 22 days. There were also rumors spreading among the Turks that some of their soldiers saw Spyridon as a monk threatening them with a lit torch and that helped increase their panic. This victory over the Ottomans, therefore, was attributed not only to the leadership of Count Schulenburg who commanded the stubborn defense of the island against the Ottomans but also to the miraculous intervention of Spyridon. After the victorious outcome of the battle, Venice honored Schulenburg and the Corfiotes for successfully defending the island. The great composer Vivaldi was commissioned to write an opera, Juditha triumphans, in celebration of the victory.
Мереке күні
Спиридонның аралды қорғаудағы рөлін мойындаған Венеция, осы оқиғаны еске алу үшін жыл сайын 11 тамызда "Спиридон литаниясын" заңмен бекітті. Оның мерекесі Шығыста Ұлы оразаға дейінгі сенбі күні ("Cheesefare Saturday") және 12 желтоқсанда тойланады. Дәстүрлі Юлиан күнтізбесін ұстанатын Шығыс шіркеулері үшін 12 желтоқсан қазіргі Григориан күнтізбесі бойынша 25 желтоқсанға сәйкес келеді. Ал Батыста оны 14 желтоқсанда еске алады.
Recognizing Spyridon's role in the defense of the island, Venice legislated the annual "Litany of St. Spyridon" on August 11 as a commemoration of the event. His feast day is celebrated in the East on the Saturday before Great Lent (known as "Cheesefare Saturday") and December 12. For those Eastern Churches that follow the traditional Julian Calendar, December 12 falls on December 25 of the modern Gregorian Calendar. In the West he is commemorated on December 14.
Басқа
Спиридон Толстой отбасының қасиетті қамқоршысы есебінде танымал. Андрей Толстой (15 ғасыр шамасында) Спиридонды отбасының қасиеттісі етіп таңдады және ол екі тармақ отбасында да осылай сақталды. Мәскеудің Ұлы князі Василий II (1425–1462) Андрейге қасиеттінің реликвиялары салынған алтын крест сыйлаған деседі. Бұл реликвия қазірге дейін сақталып, Толстой отбасының ең үлкен мүшесі, қазіргі Николай Толстойдың қолында.
Spyridon is also the patron saint of the Tolstoy family. Andrei Tolstoy (fl. 15th century) chose Spyridon as the family's saint and he remains so in both branches. The Grand Prince of Muscovy Basil II (1425–1462) apparently gave a gold cross containing relics of the saint to Andrei. This reliquary survives and is held by the senior member of the Tolstoy family, now Nikolai Tolstoy.