Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Дунай өзені бассейнінің бір бөлігі – Подунавье. Бұл Хорватияда (Славония, Сирмия және Баранья) және Сербияда (Воеводина, Белград және Шығыс Сербия) орналасқан Дунай өзені бассейнінің бөліктерін қамтиды. Подунавье Паннония алабының оңтүстік жиегінде жатыр. Хорват тіліндегі кең мағынасында бұл термин Дунай өзенінің барлық ағысы бойындағы аумақты білдіреді.
Part of the Danube river basin
Podunavlje is the name of the Danube river basin parts located in Croatia (Slavonia, Syrmia, and Baranya) and Serbia (Vojvodina, Belgrade and Eastern Serbia). Podunavlje is located on the southern edge of Pannonian Basin. In its wider meaning, the Croatian term refers to the area around the entire flow of the river Danube.
Атау тарихы
XVIII ғасырдың бірінші жартысында бұл аймақта Габсбург әскери шекарасының Сава-Дунайы (Посавина Подунавльье) бөлігі болды. Шекараның Поддунавль сегменті Оңтүстік Бачка және Солтүстік Сырмияның бөліктерін, соның ішінде Петроварадин, Шид, Бачка Паланка, Бачки Петровац, Петроварадинский Шанац (Нови Сад) және Титель қалаларын қамтыды. 1922 және 1929 жылдар аралығында Подунавье облысы Сербтер, хорваттар және словендер Корольдігінің әкімшілік бірліктерінің бірі болды. Оған Шумадия және Банат аймақтарының бөліктері кірді, ал оның орталығы Смедерево қаласында орналасқан. 1929 және 1941 жылдар аралығында Югославия Корольдігінің провинцияларының бірі Дунай Бановинасы деп аталды. Провинция Сырмия, Бачка, Банат, Баранья, Шумадия және Браничево географиялық аймақтарынан тұрды. Дунай Бановинасының астанасы Нови Сад болды. 1941 жылы Екінші дүниежүзілік соғыста Одіс державалары провинцияны басып алды. Бачка және Баранья аймақтары Миклош Хортидің Венгриясына қосылды, ал Сырмия Тәуелсіз Хорватия мемлекетіне қосылды. Қалған Дунай Бановинасы (Банат, Шумадия және Браничево) 1941 жылдың соңына дейін неміс басқаруындағы Сербияның бөлігі ретінде болды, астанасы Смедерево қаласында орналасқан. Бүгінде Смедерево Сербияның Подунавльье ауданының орталығы болып табылады. 1980-1989 жылдар аралығында Подунавье Сербиядағы Нови Сад қаласының бұрынғы жеті муниципалитетінің бірі болды. Шығыс Славония, Баранья және Батыс Сырмия (1991-1998), Серб Крайинасының шығыс бөлігі, кейде сербтер "Podunavska Krajina" деп, ал хорваттар "Хорват Поддунавлььесі" деп атады.
In the first half of the 18th century, Sava Danube (Posavina Podunavlje) section of the Habsburg Military Frontier existed in the area. Podunavlje segment of the Frontier comprised parts of southern Bačka and northern Syrmia including towns of Petrovaradin, Šid, Bačka Palanka, Bački Petrovac, Petrovaradinski Šanac (Novi Sad), and Titel. Between 1922 and 1929, Podunavlje Oblast was one of the administrative units of the Kingdom of Serbs, Croats and Slovenes. It included parts of Šumadija and Banat regions and its seat was in Smederevo. Between 1929 and 1941, one of the provinces of the Kingdom of Yugoslavia was known as the Danube Banovina. The province consisted of the geographical regions of Syrmia, Bačka, Banat, Baranya, Šumadija, and Braničevo. The capital city of the Danube Banovina was Novi Sad. In 1941, the World War II Axis Powers occupied the province. Bačka and Baranya regions were attached to Miklós Horthy's Hungary, while Syrmia was attached to the Independent State of Croatia. The remaining rump Danube Banovina (including Banat, Šumadija, and Braničevo) existed as part of German occupied Serbia until the end of 1941 with its capital at Smederevo. Today, Smederevo is seat of the Podunavlje District of Serbia. Between 1980 and 1989, Podunavlje was a name of one of the former seven municipalities of Novi Sad City in Serbia. Eastern Slavonia, Baranya and Western Syrmia (1991–1998), the eastern portion of the Republic of Serbian Krajina, was sometimes called 'Podunavska Krajina' by Serbs or 'Croatian Podunavlje' by Croats.
Тарих
Бұл аймақта пайда болған маңызды археологиялық мәдениеттердің кейбіреулері – Вучедол мәдениеті, Винча мәдениеті және Старчево мәдениеті. Әрине, ең танымал археологиялық артефакт – Вучедол мәдениетінің ырымдық ыдысы, ол 1938 жылы оның негізін қалаушысы М. Сепердің болжамды атрибуциясы бойынша «Вучедол көгершіні» (vučedolska golubica) деп аталды. 2800–2500 жылдары жасалған бұл ыдыс стильдің, мәдениеттің және жаңадан пайда болған еуропалық өркениеттің символына айналды. Вучедол көгершіні – 19,5 см биіктігіндегі, қуырылған сазбалшықтан жасалған ырымдық ыдыс. Бұл, сондай-ақ, еуропалықтардың көгершін өсіруі біз ойлағаннан әлдеқайда ертерек екенін дәлелдейді. Сонымен қатар, Вучедол көгершіні – Еуропада табылган ең көне көгершін мүсіні. 1993 және 2001 жылдары шығарылған хорваттың 20 куна банкнотының артқы жағында осы ырымдық ыдыстың суреті бейнеленген. Рим дәуірінде Дунай варварлар әлеміне шекара болды. 1991–1998 жылдар аралығында Подунавьеде өзін-өзі жариялаған Шығыс Славония, Баранья және Батыс Сирмия аймақтары болды, олар Эрдют келісіміне қол қойылғаннан кейін Хорватия құрамына қайта енді. Бұл аймақты Югославияның сақталуын жақтаған жергілікті сербтер жариялады, сондықтан олар Югославия халық армиясының қолдауын алды. Жергілікті серб халқы жаңа хорват мемлекетін Екінші дүниежүзілік соғыстағы Хорватия Тәуелсіз мемлекетімен және оның Ясеновац концлагерімен салыстырудан қорқып, алаңдады. Соғыс аймақтың экономикасына және адамдар арасындағы қарым-қатынастарға ауыр соққы берді. Әсіресе, ең ірі екі топ – хорваттар мен сербтер арасындағы қарым-қатынас шиеленісті болды. Шығыс Хорватиядағы соғыстың ең маңызды оқиғалары – Вуковар шайқасы, Вуковар қырғыны және Борово Селодағы оқиғалар, онда алғашқы екі жағдайда көптеген бейбіт тұрғындар қаза тапты. Хорваттардың көп бөлігі Шығыс Славония, Баранья және Батыс Сирмиядағы үйлерін тастап кетуге мәжбүр болды, ал олардың мүліктері тоналып, жойылды. Кейбіреулері тұтқындалып, Сербияда түрмеге қамалды, ал кейбіреулері сонда қаза тапты. Осы кезеңде он мыңдаған хорваттар Подунавльені тастап кетті. Сонымен қатар, Подунавльге Хорватияның қалған бөлігіндегі соғыстан қашып келген он мыңдаған серб босқындары келді. Соғыс аяқталғаннан кейін жергілікті халыққа бірлесіп өмір сүруді қалпына келтірудің қиын міндеті жүктелді, оған Еуропадағы қауіпсіздік және ынтымақтастық ұйымы және шетел елдерінің елшіліктері сияқты бірқатар ұйымдар қатысты. Алайда, бұл процесс кейде баяу болғанымен, халықаралық қауымдастық оны салыстырмалы түрде сәтті деп бағалады. Соғыстан кейін аймақтағы бірқатар қалалар мен муниципалитеттер ерекше мемлекеттік қамқорлық аймақтары болып белгіленді.
Some of the important archaeological cultures that appeared in this area are the Vučedol culture, the Vinča culture and the Starčevo culture. Certainly, the most famous archaeological artifact is the ritual vessel of Vučedol culture, called by the speculative attribution of her founder (in 1938) M. Seper – the Vučedol Dove (vučedolska golubica). Made between 2800 and 2500 B. C. it became the symbol of style, culture and new arising European civilization. The Vučedol dove is a 19,5 cm high ritual vessel made from baked clay. This, as well, proves European pigeon breeding much older than we used to think. Moreover, Vučedol dove is the oldest dove figure found in Europe so far. The ritual vessel is depicted on the reverse of the Croatian 20 kuna banknote, issued in 1993 and 2001. During the Roman period, Danube was border to barbarian world. In period from 1991 till 1998 in Podunavlje there was self proclaimed Eastern Slavonia, Baranya and Western Syrmia that was reintegrated into Croatia after signing of Erdut Agreement. Region was declared by local Serbs who promoted survival of Yugoslavia, because of which they had support of Yugoslav People's Army. Local Serb population was further alarmed with comparisons of new Croatian state with World War II Independent State of Croatia and its Jasenovac concentration camp. War has left a heavy mark on both the economy and the interpersonal relationships in region. There were especially strained relations between two largest groups, Croats and Serbs. Some of the most important events of war in eastern Croatia are Battle of Vukovar, Vukovar massacre, and Borovo Selo killings in which in first two cases was killed significant number of civilians. Large part of Croats were forced to leave their homes in Eastern Slavonia, Baranya and Western Syrmia, and their property was looted and destroyed. Some have been captured and imprisoned for some time in Serbia, and some were killed there. Tens of thousands of Croats in this period left Podunavlje. At the same time in Podunavlje came tens of thousands Serbian refugees fleeing from war in the rest of Croatia. After the war ended local population get a difficult task of rebuilding coexistence in which were included a number of organizations such as the Organization for Security and Co operation in Europe and embassies of foreign countries. However, although progress is slow at times international community has assessed this process as relatively successful. After the war, a number of towns and municipalities in the region were designated Areas of Special State Concern.