Кіріспе

Пол Бартелдің 1976 жылғы фильмі

Cannonball! (экранда Cannonball! деп көрсетілген, ал Ұлыбританияда Carquake деп шығарылған) – 1976 жылғы американдық комедиялық фильм, режиссері Пол Бартел, басты рөлде Дэвид Каррадин. Бұл фильм 1976 жылы шыққан екі фильмнің бірі, ол АҚШ-та бірнеше жыл бойы өткізілген нақты заңсыз құрлықтық автокөлік жарысына негізделген (екіншісі – The Gumball Rally). Кейін бұл тақырып The Cannonball Run, Cannonball Run II және Speed Zone фильмдеріне арқау болды. Фильмнің сценарийін жазып, режиссерлік еткен Пол Бартел, сонымен қатар Death Race 2000 фильмінің де режиссері. Фильмнің аты мен сюжеті Эрвин Г. "Cannon Ball" Бейкерден (1882–1960) шабыттанды, ол бірнеше рет АҚШ-ты көлденең кесіп өтті, сондай-ақ Брок Йейтстің 55 миль/сағат жылдамдық шегіне қарсы наразылық ретінде ұйымдастырған заңсыз құрлықтық автокөлік жарысы – Cannonball Baker Sea to Shining Sea Memorial Trophy Dash-тен алынған.

Сюжет

Транс Америка Гран-при - жыл сайын Лос-Анджелес (Санта-Моника пирсі) мен Нью-Йорк арасында өткізілетін заңсыз жарыс. Жақында түрмеден шыққан, мас күйінде қызды қағып өлтіргені үшін жазасын өтеп жатқан жарысшы Кой "Кенонболл" Бакман жарыста жеңіп, мансабын қайта жандандыруды үміттенеді. Modern Motors командасы оған немесе оның өлім жауы Кейд Редманға келісімшарт ұсынады – келісімшарт жеңгенге беріледі. Кой әлі де мерзімінен бұрын босатылған, ал оның қадағалаушысы Линда Максвелл, олардың арасындағы құпия қарым-қатынасты білген соң, ол шартты түрде босатылу ережесін бұзып, штат аралық шекарадан өтіп бара жатқанын анықтағанда, оны тоқтатуға тырысады, бірақ ол оны жарысқа бірге алып кетуге мәжбүрлейді. Редманның серігі – кантри әншісі Перман Уотерс және оның менеджері Шарма Капри, олар Редманның жарыс шығындарын төлеуге келісіп, оны Нью-Йоркке өздерінің Dodge Charger көлігімен алып кетуін талап етеді. Басқа да бәсекелестер бар: жасөспірім серферлер Джим Кранделл мен Мэрианн, Мэрианн әкесінің Chevrolet Corvette көлігімен, орта жастағы Терри Макмиллан Chevrolet Blazer көлігімен, үш официантка – Сэнди, Джинни және Венди, көтерілген фургонмен, өршіл неміс жүргізушісі Вольф Мессер, De Tomaso Pantera көлігімен, афроамерикалық Беуттелл, бай қарт жұпқа Нью-Йоркке тасымалдау үшін жалдаған Lincoln Continental көлігімен (оны жарысқа қатысу үшін пайдаланып жатқанын білмейді) және Койдың жақын досы Зиппо, Койдың Pontiac Trans Am көлігімен бірдей. Койдың білмейтіні, оның інісі Бенни жарысқа үлкен сома ақша тіккен және Койдың жеңіске жетуін қамтамасыз ету үшін жасырын әдістерді қолдануды жоспарлап отыр. Жарыс қатыгез бұзғыш дербиге айналғанда, Мессер Беннидің қолынан қаза табады, ал Макмиллан өзінің Blazer көлігін LAX әуежайынан Нью-Йорктің LaGuardia әуежайына ұшырып, әйелі Луизамен бірге жарысты күтеді. Бьютеллдің қарыз алған Lincoln көлігі жарыс барысында зардап шегеді, ал Джим мен Мэрианн бұзылған желдеткіш белдігінен қозғалтқышпен проблемаға тап болады. Кой мен Редман арасындағы бәсекелестік бақылаудан шығып, олар төбелес келіп, бір-бірін жолдан шығаруға тырысады, Кой Редман фараларын сындырғаннан кейін Trans Am көлігімен апатқа ұшырайды. 1969 жылғы Ford Mustang көлігіне ауысып, ол жергілікті жарысшылардан қарыз алады, Кой Редманмен соңғы кездесуін өткізеді, ол Перман мен Шармамен дауласып, оларды көлігінен шығарып жібереді. Перманның ән айтуынан және жолдағы радио хабарларынан шаршаған Редман ашуланып, Перманның гитарасын сындырады, содан кейін оның бөліктері машина педальдарының астына түсіп, Редман басқаруды жоғалтып, аяқталмаған көпірден құлайды. Көлік жарылғанда ол қаза табады. Ал Бенни, Койды ұтып жатқан "басқа" қызыл Trans Am көлігінің жүргізушісін өлтіру үшін қарулы адамды жібереді. Ол жүргізушінің Зиппо екенін немесе Линданың қазір онымен бірге жүргенін білмейді, өйткені Кой Редман оны қуатындықтан, онымен бірге жүру қауіпсіз деп ойлаған. Зиппомен бірге келе жатқан Линда, қызды өлтірген көлікті Кой емес, Зиппо жүргізгенін біледі. Кой кінәні өзіне алды, өйткені әлсіз Зиппо түрмеде өмір сүре алмайтынын білген. Беннидің қарулы адамы Зиппоны өлтіріп, Trans Am көлігі апатқа ұшырап жарылады. Линда құтылып шығады, бірақ ауыр жарақат алады. Джим мен Мэрианн апатты көріп, комадағы Линданы алып, ауруханаға апарады. Олардың артында, автокөлік жолында апатқа ұшыраған Trans Am бірнеше көліктердің соқтығысуына себеп болады. Терри Макмиллан мен Луиза бірінші болып финиш сызығына жетеді, бірақ Луиза Блейзер көлігімен ұшып келгенін айтып, оны дисквалификациялайды. Вандағы қыздар мен Кой Нью-Йоркке кіргенде мойынға мойын болып келеді (Кой Джордж Вашингтон көпірінен өтеді, ал қыздар Линкольн туннелін пайдаланады, Сэнди қысқа жолмен жүруге тырысады, қыздар адасып, көлік қозғалысына тосып, фургон апатқа ұшырайды). Кой финиш сызығына жетіп, уақыт картасына мөр басып, ресми жеңімпаз атанбақшы болады, бірақ Зиппо мен Линданың апаты туралы естіп, Бенни оны жасағанын түсінеді. Ол уақыт картасын жыртып, мөрленбеуіне себеп болады және бөліктерін Бенниге береді, оны бандит Лестер Маркс алып кетеді, оған ол Койға тіккен барлық ақшаны бере алады, мүмкін өлтіріледі. Жарыс келісімшартына кепілдік берілген Койды команда менеджері Линдамен қайта қауыштыру үшін ауруханаға апарады. Жеңіске жетпесе де, көп уақыт жоғалтқандықтан жарысты аяқтауға шешім қабылдаған Джим мен Мэрианн финиш сызығына екінші болып жетеді. Олар 100 000 долларлық жүлде алғанын естіп, қуанышқа бөленеді. Ауруханада Кой мен Линда қайта қауысқандарына қуанышты, ал Беуттелл бұрынғы қалпынан мүлдем зардап шеккен Lincoln көлігін қонақүй алдындағы иелеріне тапсырады.

Даму

Бартель кейіннен "Өлім жарысы 2000" фильмінде бір жыл жұмыс істегенін, оған 5000 доллар төлегенін айтты. "Содан кейін ақшаға зәру болдым. Адамдар маған тек тағы бір машина суретін беруді қалады, сондықтан "Канонбол" туды. Корман маған "Өлім жарысы" егер "қатаң" және "шынайырақ" болғанда, одан да танымал болар еді деген ойды қадағалап айтты. Мен оған ақымақтай сендім". Бартель: "Мен ешқашан машиналар мен жарысқа қызығушылық танытқан емеспін және танытпаймын" дейді, сондықтан ол фильмді "маған қызықты болған эпизодтар мен есімдердің ерекшеліктерімен" толтыруға шешім қабылдады. Оның ең ұнаған көрінісі – Бартель түнгі клуб иесі рөлінде пианинода ойнап, ән салып тұрғанда, екі гангстер Дик Миллерді ұрып-сапалаған жер еді.