Кіріспе

Велосипедтің бөлігі – велосипедтің дөңгелек осі тіркелетін велосипед рамасының немесе велосипед вилкасының ойығы. Дропаут – артқы дөңгелекті тізбекті шешіп алмай-ақ алып тастауға мүмкіндік беретін вилканың бір түрі. Трек велосипедтерінің рамаларында трек вилкалары болады, онда ойық артқа қарай қаратылған. Оларда дропаут болмағандықтан, артқы дөңгелекті әдеттегі трек велосипедінен алып тастау үшін тізбекті жұлдыздақтан шешу қажет. Көшеде немесе жолдарда пайдалануға арналған кейбір бір жылдамдықты велосипедтер де дропауттың орнына трек вилкаларымен жабдықталған. Велосипедте дерайлер немесе басқа тізбек кернеу құрылғысы болмаса, артқы көлденең дропауттар тізбек кернеуін реттеуге мүмкіндік береді және тізбек ұзындығының немесе тісті доңғалақтың әртүрлі өлшемдеріне бейімделе алады. Олар 1990 жылдарға дейінгі көптеген ескі дерайлерлі велосипедтерде стандартты болды. Көлденең дропауттары бар ескі дерайлерлі велосипедті бір жылдамдықты, бекітілген беріліске немесе ішкі берілісті ступицаға оңай түрлендіруге болады. Артқы тік дропауттардың ойығы төмен қарай қаратылған. Артықшылығы – дөңгелек осі көлденең дропауттармен салыстырғанда алға жылжымайды. Кемшілігі – артқы дерайлері жоқ, бірақ тік дропауттары бар велосипедте тізбек кернеуін дөңгелекті алға немесе артқа жылжыту арқылы реттеуге болмайды, сондықтан дерайлер, тізбек кернеушісі немесе эксцентрикалық каретка немесе артқы ступица сияқты басқа тізбек кернеу құралы қажет. Бекітілген дөңгелекті велосипедтер тізбек кернеу құрылғысының ешқандай түрін пайдалана алмайды, өйткені берілісті тежегіш ретінде пайдаланғанда тізбектің төменгі бөлігі тым қысқа тартылады. Жалпы, дерайлерлік беріліске арналған қазіргі заманғы велосипед рамасында тік дропауттар болады, ал бір жылдамдықты немесе ступицалық беріліске арналған велосипедтерде көлденең дропауттар немесе трек вилкалары болады.

Адвокат тілдері

Адвокат тілдері немесе адвокат жарлықтары (оңтайлы ұстау құрылғысының түрі), он тоғызыншы ғасырдың өнертабысы, кейбір елдерде (әсіресе АҚШ-та) сатылатын велосипедтердің алдыңғы вилкасының ұштарына бекітілетін жарлықтар. Бұл жарлықтар тез босату механизмі бұзылған жағдайда дөңгелектің вилкадан шығып кетпеуін қамтамасыз етеді. Олар Джон Ховардты қоса алған сарапшылар қолдаған сот процестеріне жауап ретінде қайта енгізілді, онда дұрыс реттелмеген тез босату механизмі салдарынан дөңгелектер вилкадан шығып кеткен жағдайлар тіркелген. Адвокат жарлықтары көптеген жүргізушілердің тез босату механизмін дұрыс пайдалануды білмейтінін ескере отырып жасалған: кейбіреулері оны қанатты гайка ретінде қарастырады, ал басқалары оны сындырып алу немесе шыршаны қисайту қорқынышынан жеткілікті түрде қыспайды (адам күшінің қалыпты диапазоны мен механикалық тиімділікті ескеретін болсақ, мұндай жағдайдың болуы ықтимал емес, егер шырша зақымдалмаса немесе кемшілігі болмаса). Соның салдарынан тез босату механизмінің бастапқы мақсаты – дөңгелекті вилканы бұғаттамай-ақ алып тастау мүмкіндігі – жойылды: енді дөңгелекті алу үшін шыршаны бұғаттау қажет (бірақ құралдардың қажеттілігі жойылған). Бұл дөңгелекті қайта орнатқанда кернеуді қайтадан реттеуді талап етеді. Кейбір велосипедшілер адвокат жарлықтарын алып тастайды, сонда тез босату механизмі бастапқыда жоспарланғандай жұмыс істейді. Дұрыс бекітілген тез босату механизмі қалыпты жағдайда, жиекті тежегіштер қолданылғанда вилкадан шығуы екіталай. Алайда, жақында Жапонияда жұмыс істейтін британдық ғалым Джеймс Аннанның зерттеулері дискілі тежегіш жүйелеріндегі күштер тез босату механизмімен бекітілген алдыңғы дөңгелектің адвокат жарлықтарынан асып кетуіне әкелуі мүмкін екенін көрсетті. Осыған байланысты бірнеше ауыр апат тіркелді. Бұл мәселе даулы, вилка өндірушілері өз кінәсін мойындаған жоқ, бірақ олар бұл принципті қабылдауы мүмкін екенін көрсететін белгілер бар, сондай-ақ тез босату механизмінің кернеуін тексеру туралы кеңестер күшейтілді. Дөңгелектің вилкадан шығып кету қаупін толығымен жою үшін алдыңғы дискілі тежегіш калиперін вилканың арт жағына емес, алдыңғы жағына орнату қажет, себебі дискіге түсетін реакциялық күш вилкадан сыртқа емес, ішке бағытталған болады. Алайда, бұл вилка мен тежегіш өндірушілері үшін үлкен қайта жабдықтауды талап етеді, бірақ кем дегенде бір өндіруші дискілі калиперді оң вилканың алдыңғы жағына орналастырған. Бұл стандартты дискілі тежегіштерді пайдалануға және саз қорғағыштарын орнатуды жеңілдетуге мүмкіндік береді.

Көзшелер

Шеңбердің ұштары мен құлап кетулері бір немесе бірнеше көздерді, кішкентай шығыңқы тіректерді, тесіктері бар, көбінесе бұрандалы, тіреуіштер мен қанаттарды орнатуға көмектесетін болуы мүмкін.

Тізбекті тақталар

Кейбір артқы доңғалақтың тіреуіш ұштарында тізбектің дұрыс тартылуын реттеуге көмектесетін ("шатырлы") бұрандалы құрылғылар болады. Олар тіреуіштің құрамына кіріктірілген немесе жеке бөлек болып келеді. Олар артқы осьті бұрандалы саңылаудың ішінде ұстап жұмыс істейді. Бұранда тіреуіштің ашық ұшына кигізілетін қақпақ арқылы өтеді. Екі жақтан бұрандаларды тарту арқа осьті ашық тіреуіш ұшына қарай кері тартып, тізбекті керітеді. Chaintugs қатты жүрілетін бір жылдамдықты велосипедтердегі "осьтің жылжуы" мәселесін де шеше алады, әсіресе хромдалған тіреуіш ұштары бар велосипедтерде, олар тісті бұрандалы гайкалар үшін жеткілікті ұстауға мүмкіндік бермейді.

Реттеу бұрандалары

Кейбір артқы, көлденең және алға қарай бағытталған тістіктерде осьті дәл орналастыруға көмектесетін ұсақ реттегіш бұрандалар болады, олар тістіктің артқы жағынан бұралады. Бұрандалардың қозғалмауы үшін оларға пружиналар орнатылуы мүмкін. Реттегіш бұрандалар үшін ең көп қолданылатын өлшем M3 болып табылады.