Кіріспе

XIX ғасырдағы итальяндық актер Томазо Сальвини (1 қаңтар 1829 – 31 желтоқсан 1915) – итальяндық актер.

Өмір

Сальвини Миланда актер болған ата-анасынан дүниеге келді, анасы танымал актриса Гуглиельмина Зоччи еді. Ұлының актерлік қабілеті бар екенін байқаған әкесі оған Густаво Моденадан білім алуын ұйымдастырды, ол балаға риза болды. 1847 жылы Сальвини мансабының бастапқы сатысында болған Аделаида Ристоридің труппасына қосылды. Ол Римдегі Театро Валледе Альфьеридің «Орест» пьесіндегі бас рөлді орындап, Электра рөлінде алғашқы трагедиялық жетістігіне қол жеткізді. Сальвини 1849 жылы Бірінші итальян тәуелсіздік соғысына қатысты, бірақ өмірін актерлік өнерге арнады. Дегенмен, 1853 жылы ол бір жыл демалысқа шықты, себебі «көп жағдайда рөлге жеткілікті дайындықпен келмейтінін» сезінді. Сальвинидің «Отелло» спектакліндегі ойыны жас ресейлік актер Константин Станиславскийге үлкен әсер етті, ол 1882 жылы Мәскеуде Сальвинидің өнерін тамашалап, кейіннен өзі театр тарихындағы ең маңызды режиссерлердің біріне айналды. Станиславский Сальвиниді актерлік шеберлігіне қатысты өзінің көзқарастарының «үздік өкілі» деп жазды. Сальвини 1890 жылы сахнадан кетті, бірақ 1902 жылдың қаңтарында Ристоридің сексен жылдық мерекесіне қатысты. Сальвини «Ricordi, aneddoti ed impressioni» (Милан, 1895) атты кітабын жариялады. Оның мансабы туралы ақпаратты Томазо Сальвинидің өмірбаяндық еңбектерінен алуға болады (Лондон, 1893). Ол Флоренцияда 86 жасында қайтыс болды. Сальвини актерлік талантына соншалықты сенімді болғандықтан, бірде: «Мен көрермендерге тізімді оқып, көздерінен жас шығара аламын» деген сөзді айтқан. Сальвини 1902 жылы «Зонофоно» үшін Саульден «Il sogno» әнін жазды, ол жақында табылған «Зонофоно» атақтылар каталогында тіркелген. Оның ұлы Алессандро (Александр Сальвини) (1861–1896), актер ретінде Америкада бірнеше маңызды жетістіктерге қол жеткізді, әсіресе «Үш мылтықшы» фильміндегі Д’Артаньян рөлінде. Тағы бір ұлы Густаво Сальвини сахналық актер болды. Густавоның ұлдары, Томазоның немерелері – Алессандро Сальвини (1890–1955) және Гидо Сальвини (1893–1965) болды. Алессандро үнсіз фильмдерде ойнады, ал Гидо дыбыстық кино дәуірінде фильмдерге режиссерлік қойып, сценарий жазды.