Америкалық фольклорындағы қиял құбыжығы: Снэллигастер

Кіріспе

Американдық фольклордағы мифтік жаратылыс. Американдық фольклорда, сналлигастер – бұл құс-жұмырқа сауырынан құралған химера, ол ерте неміс иммигранттарының сенімдерінен пайда болған, кейіннен осы құбыжық туралы сенсациялық газет хабарларымен толықтырылған. Алғашқы кездегі көріністер сналлигастерді Мэриленд штатының Фредерик округімен, әсіресе Оңтүстік тау және Миддлтаун аңғары аймақтарымен байланыстырады. Кейінгі хабарларда оның көріну аймағы кеңейіп, Орталық Мэриленд және Вашингтон, округ, метро аймағын қамтыды.

18 ғасыр

Мэриленд штатының Фредерик округіне 1730 жылдары неміс иммигранттары қоныстанды. Алғашқы деректерде осы қауымды Schneller Geist деп аталатын бір құбылыс қорқытып отырғаны айтылады, неміс тілінде ол «шапшаң рух» деген мағынаны білдіреді. Бұл жаратылыстың алғашқы бейнелерінде сиренаның жартылай құс қасиеттері, сонымен қатар демон мен ғұлардың қорқынышты ерекшеліктері үйлесім тапқан. Сналигастер жартылай жорғалаушы, жартылай құс ретінде сипатталды, оның металлдан жасалған, өткір тістері бар мүсілі бар, кейде оқтабар сияқты естіледі. Бұл құбылыс аспаннан үнсіз ұшып келіп, құрбандарын алып кетіп, құртын жұтып қояды деген әңгіме тарады. Ертегілерде бұл жаратылыс құрбандарының қанын сорып алады делінген. Бүгінге дейін жергілікті сарайларда жеті қырлы жұлдыздарды көруге болады, олардың сналигастерді қашық ұстауға қабілеті бар деп есептелген. Осы оқиғаларға көп назар аударылды, тіпті Смитсондар институты оның терісі үшін сыйлық жариялады. АҚШ президенті Теодор Рузвельт Африка сафарисін кейінге шегеріп, осы құбылысты жеке өзі аулауды жоспарлаған. Бірақ кейіннен бұл хабарлар – Middletown Valley Register газетінің редакторы Джордж К. Родерик пен тілшісі Ральф С. Вулфтың оқырмандарды көбейту үшін жасаған әйелдері екені анықталды. Олардың ойлап тапқан сипаттамалары неміс халық ертегілерінен алынған, оның ішінде балалар мен малды ұрлайтын айдаһарлар, сондай-ақ бірнеше апта бұрын көрінген Джерси шайтанының сипаттамалары да бар. 1953 жылдың 22 маусымында Уиттакер Чемберс (оның үйі Мэриленд штатының Кэрролл округінде орналасқан) «Академиялық бостандыққа қауіп төніп тұр ма?» атты мақаласында АҚШ сенаторы Джозеф Маккартиді сынау үшін сналигастерді пайдаланды: Тағдырдың әзіл-қалжыңынан сенатор Маккарти алғаш рет Латтимор мырзаның күмәнді және наразылық білдірген тұлғасын жұртшылық назарына әкеліп, біріне ризашылық білдіретін, екіншісіне мүлдем қажет емес тарихи жарыққа бөлісуі керек болды. Бұл тағдырдың айла-амалы еді, ол екеуінің де жағдайында кейбір күрделі шатасуларға әкелді. Себебі ол сенатор Маккартиді Мэрилендтің ауылдық аймақтарындағы тәртіпсіз балаларды қорқыту үшін қолданылатын қанатты жұлдыз – ұлттық сналигастердің символына айналдырды, оның екі нәрсесінің бірі емес: біздің тарихымызда жиі кездесетін инстинктивті саясаткер, онда ол тудыратын дау-дамағұл сенатордан әлдеқайда қызықты құбылыс; немесе біздің тарихымызда мүлдем жаңа түрдегі саясаткер, онда ол ең сақтықпен және суыққандылықпен бағалауға лайық.

The area of Frederick County, Maryland was settled by German immigrants beginning in the 1730s. Early accounts describe the community being terrorized by a monster called a Schneller Geist, meaning "quick ghost" in German. The earliest incarnations of the creature mixed the half bird features of a siren with the nightmarish features of demons and ghouls. The snallygaster was described as half reptile, half bird having a metallic beak lined with razor sharp teeth, occasionally alongside octopus like tentacles. The snallygaster was rumored to swoop silently from the sky to pick up and carry off its victims. The earliest stories claim that this monster sucked the blood of its victims. Seven pointed stars, which reputedly kept the snallygaster at bay, can still be seen painted on local barns. A great deal of publicity surrounded this string of appearances, with the Smithsonian Institution offering a reward for the hide. U. S. President Theodore Roosevelt reportedly considered postponing an African safari to personally hunt the beast. It was later revealed that these reports were part of a hoax perpetrated by Middletown Valley Register editor George C. Rhoderick and reporter Ralph S. Wolfe in an attempt to increase readership. The descriptions they invented borrowed themes from existing German folklore, including dragon like creatures who snatched children and livestock, and also appeared to invoke descriptions of the Jersey Devil, which had been spotted mere weeks earlier. On June 22, 1953, Whittaker Chambers (whose home lies in Carroll County, Maryland) used the snallygaster to examine U. S. Senator Joseph McCarthy in his essay "Is Academic Freedom in Danger?" (Life ): It was a trick of fate in a low comedy mood that Senator McCarthy should first have bounded into public view dragging the unlikely and protesting person of Mr. Lattimore to share with him a historic spotlight so grateful to the one and so acutely unwanted by the other. It was a trick of fate that, in the case of each, has led to some serious confusions. For it led to the translation of Senator McCarthy into the symbol of a national snallygaster (a winged hobgoblin used to frighten naughty children in parts of rural Maryland), instead of one of the two things that he obviously is: an instinctive politician of a kind fairly common in our history, in which case the uproar he inspires is a phenomenon much more arresting than the senator; or a politician of a kind wholly new in our history, in which case he merits the most cautious and coldblooded appraisal.

21 ғасыр

Сналигастер 1886 жылы өтетін «Блэр Сиқыршысы» фильмінің 2-томындағы босс айқасында пайда болады. 2008 жылы автор Патрик Бойтон «Сналигастер: Фредерик округінің жоғалған аңызы» деген тақырыпта сналигастер тарихына арналған кітап жариялады. 2011 жылы Вашингтонда «Сналигастер» деп аталатын жыл сайынғы сыра фестивалі («жабайы сыра тойы») басталды. 2017 жылы Дж.К. Роулингтің «Фантастикалық жандар және оларды табуға болатын жерлер» кітабында Сналигастер оның «Гарри Поттер» әлеміне енгізілді. Ол құс пен жорғалаушының араласуынан туған, тізімделген болат тістері, оқтан қорғалған терісі және табиғи қызығушылығы бар жаратылыс ретінде сипатталды. 2018 жылғы Bethesda компаниясының «Fallout 76» ойынында сналигастер деп аталатын жаратылыс пайда болады. Ол аңызға келген жаратылысқа ұқсамайды және ойында сәтсіз гендік эксперимент ретінде сипатталады. «Сналигастер» - Dragon Distillery (Фредерик, Мэриленд) компаниясының 2018 жылы шығарған аралас вискисі. Мэриленд штатының Фредерик округінде орналасқан South Mountain Creamery сүт фермасы «Сналигастер» деп аталатын балмұздақ шығарады. Ол жержаңғақ майымен жасалған балмұздақтан, жержаңғақ майымен толтырылған шоколадтан және тұзды картопкезден тұрады. 2021 жылы Мэриленд штатындағы криптозоолог Сара Купер Либертитаунда Американдық Сналигастер мұражайын ашты.