Шотландиядағы Корсторфин ауылы

Кіріспе

Корсторфин (шотланд гаэл. Crois Thoirfinn) (/kərˈstɔrfɪn kərSTORfin) – Шотландияның Эдинбург қаласындағы аудан. Бұрын Эдинбургтің батысындағы жеке ауыл және приход болған, қазір 1920 жылы ресми түрде қала құрамына енген. Корсторфиннің көптеген тәуелсіз шағын дүкендері бар жоғары көшесі бар, бірақ соңғы жылдары Эдинбург батысындағы бірнеше сауда орталықтарының ашылуына байланысты көптеген дүкендер жабылды, әсіресе Гайл орталығы. Эдинбург пен Глазго арасындағы A8 басты жолының бөлігі болғандықтан, Сент-Джонс-роуд көшесінде көлік қозғалысы көбінесе қарқынды болады. Қызығы, нағыз "High Street" енді басты көше емес, бұл Эдинбург орталығымен ортақ аномалия. Белгілі тұрғындарының арасында пионер ғалым Кристал Макмиллан, шотландтық Ренессанс дәуірінің авторы Хелен Крюкшенк және Олимпиада чемпионы велоші Сэр Крис Хой бар. Корсторфин Роберт Луис Стивенсонның 1886 жылғы "Қырып алу" романында маңызды орын алады және Дэнни Бойлдың 1996 жылғы "Трайнспоттинг" фильмінде еске алынады.

Этимология

Атаудың ең ерте белгілі түрі 1128 жылы тіркелген Кросторфин. Бұл, мүмкін, «Торфин өткелі» дегенді білдіреді: ежелгі заманда аймақтың көп бөлігі шағын көлдер мен батпақтардан тұратын, ал Корсторфин өте ыңғайлы өткел орнында орналасқан. Торфин кім болғаны нақты белгісіз, бірақ ол жергілікті барон болған және өткел маңындағы бекініске басшылық еткен болуы мүмкін. Атау – бұл норвегтік Торфиннр есімінің гаэльдік нұсқасы, ол шамамен 1000 жылы Шотландияда кең таралған. Бұл жер бұрын Аберкорнның Уильям Морға тиесілі болған. Форрестер Корсторфин шіркеуіне қосылған, Жақия Иоаннға (Джонға) арналған шағын шіркеу (капелла) салды. Сэр Джон Форрестер әкесі қайтыс болғаннан кейін, 1426 жылы көптеген жерлер алды, негізінен Батыс Лотианда, олар Либертон барониясы болып біріктірілді. 1431 жылғы 4 ақпанда Пертте I Джеймс оны Корсторфин үйі мен жерлеріне бекітті, ол осыдан кейін Корсторфин барониясы ретінде танылды. Ол 1429 жылы қазіргі шіркеу құрамына кіретін Корсторфин колледж шіркеуін салған болуы мүмкін. Сэр Джон 1448 жылы қайтыс болды деп есептеледі және Корсторфин шіркеуіне (Киркке) жерленді, онда оның және оның әйелдерінің бірінің мүсіндері сақталған. Оның төрт баласы болды: Джон, Генри, Элизабет және Джанет. Одан кейін атақ оның үлкен ұлы Джонға көшті, ол мемлекеттік қызметкер емес, әскер адам болған деп саналады. 1443 жылы ол Дуглас графымен бірге Крайтонның бекінісі болған Барнтон қамалын қиратты. Соның салдарынан Форрестердің Корсторфиндегі үйі қиратылды. Ол 1454 жылы қайтыс болды және Корсторфин шіркеуіне (Киркке) жерленді, оның қабірі әлі де көрініп тұр.

XVI ғасыр

Уильям Данбар 1505 жылы "Макарилерге арналған жоқтау" атты шығармасында Корсторфиннің Рулл деген ақыны туралы айтады. 1556 жылдың 5 ақпанында Джеймс Форрестер Корсторфин (бұрынғы Джеймс Форрестердің ұлы), Джанет Лаудердің күйеуі, Шотландия королевасы Мэридің бекітуімен Корсторфин бароны атанды. 1577 жылы сэр Джеймс шіркеудің манарасына қоңырау сыйлады. Бұл қоңырау 1728 жылы жаңартылғанмен, бүгінге дейін сақталған. 1599 жылдың 22 қазанында Генри Форрестер Корсторфин және Сент-Кутбертс приходтарындағы жерлерді сатты. Генри шамамен 1615 жылы қайтыс болды, ал оның үлкен ұлы Джордж лард болды. Джеймс VI 1607 жылдың 15 қарашасында Генри Форрестердің ұлы және мұрагері Джордж Форрестер мен оның әйелі Кристин Ливингстоунды Корсторфин барониясындағы әртүрлі мүліктерге бекітті. 1618 жылдың 30 шілдесінде Холируд сарайында король Джеймс сэр Джордж Форрестерді Корсторфиннің жерлері мен бароны ретінде растады. 1633 жылдың 22 шілдесінде Чарльз I оны Корсторфиннің Лорды Форрестері етіп тағайындады. Лорд Форрестердің ұлы болмағандықтан, ол мүлігінің көп бөлігін, соның ішінде Корсторфинді Джеймс Бейлиге берді. 17 ғасырдың ортасында отбасы қаржылық қиындықтарға тап болғандықтан, жерлер уақытша олардың бақылауынан шығып кетті. 1663 жылдың 3 тамызында Корсторфиннің жерлері мен бароны, Корсторфин қамалы мен қаласынан басқа, сэр Джон Гилморға берілді. Оливер Кромвель Лоренс Скотт Бавела мен оның әйелі Кэтрин Биннингке Корсторфин Лорды мен бароны, мұнара, елорда, диірмендер, диірмен жерлері, пасторлық үй және т.б. жерлерді, Джеймс, Лорд Форрестердің Беатрикс Рамзиге төлеуге тиіс ақшаның орнына берді, ал Беатрикс Рамзи 1654 жылы осы қарызды Лоренс Скоттқа берген болатын. 1664 жылдың 5 тамызында бұрын Джеймс, Лорд Форрестер мен оның ағасы Уильям Бейлиге тиесілі болған, қарыз орнына алынған Корсторфин Лорды мен бароны Флорентиус Гарднерге, Гранжепанс бейліне берілді. 1666 жылдың 10 мамырында жер Эдинбургтің саудагері Джон Бойдқа да берілді. Бірақ Форрестерлер көп ұзамай Корсторфин маңындағы жерлерін қайта иеленді. Джеймс Бейлидің бірінші әйелі Йоханна ерте қайтыс болды. Одан кейін ол Форт графының қызы Джанет Рутвенге үйленді. Бұл соңғы Лорд Форрестердің моральдық қасиеттері күмәнді болды және ол Эдинбург буржуасы Джеймс Ниммоның әйеліне құмар болды. Бірақ ол кейін Форрестермен ұрысып, 1679 жылдың 26 тамызында Корсторфиндегі бағында оны пышақтап өлтірді. Ниммо ханым бұл қылмыс үшін Эдинбург кресінде жазаланды. Одан кейін атақтар оның ағасы Уильям Бейлидің ұлы Уильям мен оның әйелі Лилиасқа, бірінші Лорд Форрестердің қызына бұйырды. 1698 жылы Корсторфин меншігі Хью Уоллеске, Инглистоннан шыққан жазушыға сатылды. 1713 жылы ол оны Престонфилдтік сэр Джеймс Дикке сатты, оның отбасы 1869 жылға дейін оны сақтап қалды. Диктер Эдинбургтегі заңгерлер мен саудагерлердің танымал отбасы еді. Сэр Джеймс Дик (1643–1728) Эдинбургтің саудагері және кепілгері болды, сондай-ақ Гильдияның деканы және кейіннен Лорд Провост қызметін атқарды.

William Dunbar mentions a poet, Roull of Corstorphin, in his Lament for the Makaris, 1505. has celebrated Roull's memory in his volume Ghosts at Cockcrow. On 5 February 1556, James Forrester of Corstorphine (son of the previously mentioned James Forrester), husband of Janet Lauder, was confirmed by Mary, Queen of Scots, in the Barony of Corstorphine. In 1577 Sir James presented the parish kirk with a bell for its steeple. This bell still survives, although it was renewed in 1728. On 22 October 1599, Henry Forrester of Corstorphine sold various lands within the parishes of Corstorphine and St Cuthbert's. Henry died sometime around 1615 and his eldest son George became laird. James VI had already confirmed George Forrester, son and heir apparent of Henry Forrester of Corstorphine, and his wife Christine Livingstone in various properties in the barony of Corstorphine, on 15 November 1607. At Holyrood House on 30 July 1618, King James confirmed Sir George Forrester of Corstorphine in the lands and barony of Corstorphine. On 22 July 1633 he was created Lord Forrester of Corstorphine by Charles I. Lord Forrester had no sons, so resigned most of his properties, including Corstorphine, in favour of James Baillie. During the mid 17th century, the family seems to have experienced some financial problems which resulted in lands being temporarily out of their control. On 3 August 1663, the lands and Barony of Corstorphine, except for the castle of Corstorphine and the town of Corstorphine, were granted to Sir John Gilmour. Oliver Cromwell had granted Laurence Scott of Bavelaw and his wife Katherine Binning, the lands, Lordship and Barony of Corstorphine, tower, manor place, mills, mill lands, parsonage etc., in lieu of the money due by James, Lord Forrester, to Beatrix Ramsay in Corstorphine who had assigned the debt to the said Laurence Scott in 1654. On 5 August 1664, the lands, Lordship and Barony of Corstorphine formerly belonging to James, Lord Forrester, and his brother German William Baillie which had been taken in lieu of debt, were granted to Florentius Gardner, baillie of Grangepans. On 10 May 1666, land was similarly granted to John Boyd, merchant burgess of Edinburgh. The Forresters soon reacquired much of their lands around Corstorphine. James Baillie's first wife Johanna died early. He then married Janet Ruthven, daughter of the Earl of Forth. This latest Lord Forrester was a man of dubious morals and seduced his niece, the wife of an Edinburgh burgess James Nimmo. She, however, later quarrelled with Forrester and stabbed him to death in his garden at Corstorphine on 26 August 1679. Mrs Nimmo was later executed at the Cross of Edinburgh for the murder. The titles then fell to William, the son of his brother William Baillie and his wife Lillias, daughter of the first Lord Forrester. In 1698, the estate of Corstorphine was sold to Hugh Wallace of Ingliston, a Writer to the Signet. In 1713, he sold it to Sir James Dick of Prestonfield, in whose family it remained until 1869. The Dicks were a prominent family of lawyers and merchants in Edinburgh. Sir James Dick (1643–1728) was a merchant and baillie of Edinburgh and also served as Dean of Guild and later as Lord Provost.

18 ғасыр және одан кейінгі

Шотландияның Ұлы мөрінің тіркелімі 2 маусым 1713 жылы жерлер мен Корсторфин барониясының сэр Джеймс Дикке берілуін тіркеген. Эдинбургтің басқа аудандарынан өзгеше, Корсторфин 19 ғасырда кең ауқымды индустрияландырудан құтылды. Ол тек 20 ғасырдың ортасында Эдинбург қалалық аймағының құрамына енді. Алайда, одан бұрын ол Эдинбург жұмысшылары үшін орта таптың тұрғын ауданына айнала бастаған еді. 20 ғасырдың соңына қарай Корсторфиннің халқы ескіріп, жасы ұлғайды. 1961 жылы Королева Маргарет колледжі (қазіргі QMU) Клермистонның жанындағы Корсторфиннің шетінде жер алып, онда кампус ашты. 2007 жылы ол жабылып, барлық құрылыстары Масселбургке көшірілді. Корсторфин 1920 жылдың 1 қарашасында Эдинбургтің бір бөлігі болды.

Белгілі жерлер, көрікті жерлер және нысандар

Эдинбург зообағы Корсторфиннің оңтүстік-шығысында орналасқан және аймақтың ең ірі және танымал туристік орталығы болып табылады. Корсторфиннің Шотландиядағы ең жақсы сақталған кеш ортағасырлық приход шіркеулерінің бірі – Корсторфин ескі приход шіркеуі, оның қысқа мұнарасы мен шпилі бар, сондай-ақ жергілікті ақсүйек отбасы – Корсторфиннің Форрестерлерінің бірнеше жақсы сақталған тас бейнелері бар. Шіркеу негізінен 15 ғасырдың соңына жатады және бұрынғы 12 ғасырлық шіркеу орнында салынған. Сент-Томас шіркеуі евангелистік епископалдық қауымды биіктейді. Керк-Лоандағы Корсторфин ескі приход шіркеуінің жанында Корсторфин қалалық кітапханасы орналасқан. Қазіргі кітапхана 1927 жылы салынған, Эбенезер Джеймс МакРэй жобалаған ғимаратта орналасқан. Қазіргі ғимаратқа көшкенге дейін кітапхана кітапхана мен Корсторфин қалалық залы орналасқан көрші ғимаратта болған. Бұрынғы ғимарат 1891 жылы салынған, ол сонымен қатар қоғамдық орталық ретінде пайдаланылған, қазір ол жеке тұрғын үй. Корсторфиннің жүз жылдан астам тарихы бар өз теннис клубы бар. Сонымен қатар, Гилл паркіндегі Дэвид Ллойд орталығында және жақын жердегі Мюррейфилд теннис клубында қосымша теннис корлары бар.

Білім

Бұл аймақта әдетте 5–12 жас аралығындағы балаларды оқытатын мемлекеттік Корсторфин бастауыш мектебі орналасқан. Корсторфинге жақын жерде тағы бірнеше мемлекеттік бастауыш мектептер бар: Каррик Ноу бастауыш мектебі, Шығыс Крейгс бастауыш мектебі, Фокс Коверт бастауыш мектебі, Фокс Коверт Рим-католик бастауыш мектебі және Гилемуир бастауыш мектебі. Аймаққа қызмет ететін мемлекеттік орта мектеп – Крейгмаунт орта мектебі, ол Корсторфин мен Шығыс Крейгс арасында орналасқан, ал ең жақын Рим-католик орта мектебі – Сент-Августин, ол Форрестер орта мектебімен бір кампуста орналасқан.

Көлік

Корсторфиннің батысқа қарайғы ең қызыл жолдарының бірі бар, ал Глазго жолының атауы Шотландияның ең ірі қаласымен бұрынғы байланысын көрсетеді. Корсторфиннің негізгі көшесі – Сент-Джонс-роуд, басқа емес, Шотландиядағы ең ластанған көшелердің қатарында тұрады. Lothian Buses компаниясы осы мәселені шешу үшін төмен шығарынды автобустарды пайдалануға кірісті. Бұл басты жолдың кең бөліктері, жолдың ені жеткілікті болған жерлерде автобусқа арналған жеке жолақтарға айналдырылды. Велосипед жолдары негізінен шығыстан батысқа қарай салынған, себебі аймақтың географиялық ерекшелігі Корсторфин төбесімен ерекшеленеді. Аталған аймаққа Lothian Buses компаниясының 1, 12, 21, 26, 31 нөмірлі маршруттарымен қатар, әртүрлі автобустар қызмет көрсетеді, сондай-ақ әуежайға бағытталған 100 және 200 нөмірлі маршруттар да бар. McGill's және CityLink сияқты басқа компаниялар да Корсторфиннің ішінде автобус маршруттарын іске асырады. Corstorphine және Pinkhill теміржол станциялары 1968 жылы жолаушылар тасымалы үшін жабылды, бірақ жолдың бір бөлігі сақталды және қазір жаяу жүргіншілерге арналған жол және велосипед желісінің бөлігі ретінде пайдаланылуда. Ең жақын теміржол станциялары – Эдинбург Гейтвей және Саут Гайл, ал одан сәл алыс – Хеймаркет.