Бішнои панты: 29 қағиданың негізінде құрылған діни секта
Bishnoi Panth
Бішнои Патх – Үндістанның батыс Тар шөліндегі діни секта. 29 қағидасы бар, 1485 ж. Гуру Джамбешвар құрған. 600 мың жақтасы бар, шабадвани ілімінен тұрады.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Үнді діни сектасы немесе қауымдастығы
Indian religious sect or community
Бишной панты, сондай-ақ Вишной панты деп те жазылады, Үндістанның батыс Тар шөлінде және солтүстік штаттарында таралған діни секта немесе пант. Оның негізін Гуру Жамбешвар (Гуру Жамбоджи, Гуру Жамбха деп те аталады) (1451–1536) қалаған, ол 29 Нияманы (қағидалар / өсиеттер) ұсынды. 2010 жылғы мәліметтер бойынша, Бишной пантының Солтүстік және Орталық Үндістанда шамамен 600 000 ізбасары бар. Шри Гуру Жамбешвар 1485 жылы Самратхал Дорада осы сектаны құрды, ал оның 120 шабадтан тұратын үйретістері Шабадвани деп белгілі. Ол келесі 51 жыл бойы Үндістанды аралап уағыз айтты. Гуру Жамбоджинің уағыздары оның ізбасарларын және қоршаған ортаны қорғаушыларды шабыттандырады. Бишной сектасы Джаттар, Баниялар, Чарандар, Раджпуттар және Браминдер сияқты түрлі қауымдардан мүшелерді қабылдады.
The Bishnoi Panth, also spelled as Vishnoi Panth, is a religious sect or Panth found in the Western Thar Desert and northern states of India. It has a set of 29 Niyamas (principles/commandments) given by Guru Jambheshwar (also known as Guru Jambhoji, Guru Jambha) (1451–1536). As of 2010, there are an estimated 600,000 followers of Bishnoi Panth residing in north and central India. Shree Guru Jambheshwar founded the sect at Samrathal Dhora in 1485 and his teachings, comprising 120 shabads, are known as Shabadwani. He preached for the next 51 years, travelling across India. The preaching of Guru Jambhoji inspires his followers as well as environmental protectors. The Bishnoi sect admitted members from a variety of communities including Jats, Banias, Charans, Rajputs, and Brahmins.
Тарих
Бишной пантты Шри Гуру Жамбешвар (1451–1536) құрды, ол Жамбоджи деп те белгілі. Кейбір адамдар Вишной терминін қолданды, яғни Вишанның (жергілікті диалектте Вишнудың аты) ізбасарлары, бірақ көпшілігі өздерін Бишной деп атайды. Олар өз гурулары Жамбешварға деген адалдығы үшін Жамбешварпанти деп те танылады. Шри Гуру Жамбешвар 29 Нияманы (Қағидаларды) жариялады. Экологиялық тепе-теңдікті сақтау және қоршаған ортаны қорғаудағы өте белсенді әрекеттері үшін оларды алғашқы экологиялық жауынгерлер деп атайды. Бишной сөзі «бис» және «ной» деген екі сөзден құралған. Жергілікті тілде «бис» – «20», ал «ной» – «9» деген мағынаны білдіреді. Екеуін қоссақ, қорытындысы 29-ға тең болады.
Bishnoi Panth was founded by Shree Guru Jambheshwar (1451–1536), also known as Jambhoji. Some people have used the term Vishnoi, meaning followers of Vishan (Vishnu's name in local dialect), while most refer to themselves as Bishnoi. Adherents are also known as Jambeshwarpanthi because of their devotion to their Guru, Jambeshwar. Shree Guru Jambeshwar announced a set of 29 Niyamas(Tenets). They are called the first eco warriors due to their pro active approach in conserving ecological balance and protecting the environment. The word Bishnoi is derived from 'bis' and 'noi'. In the local language, 'Bis' means '20’ and 'Noi' means '9’. When both are added, the sum is 29.
Қажылық орындары
Бишнойлардың әртүрлі ғибадатханалары мен кесенелері бар, олардың ең қасиеттісі Раджастанның Биканер ауданындағы Ноха тегіліндегі Мукам ауылында орналасқан деп санайды. Бишнойлардың бұл қасиетті орындары жергілікті жерде Сатри немесе Дхам деп белгілі, олар Гуру Джамбешвармен байланысты жерлерде орналасқан. Бишной ақыны Говинд Рам Сатринің мағынасы – «Джамбоджинің қадамымен тазартылған» дегенді білдіреді десе, кейіннен маңызды жерлер Дхам деп аталды. «Далаларда немесе ағаштар астындағы ашық ауадағы қасиетті орындар Тхан деп аталады. Тхан қандай да бір керемет немесе табиғаттан тыс оқиғамен байланысты болған жағдайда, ол орын Дхам деп аталады». Бишнойлардың негізгі сегіз қасиетті орны бірлесіп Аштадхам деп аталады. Нагаурдағы Пипасар Дхам – Шри Гуру Джамбешвар Бхагуанның туған жері, сондай-ақ аватар стхал деп те аталады. Бұл жерде Тхакур Лохатжидің үйі, Джамбоджидің балалық шағы өткен орын және ескі кхеджри ағашы бар. Джанмаштами күні, индуист құдайы Кришнаның туған күні Пипасарда тойланады. Биканердегі Ноха ауданындағы Муктидхам Мукам – Бишной қауымының ең маңызды діни орны. Джамбоджинің соңғы рәсімдері осы жерде өткізілді. Бишнойлар Гуруджи әлі де осы жерде тынығып жатқанына сенеді. Бұл жерде «Раджастханның Тәж Махалы» деп аталатын әдемі мәрмәр ғибадатхана салынған. Джамбоджинің денесі жерленген ескі кхеджри ағашы қасиетті саналады және оған құлшылық ететін жандар айналып жүреді. Ғибадатханаға кірер кезде құрмет көрсету үшін бас иіп кіру қажет. Самратхал Дхора Дхам Муктидхам Мукамнан оңтүстікке қарай үш шақырымдай жерде орналасқан. Бұл жерде Шри Гуру Джамбешвар Бхагуанның көптеген уағыздары айтылған. Сондай-ақ, осы жерде Бишной сектасының бастауы болған. Самратхал Дхорада ғибадатхана және бір қасиетті көл бар. Лохават – Жодхпурдың Фалауди қаласының оңтүстігінде орналасқан. Аңыз бойынша, Джамбоджи Жодхпур ханзадасы Малдевке көрінген. Бұл жерде де ғибадатхана бар. Жанғлу – Биканердің Ноха ауданындағы ауыл. Бұл ауылдағы Бишной ғибадатханасы Джамбоджинің жеке қолданысқа жараған заттарының жиынтығы болғандықтан ерекше маңызға ие. Ауылда Джамбоджинің хаван өткізген өрт орны да бар. Роту ауылы Нагаур ауданының Жайыл тегілінде орналасқан. Бұл қала Нагаурдан солтүстікке қарай 45 шақырым жерде. Гуру Джамбешвар осы ауылға келген деп есептеледі. Бұл жерде Джамбоджидің үлкен қасиетті орны тұрғызылған. Бұл ғибадатханада Джамбоджидің ізбасары және замандасы Дудоджиге тиесілі «ханда» деп аталатын тақта сақталған. Джамбха Дхам немесе Джамболав Жодхпур ауданындағы Фалодиге жақын орналасқан. Бұл орын Гуру Джамбоджинің үйретулерін іс жүзінде қолданумен танымал. Ол қасиетті көл қазып, оны көпшілік Жамбха Талау немесе Жамбх Сарвовар деп атады. Бірте-бірте ол Жамболав деп аталды. Бұл Бишной қауымы үшін діни орын, тіпті қасиетті сапарға баратын жер. Ай күнтізбесі бойынша Чайтра Амавасияда жыл сайын жәрмеңке өткізіледі. Лаласар Биканердің оңтүстік-шығысында орналасқан. Осы жерде Гуру Джамбешвар қайтыс болды. Оның денесі кейін Мукамға жеткізілді. Жақында ғана үлкен қауымдық қаржыға мұнда үлкен ғибадатхана салынды.
The Bishnoi have various temples and mausolea, of which they consider the holiest to be that in the village of Mukam in Nokha tehsil, Bikaner district, Rajasthan. There sacred sites of the Bishnois are locally known as Sathri or Dhām, located in places that have some connection with Guru Jambheshwar. The Bishnoi poet Govind Ram has said that Sathri means a place that has been 'purified by the feet of Jambhoji'. Later on, some significant places came to be called Dhām. "Open air shrines located in fields or under trees are called Thān. During those periods of time when the thān is associated with some kind of miracle or super natural event, the shrine is called dhām." Main eight shrines of the Bishnois are collectively called Ashtadhām. Peepasar dhām, in Nagaur, is the birth place of Shri Guru Jambheshwar Bhagwan, Ialso called avatār sthal the site of reincarnation. The place has a residence of Thakur Lohatji, childhood home of Jambhoji and an old Khejri tree. On Janmashtami, also the birthdate of Hindu deity Krishna, is celebrated at Peepasar. Muktidham Mukam , in Nokha District in Bikaner, is the most important religious place of the Bishnoi community. Jambhoji's last rites were performed here. Bishnois believe that Guruji is still resting here. A marbled beautiful temple is built here which is also called "Taj Mahal of Rajasthan'. An old Khejri tree under which Jambhoji's body was buried is considered sacred and devotees circumambule around it. To enter the temple one has to the head as a mark of respect. Samrathal Dhora dhām is situated less than three kilometres south of Muktidham Mukam. This is a site where maximum sermons of Shri Guru Jambheshwar Bhagwan were delivered. It os also the site of the origin of the Bishnoi sect. There is a temple at the Samrathal Dhora and one sacred pond. Lohawat is situated in south of Phalaudi, Jodhpur. There is a legend that Jambhohi gave darshan to the Jodhpur prince Maldev. This place also has a temple. Janglu is a village in Nokha, Bikaner. The Bishnoi temple in this village is of special significance as it has a collection of personal use objects of Jambhoji. There is also a fire altar in the village in which a Havan was performed by Jambhoji. Rotu village situated in Jayal tehsil of Nagaur district. It is forty five kilometer north of Nagaur. Guru Jambheshwar is believed to have visited the village. A huge shrine of Jambhoji is erected here. A plaque of Jambhoji, called khanda that belonged to his devotee and contemporary Dudoji is preserved in this temple. Jambha dhām or Jambholav is situated near Phalodi in Jodhpur district. This site is known for practical application of teachings of Guru Jambhoji. He got a holy pond dug, which came to be popularly known as Jambha Talaw or Jambh Sarvovar. In common parlance it soon became Jambholav. It is a religious place, almost a pilgrimage site, for Bishnoi community. A fair is held annually on the Chaitra Amavasya following the Indian lunar calendar. Lalasar is situated South east of Bikaner. This is the place where Guru Jambhoji died. His body was later taken to Mukam. A grand temple is constructed here very recently through huge community funding.
Кежарли қырғыны
Бишнойлар 1730 жылдың 12 қыркүйегінде Кеджри ағаштарын кесуге қарсылық білдіріп, 363 басқа бишнойды да өлімге баруға шақырған секта мүшесі Амрита Девидің тарихын айтады. Жодпур махаражасы Абхай Сингх жаңа сарай салу үшін ағаш керек болғандықтан, сол кезде Женнад деп аталған Кежарли ауылына ағаш кесу үшін әскер жіберді. Оның іс-әрекетін көрген Амрита Деви оларды тоқтату үшін ағашқа құшақтады. Оның отбасы да солай істеді, хабар тараған соң жергілікті халық та осы стратегияны қолданды. Ол әскерлерге олардың іс-әрекетін өзінің дінін қорлау деп санайтынын және ағаштарды сақтау үшін өлуге дайын екенін айтты. Сондықтан әскерлер оны және басқаларын өлтірді. Ағаштарды қорғап қаза тапқан 363 бишнойдың бір бөлігі Кежарлиде жерленді, онда төрт тірегі бар қарапайым қабір орнатылды. Жыл сайын қыркүйек айында, яғни Бхадрапад (хинди айының) Шұқла Дашмисінде бишнойлар өз халқының ағаштарды сақтау үшін жасаған құрбандығын еске алу үшін жиналады.
The Bishnoi narrate the story of Amrita Devi, a member of the sect who inspired as many as 363 other Bishnois to go to their deaths in protest of the cutting down of Khejri trees on 12 September 1730. The Maharaja of Jodhpur, Abhay Singh, requiring wood for the construction of a new palace, sent soldiers to cut trees in the village of Khejarli, which was called Jehnad at that time. Noticing their actions, Amrita Devi hugged a tree in an attempt to stop them. Her family then adopted the same strategy, as did other local people when the news spread. She told the soldiers that she considered their actions to be an insult to her faith and that she was prepared to die to save the trees. The soldiers did indeed kill her and others until Abhay Singh was informed of what was going on and intervened to stop the massacre. Some of the 363 Bishnois who were killed protecting the trees were buried in Khejarli, where a simple grave with four pillars was erected. Every year, in September, i. e., Shukla Dashmi of Bhadrapad (Hindi month) the Bishnois assemble there to commemorate the sacrifice made by their people to preserve the trees.