Шағын, қызыл-ақ түсті Rhynchocinetidae шаяңдары туралы мақала. Бұл топта Cinetorhynchus және Rhynchocinetes екі туысы бар, морфологиялық ерекшеліктері зерттелген.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Қызыл және ақ түсті шағын, жасырын өмір сүретін шаяндар тұқымдастығы
Family of crustaceans
Rhynchocinetidae тұқымдастығы – кішкентай, оқшауланған қызыл және ақ шаяндардың тобы. Бұл тұқымдастықтың өкілдері әдетте жоғары қарай иілгіш, бүгілетін рострумға ие, сондықтан оның таксономиялық атауы Rhynchocinetidae, яғни "қозғалмалы мүңк", деп аталады; осы ерекшелік үшін бұл шаяндарға "иілгіш мүңкті шаяндар" деген жалпы атау берілген. Тұқымдастықта бар болғаны екі туыс бар: Cinetorhynchus және Rhynchocinetes.
The family Rhynchocinetidae are a group of small, reclusive red and white shrimp. This family typically has an upward hinged foldable rostrum, hence its taxon name Rhynchocinetidae, which means movable beak; this gives these shrimps their common name of hinge beak shrimps. The family contains only two genera, Cinetorhynchus and Rhynchocinetes.
Таксономия
Rhynchocinetidae тұқымдасы бұрын Rhynchocinetes туысын қамтиды деп есептелген, ол екі кіші туысқа бөлінген. Бірақ 1995 жылы Холтюис морфологиялық ерекшеліктеріне сүйене отырып, Cinetorhynchus кіші туысын жеке туыс деңгейіне көтерді. Rhynchocinetes туысына жататын өкілдердің қабығының орталық қырында екі өткір тісі, көз үстіндегі тікені және төртінші мен бесінші құрсақ сегменттерінің жиектерінде тікені жоқ. Cinetorhynchus қабығында үш тіс, көз үстіндегі тікені жоқ, ал төртінші және бесінші құрсақ сегменттерінің жиектерінде бір-бір тікені бар.
Rhynchocinetidae has historically been considered to include the single genus Rhynchocinetes, which was subdivided into two sub genera. However, in 1995, Holthuis elevated the subgenus Cinetorhynchus to full generic status based on morphology. Members of Rhynchocinetes have two acute teeth on the central carina of the carapace, a supraorbital spine and no spine on the margins of the fourth and fifth abdominal somites. Cinetorhynchus differs in having three teeth on the carapace, no supraorbital spine and a single spine each on the margins of the fourth and fifth abdominal somites.
Сипаттама
Rhynchocinetidae тұқымдасына жататын шаяндар әдемі түсті қабықшалы жәндіктер, көбінесе қызыл және ақ түсті жолақты немесе өрнекті болып келеді. Рострумы қабықшамен жартылай немесе толық байланысты және оны әртүрлі тәсілдермен қозғалуға болады. Бұл бейімделудің пайдасы нақты белгісіз, бірақ тікенді роструммен бірге, шаянды тірекке тығылып, жыртқыштан қорғануға көмектеседі. Келипедтердің бірінші жұбы екінші жұбынан мықтырақ, ал екінші жұптың карпусы бөлінбеген. Еркектерде, әсіресе ірі, ересек шаяндарда, үшінші жұп макcиллопедтер және бірінші жұп келипедтер ұрғашылар мен жас еркектерге қарағанда пропорционалды түрде едәуір үлкен болады. Екі жұп келипедтің де ұш жағында тікендердің шоғыры бар, олар қысқартылғанда себет сияқты қоршау құрайды.
Members of the family Rhynchocinetidae are colourful crustaceans, mostly banded or patterned in red and white. The rostrum is partially or completely articulated with the carapace and can be moved in a variety of ways. The advantages of this adaptation are unclear, but in combination with the spiny rostrum, it may enable the shrimp to wedge itself into a crevice and avoid being dislodged by a predator. The first pair of chelipeds are more robust than the second pair, and the carpus of the second pair is undivided. In males, particularly in larger, older individuals, the third pair of maxillipeds and the first pair of chelipeds are exceptionally large in proportion to those of females and younger males. Both pairs of chelipeds bear a bundle of spines at the tip which when retracted form a basket like cage.
Таралуы және мекендейтін ортасы
Rhynchocinetidae тұқымдасына жататын балықтар тропикалық және кейбір қоңыржай суларда, жағалау аймағынан континенттік шельфке дейін таралған, маржанды және тасты рифтерде мекендейді.
Members of the family Rhynchocinetidae are found in both tropical and some temperate waters, from the littoral zone down to the continental shelf, inhabiting both coral and rocky reefs.
Экология
Отбасының биологиясы аз зерттелген. Бермудадағы Cinetorhynchus rigens жем қойылған қаптарға қызығушылық танытпады, бірақ зерттеу барысында оның нәжіс түйірлерінде жұмсақ денелілердің қабықша үзінділері, балдырлар және губка тікендері табылды. Ол түнгі жануар, күндіз жарықтарда жасырынып, түнде тамақтану үшін шығады.
The biology of the family has been little studied. Cinetorhynchus rigens in Bermuda was not attracted to baited traps but on examination, its faecal pellets contained mollusc shell fragments, algae and sponge spicules. It was nocturnal, hiding by day in crevices and emerging at night to feed.