Канаданың әскери наградасы: Виктория кресі

Кіріспе

Канаданың әскери марапаты Виктория кресі (VC;) 1993 жылы құрылды, бұл британдық Виктория кресінің дәстүрін жалғастыра отырып, Канаданың марапаттау жүйесіндегі ең жоғары награда болып табылады және барлық басқа ордендерге, марапаттар мен медальдарға басымдық береді. Ол Канада монархы немесе оның өкілі, Канаданың генерал-губернаторы, Канада әскери басшылығының астында немесе онымен бірге қызмет ететін Канада Қарулы күштерінің немесе одақтас әскерлерінің кез келген мүшесіне жауға қарсы тұрғанда көрсеткен ерекше батырлығы мен қызмет адалдығы үшін табысталады. Британдық Виктория кресі Канадалық медаль құрылғанға дейін ұсынылған. Алдыңғы Виктория кресі Ұлыбританияның марапаттау жүйесіндегі ең жоғары награда болып қала береді және басқа да Ұлттар Достастығы елдерінде де табысталды; алайда, кейіннен, Канаданы қоса алғанда, көптеген елдер өздерінің марапаттау жүйелерін құрды және енді британдық марапаттарды ұсынбайды. Көптеген басқа Ұлттар Достастығы елдерінде Виктория кресі тек соғыс кезінде жауға қарсы іс-қимылдары үшін ғана беріледі, ал Канада үкіметі "жау" терминіне кеңірек анықтама береді. Канадада Виктория кресі соғыс жарияланбаған кезде қарулы бүлікшілерге, қарақшыларға немесе басқа да жау күштеріне қарсы іс-қимылдары үшін де берілуі мүмкін. Марапат алғандар VC әріптерін (ағылшын және француз тілдерінде) пайдалануға және орденнің құрылғаннан бері берілмеген жылдық төлемақысын алуға құқылы.

Шығу тегі

Виктория кресінің алғашқы нұсқасы 1856 жылғы 29 қаңтарда Корольдік жарлықпен, Королева Викторияның жеке қолтаңбасымен бекітілді. Бұл марапат Крым соғысы кезінде ерлік көрсеткендерді, адамның әлеуметтік жағдайына немесе қызмет тарихына қарамастан, мойындау үшін жасалған. Бастапқыда Виктория кресі колониялық әскерлерге берілмеді, 1864 жылы майор Чарльз Хифи Жаңа Зеландия милициясының құрамында қызмет еткен кездегі ерлігі үшін медаль алғанға дейін. Осыдан кейін Виктория кресі "империялық басшылықтағы барлық жергілікті күштерге" қолжетімді болды. Кресті қайтыс болған соң беруге болмады, бірақ 1907 жылы бұл қағида өзгертілді. 1972 жылға дейін 81 канадтық әскери қызметкер (Ньюфаундлендтен келгендерді қоса алғанда) және британдық бөлімшелерде қызмет ететін 13 канадтық Виктория кресімен марапатталды. Алайда, содан кейін Канаданың марапат жүйесі жаңартылды, Виктория кресі ресми марапаттар тізімінен алынып тасталды, бұл оны қайта орнату туралы ондаған жылдық пікірталасқа себеп болды. Сол кездегі премьер-министр Пьер Трюдо Виктория кресі туралы сұрақтардан жиі жалтарып, канадтықтардың канадтық марапаттар алуы керек екенін айтты. 1987 жылы премьер-министр Брайан Малруни әскери марапаттардың жаңа сериясының бөлігі ретінде Канаданың Виктория кресін құруды қарастыру үшін комиссия құрды. Комиссия Виктория кресін ұсынбаса да, Канада кресі және Әскери ерлік кресі сияқты атаулар ұсынылды. 1991 жылы Австралия үшін Виктория кресі құрылды, сондай-ақ "The Globe and Mail" және Канаданың Монархист Лигасы, Корольдік канадтық легион сияқты әрекет етуші топтардың қысымымен жоспарлар өзгертілді. 1991 жылы жеке мүше ұсынған заң жобасы Парламенттің Төменгі палатасында барлық партиялардың қолдауын алды, одан кейін Виктория кресі және басқа да канадтық әскери ерлік марапаттары 1992 жылдың 31 желтоқсанында Малруни ресми түрде сұрады. Бұл өтініш келесі жылдың 2 ақпанында Королева Елизавета II-нің патенттік хаттарымен бекітілді, осылайша Канаданың британдық марапат жүйесіне тәуелділігі тоқтатылды (монархтың жеке сыйындағы марапаттар мен наградалардан басқа).

The original Victoria Cross was created by a Royal Warrant issued on 29 January 1856 with the royal sign manual of Queen Victoria, and was intended to recognize demonstrations of gallantry during the Crimean War, regardless of either a man's social status or his record of service. Initially, the Victoria Cross could not be conferred on colonial troops, until Major Charles Heaphy received the medal for his actions while serving with a New Zealand militia unit in 1864. After this, the Victoria Cross was made available to all "local forces under imperial command." The cross could not be awarded posthumously but the policy was reversed in 1907. Until 1972, 81 members of the Canadian military (including those from Newfoundland) and 13 Canadians serving in British units had been awarded the Victoria Cross. After that date, however, the Canadian honours system was overhauled, and the Victoria Cross was eliminated from the official list of honours, instigating a decades long debate on whether or not to reinstate the decoration. The prime minister at the time, Pierre Trudeau, regularly dodged questions about the Victoria Cross, stating only that Canadians should receive Canadian decorations. In 1987, prime minister Brian Mulroney set up a committee to look into the creation of a Canadian Victoria Cross as part of a new series of military honours. Although the committee did not recommend the Victoria Cross—names such as the Canada Cross and the Cross of Military Valour were put forward—the creation of a Victoria Cross for Australia in 1991 and pressure from The Globe and Mail and advocacy groups, such as the Monarchist League of Canada and the Royal Canadian Legion, forced the plans to be amended. In 1991 a private member's bill received all party support in the House of Commons, following which the Victoria Cross, along with other Canadian military valour decorations, were on 31 December 1992 formally requested by Mulroney. The request was approved with the issue of letters patent by Queen Elizabeth II on 2 February of the following year, thereby ceasing Canadian dependence (except for those honours and awards in the personal gift of the Sovereign) on the British honours system.

Критерийлер

Виктория кресі "ең көрнекті батырлық, батыл немесе ерекше ерлік, өзіне-өзі құрбандық немесе жаудың алдындағы қызметке деген шексіз берілгендік" көрсеткендерге 1993 жылғы 1 қаңтардан кейін кез келген уақытта беріледі. Ол өлімнен кейін де табыс етуге болады және британдық аналогы сияқты, қайтарылмайды. Канада үкіметі Канада тажына қарсы күштер деп анықтағандар – қарулы бүлікшілер, көтерілісшілер, тәртіпсіздік тудырушылар және қарақшылар да осы санатқа жатады. Бұл Патша Кеңесінің ресми сипаттамаға сай келетін жау күштерінің бар екенін мойындау үшін міндетті түрде соғыс жариялауын қажет етпейді. Сондықтан, бейбітшілік операциясында қызмет ететін канадалық, егер жоғарыда аталған талаптарға сай келсе, Виктория кресімен марапатталуға құқылы. Егер эскадрилья, кеме экипажы немесе жеке адамдар тобы (мысалы, күзет жасағы) ерлік пен батылдық көрсетсе және барлық адамдар бірдей батыл және Виктория кресіне лайық деп танылса, дауыс беру жүргізіледі: офицерлер өздерінен біреуін, ал қатардағы сарбаздар немесе теңізшілер өздерінен екеуін таңдайды. Бұл ереже өзгертіліп, қазіргі жарлыққа енгізілген, бірақ Бірінші дүниежүзілік соғыстан бері қолданылмаған. Виктория кресімен марапаттау процесі екі жолмен жүзеге асырылуы мүмкін: біріншісі – Ұлттық қорғаныс министрлігінің құрамындағы Ордендер мен мақтаулар жөніндегі консультативтік комитетінің ұсынысы арқылы. Комитетте алты мүше бар, олардың біреуін генерал-губернатор, ал қалғанын Қорғаныс штабының бастығы тағайындайды. Екіншісі – дала командирі ұсынуы мүмкін, бірақ марапатты табыс ету алдында генерал-губернатордың рұқсатын алу қажет. Марапат алғандар федералдық Канада тажынан жыл сайынғы жәрдемақы алуға құқылы. 2005 жылғы қаңтарда жарияланған Канаданың батырлық наградалары туралы жарғыға сәйкес, 1949 жылғы 31 наурызға дейін Канадада немесе Ньюфаундлендте тұрып, британдық қарулы күштеріне қосылған Канада Қарулы Күштерінің мүшелері Виктория кресін алғаннан кейін жыл сайын жәрдемақы алады. Бұрын британдық Виктория кресімен марапатталған канадалықтардың қабірлеріне Достастық соғыс қабірлері және басқа да зираттарда арнайы тас орнатылған. Бұл ұсынысқа Канада Корольдік легионы мен Канада Қарулы Күштерінің мүшелері әртүрлі пікір білдірді, кейбіреулері Белгісіз сарбазды соғыста қаза тапқан басқа серіктерінен жоғары қоюға болмайды деп санайтын. Сондай-ақ, Белгісіз сарбазды жерлеу кезінде оның денесіне ешқандай награда немесе марапат берілмейтіні туралы келісімге қол жеткізілді. Белгісіз сарбазға Виктория кресін беру туралы шешім қабылданбады. Ауғанстандағы соғыста Канаданың рөлі аяқталар алдында Виктория кресін алу үшін қойылатын талаптардың қатаңдығына қатысты алаңдаушылық туды. Виктория кресі бар басқа елдер оны Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғаннан бері көптеген рет табыс етті, 2000 жылдардағы Ауғанстан және Ирак соғыстарындағы іс-қимылдары үшін австралиялық, жаңа зеландиялық және британдық қарулы күштерінің кейбір мүшелері марапатталды. Канада Қарулы Күштерінің мүшелері канадалықтардың кейбір іс-қимылдары неге тек Әскери ерлік жұлдызына лайық деп саналатынын сұрады, өйткені Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Империялық Виктория кресін алғандар туралы мәлімдемелер Ауғанстандағы соғыс кезінде Әскери ерлік жұлдызымен марапатталған канадалықтарға ұқсас болды. Бұл жағдай Қорғаныс штабының бастығы Уолтер Натынчикке мәселені қарау үшін арнайы комитет құруға себеп болды. Ұлттық қорғаныс министрлігінің Марапаттар және тану дирекциясы соғыстың ұғымдарының 20 ғасырдың ортасынан бері өзгергенін және Канаданың да марапат жүйесін жетілдіргенін түсіндірді. 2021 жылдан бастап Джесс Ларошельге медаль беру және оның Әскери ерлік жұлдызының деңгейін көтеру науқаны басталды. Қазіргі уақытқа дейін бұл науқан сәтсіз аяқталды.

The Victoria Cross is awarded for "the most conspicuous bravery, a daring or pre eminent act of valour or self sacrifice or extreme devotion to duty, in the presence of the enemy" at any point after 1 January 1993. It may be presented posthumously, and, like its British counterpart, can not be revoked. which the Canadian government has defined as a force hostile towards the Canadian Crown, including armed mutineers, rebels, rioters, and pirates. This means that the King in Council does not officially have to declare war to give acknowledgement of the existence of a hostile force that fits the official description. Thus, a Canadian serving as part of a peacekeeping operation is eligible to be awarded the Victoria Cross if the service member fulfils the above criteria. In the case of a gallant and daring act having been performed by a squadron, ship's company, or detached body of individuals (such as a security detachment) in which all persons were deemed equally brave and deserving of the Victoria Cross, a ballot is to be drawn; the commissioned and non commissioned officers each select one of their own, and the private soldiers or seamen select from amongst themselves two individuals. This provision with modification is included in the current warrant but has not been used since the First World War. The process of awarding the Victoria Cross may take place in two ways: One is through a recommendation by the Decorations and Commendations Advisory Committee, which is a part of the Department of National Defence and has six members, one appointed by the governor general and the rest by the chief of the Defence Staff. Alternatively, a field commander can submit a name for consideration, though permission must be obtained from the governor general before the award can be presented. Recipients are entitled to receive an annuity from the federal Canadian Crown; per the Canadian gallantry awards order issued in January 2005, members of the Canadian Armed Forces or those who joined the British forces while domiciled in Canada or Newfoundland prior to 31 March 1949, after receiving the Victoria Cross, be granted each year. Previously, Canadians who were posthumously awarded the British Victoria Cross were given special headstones at their burial sites in Commonwealth War Graves and other cemeteries. The proposal was met with a mixed response from members of the Royal Canadian Legion and Canadian Armed Forces, detractors feeling that the Unknown Soldier should not be elevated above his other comrades killed in war. It had also been agreed at the time of the Unknown Soldier's repatriation that no award or decoration would be bestowed on the remains. No decision was taken about the awarding of the Victoria Cross to the Unknown Soldier. Near the end of Canada's role in the Afghanistan War, concerns were raised about the stringency of the criteria that needed to be met to receive the Victoria Cross. Other countries with a Victoria Cross had awarded it numerous times since the end of the Second World War, some members of the Australian, New Zealand, and British armed forces receiving the decoration for their actions during the Afghan and Iraq wars of the 2000s. Members of the Canadian Armed Forces questioned why some actions by Canadians were deemed worthy only of the Star of Military Valour; citations for individuals who had received the imperial Victoria Cross during the First World War were very similar to those for Canadians who were presented with the Star of Military Valour during the war in Afghanistan. This led then Chief of the Defence Staff, Walter Natynczyk, to create a special committee to review the matter. The Department of National Defence's Directorate of Honours and Recognition explained concepts of war had changed since the mid 20th century and Canada had also developed a more elaborate honours system. Beginning in 2021, a campaign was launched to award Jess Larochelle the medal, upgrading his Star of Military Valour. To date the campaign has been unsuccessful.

Көрінісі және көрсетілуі

Канадалық медальдің дизайны британдық түпнұсқасынан алынған, ол патшайым Викторияның жұбайы Альберт ханзаданың туындысы болған. Канаданың Виктория кресі – әр бағытта тік қабырғалары бар және қола түсті қорытпадан жасалған крест тәрізді медаль. Медальдің бет жағында Канаданың Корольдік елтаңбасының жартасын құрайтын тәж киген, тұрған және қарап тұрған арыстан бейнеленген, ол Санкт-Эдуард тажының суретінің үстінде орналасқан. Медальдің арт жағында батырлық ерлігі үшін марапатталу күні, сондай-ақ иегерінің аты, шені және бөлімі жазылатын дөңгелек дайындық қарастырылған. Канаддық геральдикалық басқарманың Фрейзер хабаршысы Кэти Бурси Саборин мен Брюс В. Бити Канаданың Виктория кресіне бірнеше өзгерістер енгізді, олардың ең маңыздысы – безендіру үшін канадалық флораны қосу және жазуды «FOR VALOUR» деген латын тіліндегі «PRO VALORE» деп аудару болды. 2008 жылы Канада Республикасы үшін азаматтардың жетекшісі Том Фреда медальдің атына және сыртқы түріне наразылық білдірді, оның пікірінше, онда «нашар отаршылдық символизм», патшалық иконографиясы және мұсылмандар мен еврейлерді ренжітетін пішін бар. Канада Виктория кресінің канадалық нұсқасы құрылғаннан бері соғысқа тұңғыш рет қатысқан кезде, 2006 жылы медальдің физикалық қалыбын дайындау жұмыстары басталды, осы мақсатта Ридо-холлдағы Ғұрмет канцеляриясының басшылығымен Виктория кресін өндіруді жоспарлау тобы құрылды. Топтың құрамына бастапқыда Ұлттық қорғаныс министрлігі, Ветерандар істері жөніндегі Канада ведомствосы және Канаданың генерал-губернаторы кеңсесінің өкілдері кірді, кейіннен топқа Канада мұрасы министрлігі, Табиғи ресурстар Канадасы және Корольдік Канада монетасы департаменттерінің қызметкерлері қосылды. Олардың зерттеулері мен талқылауларынан кейін, 2007 жылы алғашқы Виктория кресі медалі жасалды, бұл туралы вице-геральдикалық канцлер Эммануэль Сажос растады. Металл қорытпасы соққыға төтеп бере алмайтыны анықталғандықтан, Ұлыбританияда басталған дәстүрді жалғастыра отырып, ол соққыға емес, құю арқылы жасалды және Корольдік Канада монетасы зауытында аяқталды. Алғашқы екеуі Букингем сарайына Британ Корольдік жинағына қосылды, ал қалған үлгілер Ридо-холлдағы Корольдік жинақтың бөлігі ретінде, сондай-ақ Ұлттық қорғаныс министрлігінде, Канада кітапханасы мен мұражайында және Канада соғыс мұражайында сақталды. Канаданың наградалар жүйесіндегі ең жоғары награда ретінде Виктория кресі Канаданың барлық басқа ордендері мен медальдерінен бұрын тағылады, оның ішінде Ардагерлік ордені мен Канада ордені де бар. Ол медаль ретінде, егер хаттамада басқаша талап етілмесе, сол жақ кеудеге медаль таспасынан ілінеді, ол ортасында шағын қола Виктория кресі бар қызыл лентадан тұрады. Егер бір адам бірнеше рет Виктория кресімен марапатталса, лентаға қосымша қола медаль таспалары қосылады және кресттердің санына сәйкес миниатюралар лента таспасына тегіс орналастырылады.

The design of the Canadian medal is derived from that of the British original, which was the creation of Albert, Prince Consort, royal consort to Queen Victoria. Canada's Victoria Cross is thus a cross pattée with straight arms, across in each direction, and made out of bronze coloured alloy, the obverse bearing a lion crowned and statant guardant, similar to that which forms the crest of the Royal Arms of Canada, standing upon a representation of St. Edward's Crown, which itself rests above a semi circular scroll. On the reverse is a raised circle for engraving the date of the act of gallantry along with the name, rank, and unit of the recipient. Cathy Bursey Sabourin, Fraser Herald of the Canadian Heraldic Authority, and Bruce W. Beatty, however, made certain modifications for the Canadian Victoria Cross, the most notable being the inclusion of Canadian flora as decoration and the alteration of the inscription on the scroll from FOR VALOUR to the Latin translation, PRO VALORE, In 2008, Citizens for a Canadian Republic's leader, Tom Freda, publicly objected to the decoration's name and appearance, with what he saw as its "objectionable colonial symbolism," royal iconography, and a shape offensive to Muslims and Jews. With Canada at war for the first time since its version of the Victoria Cross was created, preparations for a physical cast of the medal were initiated in 2006, when a committee called the Victoria Cross Production Planning Group was formed under the leadership of the Chancellery of Honours at Rideau Hall. It originally consisted of representatives from the Department of National Defence, Veterans Affairs Canada, and the Office of the Secretary to the Governor General of Canada, and the group later expanded to include individuals from the Department of Canadian Heritage, Natural Resources Canada, and the Royal Canadian Mint, Following their research and deliberations, the first Victoria Cross decoration was struck in 2007, as confirmed by Deputy Herald Chancellor Emmanuelle Sajous, It was one of 20 cast, each of which is composed of three groupings of metals: that of a Russian cannon captured at the siege of Sevastopol (1854–1855), donated by Queen Elizabeth II; a Confederation Medal, created to mark Canada's confederation in 1867; and a selection of metals from each of Canada's regions. These were cast, rather than struck, continuing the tradition started in the United Kingdom when it was found the metal alloy was too brittle for striking, and finished at the Royal Canadian Mint. The first two were sent to Buckingham Palace for addition to the British Royal Collection and other specimens were kept as part of the Crown Collection at Rideau Hall, as well as at the Department of National Defence, Library and Archives Canada, and the Canadian War Museum. As the apex of the Canadian system of honours, the Victoria Cross is to be worn before all other Canadian decorations and insignia of orders, including the Order of Merit and the Order of Canada. It is worn as a medal, suspended from a medal bar on the left chest, unless protocol calls for a ribbon bar, which consists of a crimson ribbon with a miniature bronze Victoria Cross at its centre. Should an individual receive multiple awards of the Victoria Cross, additional bronze medal bars are added to the ribbon and further miniatures are placed evenly on the ribbon bar, reflecting the number of crosses the wearer has earned.