Кіріспе

The Mind of Evil – британдық ғылыми фантастикалық телесериал «Доктор Ху» сериалдарының сегізінші маусымының екінші бөлімі, ол алғаш рет 30 қаңтардан 6 наурызға дейін BBC1 арнасында апта сайын алты бөлімнен көрсетілді. Бұл бөлімде, шетелдік уақыт саяхатшысы – Қожайын (Роджер Дельгадо) UNIT ұйымынан қанатын қаққан нервтік газ зымыратын пайдаланып, Лондон қаласында АҚШ пен Қытай арасындағы бейбіт келісімдер конференциясын жойып, үшінші дүниежүзілік соғысты бастауды жоспарлап отыр. Сериалдың барлық алты бөлімі түпнұсқа түсті бейнежазбалар жойылғаннан кейін, қара-ақ тележазба түрінде сақталған. 2013 жылы сериалдың DVD нұсқасы шығарылғанда, бірінші бөлім үшін қолмен түсті боялған негізгі кадрлар мен автоматты түс интерполяциясының қосындысы, ал екінші-алтыншы бөлімдердегі монохромды пленкада сақталған хрома-нүкте сигналдарын декодтау арқылы түсі қайта жаңартылды.

Сюжет

Үшінші Доктор мен Джо Стангмур түрмесіне қылмыскерлерді емдеудің жаңа әдісін зерттеуге келеді, онда теріс күштер Келлер машинасы арқылы санадан алынады. Профессор Кеттеринг, Эмиль Келлердің тапсырысымен процесті басқарады, бірнеше тұтқындарды, соның ішінде Барнхэмді жаңадан баптауға көмектеседі. Процеске байланысты, бұрынғы қатал қылмыскер Барнхэм еңкейіп, балаша күйге оралады. Доктордың Келлер машинасына деген күдігі, Кеттерингтің өлімі де соның ішінде, машина жұмыс істеген кезде болған бірнеше өлімнен кейін күшейеді. Әрбір өлім жеке қорқыныштармен байланысты болып көрінеді, ал Доктор машинаға жақындағанда өртпен қауіптеніп қалады. Темдеу арасында, Бригадир Летбридж Стюарт және UNIT әскерлері алғашқы Дүниежүзілік Бейбітшілік Конференциясының қауіпсіздігін қамтамасыз етеді. Қытай делегациясының капитаны Чин Ли ерекше мінез-құлық танытып, АҚШ-пен қарым-қатынасты шиеленістіруге тырысады. Оның әрекеттері Иесінің ықпалында екені анықталады. Ол Келлер машинасының күшін американдық делегат, сенатор Алкоттқа қарсы қолданады, ол шабуылдан мүжілмей шығады. Капитан Чин Ли Доктордың көмегімен деконструкцияланады және Эмиль Келлердің – Доктордың бұрын Жерде тұтқындап, оның TARDIS-тің дематериализация схемасын ұрлаған Иесі екенін айтады. Стангмур түрмесінде бүлік басталады, нәтижесінде қауіпті қылмыскер Гарри Мейлер түрмені басып алады. Джо қысқа уақытқа кепілге алынады, бірақ ол күзетшілерге түрмені қайтаруға көмектеседі. UNIT радио байланысын тыңдап, бүлік туралы естіген Иесі келіп, Мейлермен кездеседі, оған Мейлер мен оның тұтқындары түрмені қайта басып алу үшін жеткілікті газ гранаталарын береді. Доктор түрмеге қайта оралады, бірақ Иесі оны тұтқындайды, ол Келлер машинасының күшін өзінің ескі жауының санасына жіберіп, Докторды әлсіретеді. Бірақ Иесі Келлер машинасының бақылауын жоғалтады, онда тіпті Уақыт Иесі үшін де қауіпті шетелдік Ақыл Паразиті бар, және Докторды оның күшін бақылауға көмектесуге мәжбүрлейді. Бұл орындалғаннан кейін Доктор өз камерасына қайтарылады. Иесі Стангмурға тұтқындарды жеке армия ретінде тарту үшін келді және оларды Бейбітшілік Конференциясында атқылауды көздеген қауіпті "Тандерболт" жүйке газы зымыранын тасымалдайтын UNIT конвойын тонау үшін пайдаланады. Конвойды басқарған капитан Майк Йейтс қылмыскерлердің қолына түседі. Бригадир қараңғыда қалғандықтан, "Тандерболт" зымыраны Стангмур түрмесінде болуы керек деп шешеді және "Трояндық жылқы" стиліндегі шабуылмен құтқаруға келеді. UNIT әскерлері түрмені басып алып, Мейлерді және бас көтерілісшілерді өлтіреді. Бірақ Келлер машинасы күшейе түседі және Доктордың салған уақытша шектеулерінен босап, Барнхэмнің бұрын Келлер процесіне ұшырағандықтан және санасында жамандық қалмағандықтан, Ақыл Паразитіне иммунитеті бар екенін анықтайды. Йейтс UNIT-ке хабарласып, "Тандерболт" түрмеге жақын тасталған ескі әуежайда жасырылғанын хабарлайды. Доктор Иесімен байланысқа түсіп, зымыранды қайтару үшін оның дематериализация схемасын ұсынады. Иесі жалғыз келу шартымен келіседі. Бірақ Доктор Барнхэмді пайдаланып Келлер машинасының күшін әуежайға жеткізіп, Ақыл Паразитін Иесіне жібереді. Иесі әлсіз қалғанда, Доктор зымыранның өзін-өзі жою схемасын іске қосып, "Тандерболт" пен Келлер машинасы жойылды. Иесі хаосты пайдаланып дематериализация схемасымен қашып, Барнхэмді өлтіреді. Ол Докторға телефон арқылы қоңырау шалып, енді босатылғанын, ал Доктор Жердегі қуғын-сүргінге қамалғанын айтады.

Жалғастығы

Ақыл паразиті Докторға үш рет шабуыл жасайды. Алғашқы көріністер – Доктордың қорқынышпен толған бетін қамтып алған жалын тілдері. Ол Джоға айтқанда: "Жқында ғана мен отпен толық бір әлемді көрдім", – деді. Бұл жақындағы Inferno сериалына (авторы да Дон Хоутон) сілтеме жасауда.

Өндіріс

Бұл әңгіменің бастапқы атаулары "Пандора машинасы", "Адам сағаттары" және "Пандораның қорабы" болды. Кент аймағында түсірілген, оның ішінде Стангмур түрмесінің сыртқы көріністері Довер қамалының маңындағы жерлерде сақталды. "Thunderbolt" зымыраны RAF-тан уақытша алынған, бірақ қолданылмайтын "Bloodhound" зымырасымен бейнеленді. Арчерс-Корт көшесінің Пинехам көшесімен қиылысы Уайтфилд ауданында, Қожайынның жасағы зымыран керуенін шабуылдаған жері болды. Бұрынғы RAF Swingate әуежайындағы ангар Қожайынның қауіпті зымыранын жасыру орны ретінде пайдаланылды; ал Stone Hill Park, бұрынғы Manston әуежайы, тікұшақтарды және әуе түсірілімдерін ұсынған тікұшақ компаниясының базасы болды. Бұл сериал бюджеттен тым көп шығысқа соқты – негізінен 6-шы бөлімде тікұшақтың қолданылуына байланысты – сол себепті режиссер Тимоти Комб Барри Леттс тарапынан болашақ "Who" жобаларына қатысудан шеттетілді.

Қалыптастыру жазбалары

Сериалда бұрын Уильям Хартнеллмен бірге "Құтқару шақыруы" ("The Ark") эпизодында ойнаған Майкл Ширд қонақ ретінде пайда болады. Одан кейін ол Том Бейкермен бірге "Марстың пирамидалары" ("Pyramids of Mars") (Лоуренс Скарман рөлінде) және "Көрінбейтін жау" ("The Invisible Enemy") (Лоу рөлінде) фильмдерінде, сондай-ақ Питер Дэвисонмен "Кастровалва" ("Castrovalva") (Мергрейв рөлінде) эпизодында, ал Сильвестр Маккоймен "Даллектерді еске алу" ("Remembrance of the Daleks") (Көмір тауы мектебінің директоры рөлінде) фильмдерінде ойнады. Қосымша ақпарат үшін "Doctor Who" сериалдарындағы танымал актерлер туралы қараңыз. Кейти Мэннинг бұл эпизодты Джо Грант рөліндегі үш жылдық жұмысының арасындағы ең сүйіктісі деп атады.

Баспаға шығарылған

Терренс Дикс жазған осы сериалдың романы 1985 жылғы наурыз айында Target Books баспасынан шықты.

Үй медиасы

Бұл сериалдың түпнұсқа саундтрегі 2009 жылдың ақпан айында Ұлыбританияда CD форматында жарық көрді. Байланысты әңгімені Ричард Франклин оқыды. Көп жыл бойы бұл оқиға BBC-дің Pertwee дәуіріндегі сериалдарының арасында ерекше болып келді, себебі BBC-де оның ешбір эпизодының толық түсті көшірмесі болған жоқ. Дегенмен, алтыншы эпизодтан төрт жарым минутқа жуық түсті кадрлар эфирден тыс жазылған NTSC Betamax таспасында сақталған (Betamax таспасындағы эпизодтың қалған бөлігі басқа бағдарламамен жазылып үстіне жазылған). Сериал 1998 жылдың мамырында VHS форматында шығарылды. Түсті көріністер эфирден алынған түсті сигналды және фильмдегі қара-ақ сигналды біріктіру арқылы қалпына келтірілді. 2011 жылы шыққан «Далектер күні» DVD-сінде UNIT отбасы тарихының бөлігі ретінде оқиғадан бірнеше түсті клиптер қосылды. Сериал 2013 жылдың маусым айында DVD форматында жарық көрді. Екінші эпизодтан алтыншы эпизодқа дейін Pertwee дәуіріндегі басқа қара-ақ оқиғаларда қолданылған хрома-дақ әдісі арқылы түстері қайта жаңартылды. Бірінші эпизодтың тележазбасында хрома-дақ ақпараты жоқ (ол жазылған кезде сүзгіленген) және ол басқа жаңартылған эпизодтардан алынған түстермен қайта боялды. Түсірілімнің бірінші кадры және одан кейін әрбір бесінші кадрды (барлығы шамамен 7000 кадр) Стюарт Хамфрис қолмен бояды. Қозғалыс бағалау бағдарламалық құралы негізгі кадрлардан алынған түсті аралық кадрларға экстраполяциялады. 2021 жылдың 8 наурызында бұл оқиға 8-ші маусымның қалған бөлігімен бірге жаңа жаңартумен Blu-ray форматында шығарылды.