Кіріспе
басқа бір жағдай
Креймерге қарсы АҚШ, 325 U.S. 1 (1945) – АҚШ Жоғарғы Сотының Германияда туған, натуралдану жолымен азаматтық алған Энтони Креймердің мемлекетке опасыздық жасағаны үшін шығарылған үкімін қараған іс.
Өмірбаян
Энтони Крамер 1900 жылдың 5 қазанында Германияның Арнсберг қаласында дүниеге келді. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол Германия армиясына шақырылды. Крамер 1925 жылы АҚШ-қа көшіп келді және 1936 жылы азаматтыққа қабылданды. Ол АҚШ-тағы «Жаңа Германия достары» ұйымының бұрынғы мүшесі болды, ол неміс-американдық Бунд ұйымының алдағысы еді. Крамер 1935 жылы ұйымнан шығып кетті, оны алаяқтық деп есептеді және олардың кейбір «радикалды әрекеттерін» ұнатпады. АҚШ соғысқа кірер алдында Крамер Еуропадағы достары мен туыстарына хат жазып, нацистік режимге деген қатты симпатиясын білдірді. Перл-Харборға жасалған шабуылдан бұрын, ол АҚШ-тың нацистік Германияға қарсы соғысқа қатысуына қарсы болды. Ол жобаны Германияға қарсы агрессияның бір бөлігі деп санады. Крамер сонымен қатар нацистік пропагандашылардың, оның ішінде Уильям Джойстың хабарларын тыңдады. АҚШ-та тұрған кезінде Крамер екі неміс – Вернер Тиль және Эдвард Керлингпен байланыс жасады, олардың біреуімен бұрын бизнес қарым-қатынаста болған. Тиль, Керлинг және тағы алты неміс, олардың екеуі екі азаматтыққа ие болды, кейіннен АҚШ-та саботаж жасау мақсатымен, «Пасториус» операциясының (қ. қараңыз) аясында болғандары анықталды. Бұл операция сәтсіз аяқталғаннан кейін немістер әскери трибуналда саботаж жасады деген айыппен сотталды. Олардың алтауы, соның ішінде Тиль мен Керлинг өлім жазасына кесілді. Крамер сияқты 16 адам саботаж жасаушыларға көмектескені үшін тұтқындалды. 1942 жылдың қараша айында ол Тиль мен Керлингпен байланысы болғандықтан азаматтық сотта мемлекетке опасыздық жасады деп танылды. Сот судьясы Генри У. Годдард оны 45 жылға бас бостандығынан айырып, 10 000 доллар айыппұл салды. Годдард Крамердің құлықтың толық мәнісін білмегендігіне байланысты ғана өлім жазасын тағайындамағанын мәлімдеді. «Мен өлім жазасы сияқты ең жоғарғы жазаны тағайындамаймын. Сотталушы Крамердің Тиль мен Керлингтің қолында жарылғыш заттар немесе АҚШ-тағы зауыттар мен мүлікті жоюға арналған басқа құралдар бар екенін білгені немесе оны жоспарлағаны дәлелденбеді. Дәлелдерге сүйенсек, Крамердің Тиль мен Керлингтің кез келген құпия мақсаттары туралы кінәлі білімі болмаған, тек олар неміс жақтасының насихатын және агитациясын ұйымдастыру үшін келді деген жалпы түсінік болған. Егер олар оған нақты мақсаттарын айтқандары немесе олардың шын мәнінде не екенін білгені немесе сенгені туралы қандай да бір дәлел болса, мен өлім жазасын тағайындаудан тартынбауым керек». Крамер екінші апелляциялық сотқа шағымданып, оның айыптылығы расталды. Соңғы инстанция – Жоғарғы Сотқа шағымданған Крамерге 1943 жылдың 8 қарашасында сертификат берілді. Бұл іс 1944 жылдың 9 наурызында талқыланды, 1944 жылдың 6 қарашасында қайта қаралып, 1945 жылдың 23 сәуірінде шешім қабылданды. Жоғарғы Сотта болашақ федералды судья Харольд Медина Крамердің қорғауын жүргізді, ал бас прокурор Чарльз Фахи үкіметтің әрекеттерін қорғады.
Пікірлер
Сот 5-4 дауыспен қазылар алқасының үкімін күштен шығарды. Көпшілік пікірін білдірген судья Роберт Х. Джексон Конституциядағы мемлекетке қарсы қылмыс анықтамасы соғыс ашумен немесе жауға материалдық көмек көрсетумен шектелгенін айтты. Прокуратура және оның куәлері Креймердің үшінші бапта көрсетілгендей "көмек және қолдау" көрсеткенін емес, тек қана байланыста болғанын дәлелдей алды. Джексон қазылар алқасына Креймердің "тіпті олардың ішімдігін төлемегеніне" ешқандай дәлел ұсынылмағанын жазды. Осылайша, көпшілік пікір бойынша, байланыстар Креймерді мемлекетке қарсы қылмыс жасады деп айыптауға жеткіліксіз болды және Апелляциялық соттың шешімі өзгертілді. Сот судьясы Уильям О. Дуглас қарсы пікір білдіріп, әрекеттер табиғатынан күнәсіз болса да, сатқындық жоспарына қызмет етуі мүмкін екенін мәлімдеді. Бас судья Харлан Фиске Стоун қарсы пікірмен келісті.
Салдары
1945 жылы Креймер жаумен сауда жасаған екі қылмысқа кінәлі деп мойындады. Ол алты жылға бас бостандығынан айырылды.