Кіріспе
Нью-Йорк қаласындағы спорт ұйымы Public Schools Athletic League (PSAL) деп белгілі, Нью-Йорк қаласындағы мемлекеттік мектептердегі студенттер спортын дамытумен айналысатын ұйым. Ол 1903 жылы Нью-Йорк қаласының мемлекеттік мектептерінде оқитын оқушылар үшін спорт бағдарламасын ұйымдастыру және қолдау мақсатымен құрылған. Бұл – АҚШ-тағы ең көне және ең ірі спорт лигасы. PSAL ұлдар мен қыздарға қызмет көрсетеді. PSAL күз, қыс және көктем маусымдарында жабық және ашық спорт түрлері бойынша кең ауқымды жарыстар өткізеді. 2007 жылы лига құрамына 185 мектеп, ал 2400 команда қатысты. 2014–2015 оқу жылында PSAL Нью-Йорк қаласының жүздеген мектептеріндегі 45 000-нан астам студент-спортшыны қаржыландыру үшін шамамен 27 миллион доллар жұмсады.
The Public Schools Athletic League, known by the abbreviation PSAL, is an organization that promotes student athletics in the public schools of New York City. It was founded in 1903 to provide and maintain a sports program for students enrolled in New York City public schools. It is the oldest and largest sports league in the United States. The PSAL serves both boys and girls. The PSAL holds competitions in a wide range of indoor and outdoor sports in fall, winter and spring seasons. In 2007, the league included 185 schools involving nearly 2,400 teams. During the 2014–15 school year, the PSAL distributed approximately $27 million to fund over 45,000 student athletes at hundreds of New York City schools.
Ерте тарих
Public Schools Athletic League (PSAL) пайда болуы 1903 жылдың басында Лютер Халси Гуликтің Нью-Йорк қалалық мектеп жүйесінің дене шынықтыру директоры болып тағайындалуымен байланысты. Басқа ірі қалалармен салыстырғанда, Нью-Йорк қалаларындағы атлетика бағдарламалары артта қалып, жетілмеген және сыбайлас жемқорлыққа толы болды. Гулик мектепке қатыспайтын балалардың бейсбол ойнап жүргенін, сондай-ақ ойын алаңдарында спорттық ережелерді бұзу мен адалдықсыздыққа кездескенін анықтады. Атлетикамен айналысатын оқушылардың үлесі өте аз болды. Ол реформа қажеттігін сезіп, барлық оқушыларды – бастауыш және жоғары сынып оқушыларын қамтитын жаңа лига – PSAL құрудың жоспарын жасады. Ол екі ықпалды адаммен – қалалық білім беру кеңесінің мүшесі генерал Джордж Уингейтпен және Amateur Athletic Union хатшысы Джеймс Э. Салливанмен бірлесіп, 1903 жылдың қазанында мектеп басшысына, Уильям Х. Максвеллге ұсынды. Ол мектеп кеңесінің келісімімен Гуликтың жоспарын мақұлдады. PSAL білім беру кеңесінің санкциясын алғанымен, мемлекеттік салық қаражатын алмайтын жеке корпорация ретінде құрылды. Лиганың негізін қалаушылар Нью-Йорк қаласының кәсіпкерлерін лиганың директорлар кеңесіне мүшелік етуге және лиганың төлем мүшелері болуға шақырды, сондай-ақ белгілі меценаттардан қаржылық көмек сұрады. Лига 22 ауданға (1910 жылға қарай 25-ке дейін ұлғайтылды) бөлінді, әр аудандық лига өз ауданындағы бастауыш және жоғары мектептер үшін атлетика бағдарламаларын басқарды. Әр аудандық лигадан бір өкіл бастауыш мектеп ойындары комитетіне, ал бір өкіл жоғары мектеп ойындары комитетіне кірді. Бұл комитеттер лиганың барлық мәселелерін реттеді. Чемпионаттар аудан, қала және қала деңгейінде өткізілді. 1914 жылға қарай Білім беру кеңесі PSAL-ды толыққанды қаржыландырды. Лига 1903 жылдың 26 желтоқсанында Мэдисон Сквер Гарденде өткен спорттық шарамен басталды. Оған баскетбол және жеңіл атлетикадан 1040 бала қатысты. Жоғары мектептер арасында Коммерция жеңіл атлетикадан жеңіске жетті, ал Флашинг баскетболдан жеңіске жетті. Көктемде лига алғашқы ашық ауадағы жоғары мектеп жеңіл атлетикасынан чемпионат өткізді, оны Бруклин жігіттері жеңді. Жыл сайын жоғары мектеп лигасы кеңейіп, қосымша спорт түрлерінен қалалық чемпионаттар қосылды. 1906-07 оқу жылында кросс-кантри және футбол, ал 1907-08 оқу жылында мылтық ату, жүзу, теннис және бейсбол сабақтары енгізілді. PSAL-дың кеңейтілген қызметі 1908 жылға қарай барлық бұрынғы лигаларды таратуға себеп болды. 1907 жылдың көктемінде ескек спорты қосылды, ал бірнеше мектептер, негізінен Коммерция және Клинтон, әр Мемориал күні Харлем регаттасында жарысты. Алайда мектептер снарядтарды алуда қиындыққа тап болды, сондықтан 1915 жылы PSAL демеушілігін тоқтатты. 1909-10 жылдары лакросс, ал Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін гольф, гандбол, қысқы мылтық ату және шайбалы хоккей енгізілді. Футбол лиганың бағдарламасының алғашқы жылдарында болған жоқ. PSAL футболға демеушілік жасамауға шешім қабылдады, өйткені лиганың мақсаты – орташа спортшыны атлетикаға тарту болды, ал футбол элиталық спортшыларға арналған спорт түрі деп есептелді. Лонг-Айленд, Метрополитен және әртүрлі аудандық лигалар бірнеше жыл бойы футбол чемпионаттарын өткізіп келді. 1905 жылдың күзінде Нью-Йорк газеттері футболдан мектептерді "Ұлы Нью-Йорк" чемпионы деп атады. Бұл процедура 1913 жылдың күзіне дейін жалғасты, сонда футболға үміткерлердің саны бір чемпионды анықтау үшін жеткілікті ойынды жоспарлауға мүмкіндік бермеді. Ақырында, PSAL 1919 жылдың күзінде аудандар бойынша футбол жарыстарына демеушілік жасады, бірақ ресми чемпионаттар танылмады. Газеттер футболдан аудан чемпиондарын марапаттады. Лиганың ең үздік спорттық күштері аудандар мен әртүрлі спорт түрлеріне таралған. Бронкстағы ең мықтылардың бірі – Дьюит Клинтон баскетбол, жүзу, жеңіл атлетика, теннис және футболдан көптеген жүлделерді жеңіп алды. Манхэттенде Стюивесант Клинтонмен баскетбол, жүзу және жеңіл атлетикада бәсекелесті, ал Коммерция Клинтонмен баскетбол мен футболда бәсекелесті. Таунсенд Харис жүзуден көптеген чемпионаттарды жеңіп алды. Бруклинде Мануальдық оқыту Лонг-Айленд лигасының түлегі Бруклин жігіттерін ауданның күші ретінде жеңіп алды. Тағы бір Лонг-Айленд лигасының түлегі Эразм Холл футбол және жүзуден күшті болды. 1920 жылдары Нью-Утрехт жабық және ашық ауадағы жарыстардың көпшілігін жеңіп алды. Квинс Жамайка (шайбалы хоккей және мылтық ату), Ричмонд Хилл (гольф) және Флашинг (кросс-кантри және жеңіл атлетика) сияқты спортшыларды өндірді. Бронкста Клинтоннан басқа, ертеде мылтық атудан үстемдік құрған және бірнеше ұлттық чемпионаттарды жеңіп алған Моррис, сондай-ақ футбол мен теннисте жақсы нәтижелер көрсетті. Эвандер Чилдс гольф, мылтық ату, жүзу және теннис бойынша жақсы нәтижелер көрсетті. Стейтен-Айлендте (Ричмонд ауданы) Кертис кросс-кантри, гольф және футболдан күшті болды. 1920 жылдардың соңы мен 1930 жылдардың басында Джефферсон, Текстиль, Бруклин Техникалық Жоғары Мектебі, Монро және Мэдисон сияқты жаңа спорттық күштер пайда болды. Гандбол және фехтованиенің спорт түрлері лига бағдарламасына қосылды. 1930 жылдардағы Ұлы депрессия PSAL бағдарламасына белгілі бір зиян келтірді және кейбір спорт түрлері тоқтатылды.
Спорттық бағдарламалар
PSAL қазіргі уақытта бағдарламасы бойынша ұйымдастыратын спорт түрлерінің тізімі төменде келтірілген.
Тең құқықты қол жеткізу туралы даулар
2006 жылдың тамызында Нью-Йорк қаласының қоғамдық қорғаушысы Бетси Готбаум "Команда құру: Нью-Йорк қаласының ПСАЛ спорт командаларындағы гендерлік теңсіздік" атты есеп жариялады. Есепте "барлық типтегі орта мектептерде ұлдардың спорт командаларына мүмкіндік беруге басымдық берілген" және "ПСАЛ спорт кестесі қыздарға қатысты кемсітушілік жасаған" делінген. Сондай-ақ, кейбір әйелдер спорты сол спорт түрінің "маусымынан тыс" уақытында жоспарланған, ал ұлдардың спорт түрлері дәстүрлі маусымда өткізілген. Есепте ПСАЛ 1964 жылғы Азаматтық құқықтар туралы заңның IX тармағын бұзғандығы айтылды. 2009 жылы ПСАЛ үш спортшының атынан Нью-Йорк Азаматтық бостандықтар одағының сот процесімен қорқытуынан кейін, қыздар футболын көктемнен күзге көшірді, бұл ұлдар футболының маусымымен сәйкес келді. 2015 жылы жүргізілген федералдық тергеу нәтижесінде NYCDOE қыз студенттерге спортқа қатысуға тең мүмкіндік бермеу арқылы IX тармақты бұзғандығы анықталды. 2014 жылдың мамырында Кіші мектептер лигасының негізін қалаушы Дэвид Гарсия Розен ПСАЛ-ға қарсы АҚШ Білім департаментіне азаматтық құқықтар жөніндегі шағымдама жолдады, олардың 1964 жылғы Азаматтық құқықтар туралы заңның XI тармағын бұзғандығын мәлімдеді. Шағымдамаға түстің үлесі жоғары мектептерде оқитын оқушылардың ПСАЛ спорт түрлеріне қатысу мүмкіндігі ең төмен екендігін, ал ақ студенттер көп мектептерде 44-ке дейін ПСАЛ командасы бар екендігін көрсететін ондаған кестелер қоса берілді. The New York Times ПСАЛ-дың осы шағымға берген жауабын "статистикалық жаңылыс" деп атады. 2014 жылдың 28 мамырында қалалық кеңестің бюджеттік отырысында 100 студент, жейделерін кері бұрып, вице-канцлер Гриммге түсті студенттерге ПСАЛ-ға тең қол жеткізуді талап ететін мыңдаған петиция ұсынды. 2014 жылдың қарашасында Гарсия Розен АҚШ Білім министрлігінің Азаматтық құқықтар жөніндегі кеңсесіне екінші шағымдама жолдады, ПСАЛ 1964 жылғы Азаматтық құқықтар туралы заңның XI тармағын бұза беруде деп мәлімдеді. 2014 жылдың 20 қарашасында студент-спортшы Джейсон Пуэлло ПСАЛ-ды Нью-Йорк штатының Жоғарғы сотына шағымдап, ПСАЛ-дың жас ережелерінің "еріксіз және ойсыз" екенін мәлімдеді.