Кіріспе

Француз энтомологы және орнитологы Марсиал Этьен Мюльсант (2 наурыз 1797, Марнанд, Рона – 4 қараша 1880) француз энтомологы және орнитологы болған.

Өмірбаян

Бастапқыда саудада жұмыс істеген Мюльсан өзінің болашақ әйелі Джули Рончивольге арналған «Жулиге энтомология туралы хаттар, содан кейін Франция жәндіктерінің көпшілігінің әдістемелік сипаттамасы, әшекейленген суреттермен» (Lettres à Julie sur l'entomologie, suivies d'une description méthodique de la plus grande partie des insectes de France, ornées de planches) атты еңбегін жазды. 1817 жылы ол ата-анасының меншігі болған Сент-Жан-ла-Буссьер қаласының мэрі болды. 1827 жылы ол әкесі мен атасының ізімен бейбіт судья болып қызмет етті. 1830 жылы Лион қаласына көшіп келді, ал 1839 жылы кітапханашының көмекшісі, кейін 1843 жылы колледжде табиғат тарихының профессоры болып тағайындалды. Ол 1873 жылға дейін осы лауазымды атқарды. 1840 жылы ол бірнеше басқа энтомологтармен бірге «Францияның қоңырқанатты жәндіктерінің табиғи тарихы» (Histoire naturelle des Coléoptères de France) атты еңбегін жариялады: Антуан Казимир Маргарита Эжен Фудрас (1783–1859) және Клаудиус Рей (1817–1895), оның бұрынғы шәкірттері. Оның шәкірттерінің арасында Франсиск Гиллебо (1821–1897) және Валери Мае (1839–1909) болды. Оның 1846 және 1850 жылдардағы осы тақырыптағы монографиялары қазіргі заманғы құмырсқалардың таксономиясының негізін қалады. Жан Баптист Эдуард Верро (1810–1868) есімді ғалыммен бірлесіп, 1865–1879 жылдар аралығында «Францияның инелік жәндіктерінің табиғи тарихы» (Histoire naturelle des punaises de France) атты еңбегін жазды. Ол сонымен қатар зоология және геология пәндерінен мектеп оқулықтарын жариялады. Ол көп жыл бойы Лиондық Линей қоғамының президенті болды. Ол құстарға да қызығушылық танытып, бірнеше зерттеулер жариялады және кішкентай құстарды аулау мәселесін қарастырған комиссияның жұмысына қатысты. 1868 жылы ол «Жулиге арналған орнитология туралы хаттар» (Lettres à Julie sur l'ornithologie) атты көркем еңбегін жазды. Этьен Мюльсан 1874–1877 жылдары «Құстардың табиғи тарихы, немесе Трохилидтер тұқымдасына жататын колибрилер» (Histoire Naturelle des Oiseaux Mouches, ou Colibris constituant la famille des Trochilïdes) атты монументальды зерттеу жұмысын жариялады. Онда 4 томдық мәтін және Лион, Женева, Баль қалаларында шығарылған, императорлық кварто форматындағы (lg.4to) түсті суреттердің жеке атласы бар. Атлас 120 ерекше, әдемі, үлкен, қолмен боялған литографиялық суреттермен безендірілген. Осы суреттермен жабдықталған атластың әрбір данасы өте сирек кездеседі. 1842 жылы Жюль Бурсье оның құрметіне «Мюльсан колибриі» (Acestrura mulsanti, қазір Chaetocercus mulsant) деп атады. Мулсантина тұқымдасы да оның есімімен аталған.