Шотландиядағы шағын егістік жер учаскесі – крофт. Крофт фермердің тұрғын үйімен біргегі шағын, өңделген жер. Тарихы, мағынасы мен қазіргі қолданысы туралы біліңіз.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Шағын ауыл шаруашылығы жері
Small area of agricultural land
Крофт – шотландтық дәстүрлі термин, ол қоршалған немесе жабық жер учаскесін білдіреді, әдетте шағын және егістікке жарамды, көбінесе, бірақ міндетті емес, оның үстінде шаруаның үйі болады. Шаруа – жерді пайдалану құқығына ие адам, әдетте жалға алушы фермер ретінде, әсіресе ауылдық аймақтарда.
A croft is a traditional Scottish term for a fenced or enclosed area of land, usually small and arable, and usually, but not always, with a crofter's dwelling thereon. A crofter is one who has tenure and use of the land, typically as a tenant farmer, especially in rural areas.
Этимология
Крофт сөзінің түбі батыс герман тілдеріне дейін жетеді, ол голланд тіліндегі kroft немесе krocht және ескі ағылшын тіліндегі croft сөздерінен шыққан, мағынасы – қоршалған егістік. Бүгінде бұл термин ең көп Шотландияда қолданылады, көбінесе Таулы өңір мен Аралдар аймағында кездеседі. Басқа жерлерде бұл сөз көне сөздер санатына жатады. Шотланд гаэлінде оны croit (көпше түрі croitean) деп атайды.
The word croft is West Germanic in etymology, derived from the Dutch term kroft or krocht and the Old English croft, meaning an enclosed field. Today, the term is used most frequently in Scotland, most crofts being in the Highlands and Islands area. Elsewhere the expression is generally archaic. In Scottish Gaelic, it is rendered croit (, plural croitean ).
Шотландиядағы заңнама
Шотланд крофты — 1886 жылдан бері Шотландия таулы аймағына қатысты арнайы заңнамаға бағынған шағын ауыл шаруашылығы жері. Заңнама көбінесе Жоғарғы жерлерді тазартудың құрбаны болған пайдаланушы отбасыларының наразылықтары мен талаптарына жауап ретінде қабылданды. Қазіргі крофтерлер немесе пайдaланушылар 18-шы ғасырдың басына дейін көріне бермейді. Олар тэксмендер мен вадсеттердің астындағы уақытша пайдaланушылар болды, бірақ іс жүзінде олардың иеленуі жеткілікті түрде қамтамасыз етілген. Кішкентай пайдaланушылардың тікелей иеленушіден иеленгеніне алғашқы дәлел 1715 жылы Скай және Солтүстік Уисттегі сер Д. Макдональдтың меншігіне жасалған жалға алу тізімінде кездеседі. Сыртқы Гебрид аралдарындағы алғашқы жоспарланған крофт елді мекендері — Барраглум және Киркибост (Ұлы Бернера) болды, олар кейінірек онжылдықтарда кең таралған біртекті тіктөртбұрышты үлгіде 14 мен 30 акр аралығындағы 32 үлкен "участкеге" бөлінді. Бұл жұмыс 1805 жылы Джеймс Чапман Сифорт графы үшін жүзеге асырылды. 1850 жылғы Ордонанс картасының алғашқы нұсқасы осы жердің бөлінуін нақты көрсетеді, ал 1805 жылы алғашқы пайдaланушылар салған топырақ және тас шекаралары бүгінге дейін крофт шекаралары ретінде қолданылуда. Киркибост 1823 жылы пайдaланушыларынан тазартылды, ал 1850 жылғы картада әрбір жер учаскесінде шатырсыз қираған үйлер анық көрінеді. Алайда, елді мекен 1878 жылы, төрт жыл бұрын болған Бернера көтерілісінен кейін, 1805 жылы белгіленген дәл сол бөлініс шекараларын қолдана отырып қайта қоныстандырылды. Ұлыбритания Парламенті Highland Land League парламентте орын алғаннан кейін 1886 жылғы Crofters' Act 1886 заңын қабылдады. Үкімет сол кезде Либералды болды, ал премьер-министр Уильям Эварт Гладстон еді. Тағы бір Crofters' Act 1993 жылы қабылданды (Crofters' (Scotland) Act 1993). Алдыңғы заң алғашқы Крофтинг комиссиясын құрды, бірақ оның жауапкершілігі 1955 жылы құрылған жаңа Крофт комиссиясынан едәуір өзгеше болды. Комиссия Инвернесте орналасқан. Crofters' Act ережелеріне сәйкес ұсталатын крофттар Шотландияның солтүстігі мен батысында орналасқан Шетланд, Оркни, Кейтнесс, Сазерленд, Росс-шир, Инвернесс-шир және Аргилл әкімшілік округтерінде орналасқан. 1886 жылғы заңға (Crofters' Holdings (Scotland) Act) сәйкес қорғалған крофтерлер крофттар қалашығының мүшелері болып табылады, олар көршілес крофттардың пайдaланушыларынан тұрады және ортақ жайылымдарды пайдалануға ортақ құқыққа ие. 1976 жылдан бастап крофтер өзінің крофтына меншік құқығын алуға заңмен құқылы, осылайша меншік иесіне айналады. 2003 жылғы Жер реформасы (Шотландия) туралы заң крофтерлерге өздерінің жерін сатып алу құқығын береді.
The Scottish croft is a small agricultural landholding of a type that has been subject to special legislation applying to the Scottish Highlands since 1886. The legislation was largely a response to the complaints and demands of tenant families who were victims of the Highland Clearances. The modern crofters or tenants appear very little in evidence before the beginning of the 18th century. They were tenants at will underneath the tacksman and wadsetters, but practically their tenure was secure enough. The first evidence that can be found of small tenants holding directly of the proprietor is in a rental of the estates of Sir D. MacDonald in Skye and North Uist in 1715. The first planned crofting townships in the Outer Hebrides were Barragloum and Kirkibost (Great Bernera) which were laid out into 32 large "lots" of between 14 and 30 acres in the uniform rectangular pattern that would become very familiar in later decades. This work was carried out in 1805 by James Chapman for the Earl of Seaforth. The first edition of the Ordnance Survey in 1850 clearly highlights the division of this land and the turf and stone boundaries built by the first tenants in 1805 are still in use today as croft boundaries. Kirkibost was 'cleared' of its tenants in 1823 and the 1850 mapping clearly shows roofless ruins on each parcel of land. The township was however re settled in 1878 following the Bernera Riot four years earlier using exactly the same division boundaries set out in 1805. The Parliament of the United Kingdom created the Crofters' Act 1886, after the Highland Land League had gained seats in that parliament. The government was then Liberal, with William Ewart Gladstone as Prime minister. Another Crofters' Act was created in 1993 (the Crofters' (Scotland) Act 1993). The earlier Act established the first Crofting Commission, but its responsibilities were quite different from those of the newer Crofters Commission created in 1955. The Commission is based in Inverness. Crofts held subject to the provisions of the Crofters' Acts are in the administrative counties of Shetland, Orkney, Caithness, Sutherland, Ross shire, Inverness shire and Argyll, in the north and west of Scotland. Under the 1886 legislation (the Crofters' Holdings (Scotland) Act) protected crofters are members of a crofters' township, consisting of tenants of neighbouring crofts with a shared right to use common pasture. Since 1976 it has been legally possible for a crofter to acquire title to his croft, thus becoming an owner occupier. The Land Reform (Scotland) Act 2003 gives crofters the right to buy their land.