Кіріспе

1992 жылы жазылған көркем емес кітап, Злата Филиповичтің туындысы.

«Златаның күнделігі: Сараеводағы бала өмірі» – Злата Филиповичтің 1992 жылы жазылған көркем емес кітабы. Ол Сараево қаласы қоршауда болған кезде сол қалада тұратын жас қыз еді.

Өмірбаян

Злата Филипович 1980 жылдың 3 желтоқсанында дүниеге келген. Босния соғысы басталар алдында ол Сараевода тұрған. Соғыс барысында Злата 1991 жылдан 1993 жылға дейін күнделік жүргізіп, оны Мимми деп атады. 1993 жылы Злата отбасымен бірге Парижге қашып кетіп, бір жыл тұрғаннан кейін Ирландияның Дублин қаласына қоныс аударды.

Мазмұны

Злата Филиповичке 1991 жылдың қыркүйегінде, ол бесінші сыныпқа жаңа ғана келген кезде күнделік сыйға берілді. Ол 1991 жылдан 1993 жылға дейін Босния соғысы кезінде жазды, ол соғыс оның он бірінші туған күнінен аз бұрын басталды. Златаның күнделігі күнделікті өмірін және соғыстың оның туған қаласы Сараевоға күшейе берген әсерін көрсетеді. 1993 жылы Златамен кездесіп, кітабына кіріспе жазған журналист Жанин ди Джованни Златаны "Сараевоның Анна Франкі" деп сипаттады. "Анна Франктің күнделігі" сияқты, Златаның күнделігі де соғыстың қорқыныштарын баланың қарапайым көзқарасынан сипаттайды. Бұдан әрі, екі күнделік те расизм мен этникалық айырмашылықтардың ықпалымен туған қақтығыстар кезінде жазылған.

Жарияланым

1992 жылы Сараеводағы шағын баспахана Златаның күнделігінің 45 бетін басып шығарып, ЮНИСЕФ апталығында жариялады. Күнделігі жарық көргеннен кейін Злата белгілі бір дәрежеде танымал болды. Халықаралық журналистер Филиповичтер отбасының үйіне келіп, Златадан сұхбат алды. 1993 жылдың желтоқсан айында Біріккен Ұлттар Ұйымы Злата мен оның анасы Парижге көшуіне көмектесті. Златаның күнделігі сондай-ақ Энтони Пауэрс тарапынан хорлық туындыға бейімделді.

Қабылдау

Кітап сыншылар тарапынан жағымды қабылданды. The New York Times Book Review журналында Франсин Проуз кітаптағы "таза әдемілік пен отчаяние" сезімін жоғары бағалап, Златаны кез келген қыз ретінде сипаттады. Дегенмен, Проуз Батыс баспаларын Златаның оқиғасын Анна Франк оқиғасымен салыстырып, пайда табуға тырысқандары үшін сынады, сондай-ақ "соғыстағы балалардың жеке жазбаларын салыстырып, бағалаудың арсыздығына" қанағаттанбады.