Финляндияның білім беру жүйесінің негізін қалаушы Уно Цигнейус
Uno Cygnaeus
Уно Цигней – финский педагог, "әкесі" аталған мемлекеттік мектеп жүйесінің реформаторы. Оқыту сапасын көтеру, әйелдер білімі мен қолөнер сабақтарын енгізді.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Уно Сигнай (12 қазан 1810 жылы Хейменлиннада дүниеге келген, 2 қаңтар 1888 жылы Хельсинкиде қайтыс болған) – фин шіркеуінің дін қызметкері, педагог және елдің мектеп жүйесінің бас инспекторы. Ол финляндиялық мемлекеттік мектеп жүйесінің негізін қалаушы деп есептеледі. Оның еңбектерінің арасында жоғары деңгейдегі мұғалімдерді даярлауды бастау, әйелдер білімінің маңыздылығын көрсету және ең бастысы – қолөнерді (фин тілінде veisto, норвег тілінде sløyd, швед тілінде slöjd және дания тілінде sløjd) мектеп оқу бағдарламасына міндетті пән ретінде енгізу бар.
Uno Cygnaeus (12 October 1810 in Hämeenlinna – 2 January 1888 in Helsinki) was a Finnish clergyman, educator, and chief inspector of the country's school system. He is considered the father of the Finnish public school system. His accomplishments also include the initiation of high class teacher training, emphasizing the importance of women's education and most importantly introducing the use of crafts (sloyd – veisto in Finnish, sløyd in Norwegian, slöjd in Swedish, and sløjd in Danish) as a mandatory subject in the school curriculum.
Ерте өмір
Синеус 1810 жылы 12 қазанда Финляндияның Хямеенлинна қаласында дүниеге келген. Оның әкесі Синеус сегіз жасында қайтыс болды. Уно Түрку университетінде табиғат ғылымдары мен теологияны оқыды, ал университет Хельсинкиге көшкеннен кейін Хельсинкиде білімін жалғастырды. 1837 жылы ол дін қызметкері болып тағайындалды және 1839 жылға дейін Виипуриде қызмет етті. Виипуриде ол жеке мектепте сабақ берумен қатар, пастордың көмекшісі және түрмеде діни қызметкер болып жұмыс істеді. Осы тәжірибесі және білім беру философтары Иоганн Генрих Песталоцци мен Фридрих Фрёбельдің еңбектерін зерттеуі Цигнайдың жеке білім философиясы мен идеяларын қалыптастыруға ықпал етті. 1840 жылы ол Ресей Америкасына, жаңа Архангельсктегі (қазіргі Ситка, Аляска) Ситка лютеран шіркеуінің алғашқы пасторы болып бес жылға қызмет етуге жіберілді, бұл оның әйелдік адалсыздық жасауы үшін салдары болды. Бұл орын сауда орталығы болғандықтан, Цигнай еуропалықтар мен тумаша Аляскалықтар арасындағы айырбас сауданы бақылай алды. Отанына оралғаннан кейін он екі жыл Санкт-Петербургтегі фин шіркеу мектебінің директоры болып жұмыс істеді.
Cygnaeus was born in Hämeenlinna, Finland, on 12 October 1810. His father died early in Cygnaeus' childhood when he was eight years old. Uno studied natural sciences and theology at the University of Turku and continued in Helsinki when the university moved over to Helsinki. In 1837 he was ordained as a priest and served in Viipuri until 1839. In Viipuri he served as assistant pastor and prison chaplain in addition to teaching at a private school. This experience and his study of the work of the educational philosophers Johann Heinrich Pestalozzi and Friedrich Fröbel led to the formulation of Cygnaeus's own educational philosophy and ideas. In 1840 he was sent off to Russian America to serve for five years as the first pastor of Sitka Lutheran Church in New Archangel (now Sitka, Alaska) as a punishment for an extramarital affair. This place was a trading post, where Cygnaeus got a chance to observe the barter exchanges between the Europeans and the Native Alaskans. Upon his return, he spent twelve years as a superintendent of a Finnish parish school in St. Petersburg.
Мансап
1855 жылы Ресей Сенатына Финляндиядағы білім беру жүйесін жетілдіру тапсырылды. Сенат түрлі көздерден ұсыныстар жинады. Уно Цигней де Сенаттың қолдауына ие болған ұсыныс жіберді және ол халықтық мектеп жүйесін әзірлеуге тағайындалды. Ол Швеция мен Дания арқылы Германия мен Швейцарияға сапар шегіп, әртүрлі білім беру жүйелері туралы ақпарат жинады. Оған Гамбургтегі балабақшалар мен швейцариялық мектеп жүйесі ерекше әсер етті. Цигней саяхаттары барысында алған жазбаларына сүйене отырып жоспар жасады, ал Сенат оның жоспарын 1861 жылы бекітті. Цигней мектептерді шіркеу бақылауынан бөліп, мұғалімдерді даярлау колледжін құруды жақтады. Цигнейдің жоспары 1866 жылы қабылданған халықтық мектеп ережесінің негізі болды. Sloyd жүйесі барлық ауылдық мектептердегі ұлдар үшін (2007 жылға дейін ел бойынша міндетті болып сақталды) және мұғалімдерді даярлау оқу орындарындағы барлық еркек мұғалімдер үшін міндетті болды. Оқушылар металл туралы, өндіріс техникасы туралы, орманнан тиісті ағаш үлгілерін таңдау туралы, материалмен жұмыс істеуге қажетті күтім туралы және міндеттерді орындау үшін бірлескен күш салу қажеттігі туралы білім алды. Швеция Финляндиядан бірнеше жыл өткен соң осы идеяларды қабылдады. 1870 жылдары Швецияның Ньес қаласында Отто Соломонның бастамасымен sloyd оқытатын мектеп ашылды. Наас мектебінде әлемнің түкпір-түкпірінен мыңдаған мұғалімдер білім алды. Sloyd сәтті енгізілген елдердің қатарында Ұлыбритания, АҚШ, Жапония, Бразилия, Аргентина, Куба және Скандинавия елдері болды. Қазіргі уақытта sloyd Финляндия, Швеция және Норвегияда міндетті мектеп оқу бағдарламасының бір бөлігі болып табылады. Цигнейдің ықпалы АҚШ-қа да жетті (Беннет, 1937), Отто Соломоннан тәлім алған Ларссон АҚШ-қа көшіп, 1888 жылы Бостон Слойд мектебін құрды. Бұл оқу орны американдық технологиялық білім берудегі маңызды қадам ретінде танылды (Phillips, 1985). Американдық педагог Джон Дьюидің көзқарастары сол кездегі әлемдік трендтерге негізделген, ал олардың ең маңыздысы – Цигней бастаған sloyd қозғалысы болды. Технологиялық білім беру туралы алғаш зерттеу жүргізген американдық ғалым Д. У. Олсон Цигнейді жоғары бағалайды. Финляндиядағы жалпы білім беруде қолөнер (käsityö) пәні әлі де оқытылады. Ол екі жеке пәнге бөлінеді: тоқыма жұмысы (tekstiilityö) және техникалық жұмыс (tekninen työ). Олар бастауыш мектептің үшінші сыныпынан бастап міндетті пәндер ретінде оқытылады. Оқушылар tekninen työ немесе tekstiilityö пәнін таңдауға құқылы. 1863 жылдан 1869 жылға дейін Цигней елдің мектеп жүйесінің бас инспекторы қызметін атқарумен қатар, Ювяскюлядағы фин семинариясының директоры болды. Кейін ол бас инспектор лауазымына толық уақытпен қайта оралды және 1870–1887 жылдары білім берудің жоғарғы кеңесінің мүшесі болды.
In 1855 the Russian senate was commissioned to advance the educational system in Finland after Tsar Alexander II ascended to the throne. The senate collected proposals from different sources. Uno Cygnaeus also sent a proposal which gained the senate's support and Cygnaeus was appointed to develop a folk school system. He travelled via Sweden and Denmark to the German states and to Switzerland to collect information about different educational systems. He was most influenced by the kindergartens in Hamburg and the Swiss school system. Cygnaeus drew up a plan on the basis of notes, which he took during his journeys, and the senate approved his plan in 1861. Cygnaeus advocated separating schools from the supervision of the church and establishing a teacher training college. Cygnaeus's plan formed the basis for the folk school regulation, which was laid down in 1866. The sloyd system became compulsory for boys in all rural schools (as it still is all over the country as of 2007) and for all male teachers in teacher training institutions. Students learned about metals, about fabrication techniques, about selecting appropriate wood samples from the forests, about the care necessary for working with materials and finally the need for collaborative efforts to accomplish tasks. Sweden adopted these ideas a few years after Finland. A sloyd training school was set up in Nääs, Sweden in the 1870s by Otto Salomon. Thousands of teachers from all over the world attended classes at Nääs. Some of the countries in which sloyd was successfully introduced were the UK, the US, Japan, Brazil, Argentina, Cuba, and the Scandinavian countries. Currently, sloyd is still part of the compulsory school curriculum in Finland, Sweden and Norway. The influence of Cygnaeus also reached the United States (Bennet 1937) when Larsson, trained by Otto Salomon, moved to the U. S. and founded the Boston Sloyd School in 1888. This institution is still regarded as an important step in American technological education (Phillips 1985). The views of the American educator John Dewey were based on then current global trends, one of the most important one being the sloyd movement begun by Cygnaeus. D. W. Olson, the first American researcher writing about technology education, values Cygnaeus quite highly. Finnish general education still has educative handicraft (käsityö) as a school subject. It is divided into two separate subjects: textile work (tekstiilityö) and technical work (tekninen työ). They are taught as compulsory subjects from the third grade of primary education. Students can choose either tekninen työ or tekstiilityö. From 1863 until 1869, Cygnaeus served, besides being a chief inspector of the country's school system, as the director of a Finnish seminary at Jyväskylä. After that he returned to full time job as chief inspector and from 1870–1887 he was also a member of the supreme board of education.
Өлім
Циней 1888 жылдың 2 қаңтарында Финляндияның Хельсинки қаласында қайтыс болды.
Cygnaeus died on 2 January 1888 in Helsinki, Finland.
Отбасы
Оның туысы Фредерик Цигней швед тілінде ақын болған.
His cousin, Fredrik Cygnaeus, was a Swedish language poet.