Кіріспе

Бояр Борис Алексеевич Голицын (тегі кейде Галицин деп жазылады, 1654–1714) – Голицын әулетінің орыс саяхатшысы. Оның басты саяси қарсыласы – өзінің туысы, князь Василий Васильевич Голицын.

Өмір

Борис 1676 жылдан бері соттың камералысы болды. Ол 1689 жылы жас патша Петр Ұлының тәрбиешісі және басты қолдаушысы болды, Петр өзінің үлкен жартылай сіңлісі Софияның билігін басып алу әрекеттеріне қарсы тұрғанда, және күрес кезіндегі дағдарыста Үшбірлік монастырында жиналған адал кеңестің басшысы еді. Ол осы мықты бекініске паналауды ұсынды және қарсыластарының боярларын өзіне тартты. 1690 жылы ол бояр дәрежесіне көтерілді және ішкі істерді Петрдің ағасы Лев Нарышкинмен бірге басқарды. 1694 жылы патша анасы Наталья қайтыс болғаннан кейін, оның ықпалы одан да артты. Оған Большие Вязоми иелігі берілді; содан бері Вязоми Голицындердің ата-бабалық иелігіне айналды, бірақ Борис Вязомиге сирек барып, әйелінің туған туыстарынан келген Дубровицы иелігінде (Подольск маңында) тұруды жөн көрді. 1690-1704 жылдары Дубровицы иелігінде Қасиетті Ананың Белгісі шіркеуінің тас құрылысын жетекшілік етті. Оның ұлы Василий (1681-1710) иелікті мұраға алды. Ол Петрді Ақ теңізге (1694-1695) ертіп барды, Азов жорығына (1695) қатысты және Петрдің Голландия мен Англияға жасаған алғашқы шетелдік сапарында (1697-1698) Ресейді басқарған үштік билеушінің бірі болды. 1706 жылғы Астрахан көтерілісі, оның басқаруына бағынған барлық аймақтарға әсер етті, Петрдің оған деген сенімін күйретіп, оның беделін зорлықпен түсірді. 1707 жылы Волга аймағында оны Андрей Матвеев ауыстырды. Өлімінен бір жыл бұрын ол монастырға кірді. Голицын 17 ғасырдың соңындағы Ресей қоғамының Батысқа бейімделген, әдеттегі өкілі болды. Ол өз заманынан оқ бойымен озып кеткен. Ол жақсы білім алған, латын тілінде көркем сөйлей білген, ғалымдармен араласып, балаларын еуропалық үлгіде тәрбиелеген. Бірақ бұл көрнекті, жоғары мәртебелі адам әдетте маскүнем болған, бай шетелдіктердің қонақжайлылығын бұзған, тіпті ұялмастан, көңіліне түскен тағамды алып, әйеліне жіберген. Оның бейшара маскүнемдігі, бұрынғы еңбегіне қарамастан, Ұлы Петрдің оған деген құрметін аяқтандырды. 1689 жылдың соңында поляк дипломаты Фой де ла Невиль Мәскеуге келіп, француздық етті татып көргісі келген екі орыс дворяны Голицын мен Матвеевке дастархан жайды. Екі ақсүйек те бұл тағамға қатты риза болып, әйелдеріне бірнеше табақ жіберді. Осы дастарханнан үш күн өткен соң Матвеев Фой де ла Невиллді өзінің үйіне кешкі асқа шақырды, онда Невиль зор құрметпен қарсы алынды.