Кіріспе

Италиялық әскери офицер және отаршылдық әкім (1841–1902)

Оресте Баратиери (туғандағы аты – Оресте Бараттер, 13 қараша 1841 – 7 тамыз 1901) – итальяндық әскери офицер және отаршылдық әкім, 1892 жылдан 1896 жылға дейін Эритреяның губернаторы қызметін атқарды.

Ерте мансап

Кондинода (Тироль графы, қазіргі Трентино) туған Баратиери өзінің карьерасын Джузеппе Гарибальдидің «Қызыл көйлектері» ерікті жасағында бастады, онда 1860 жылдан 1861 жылға дейін «Мың экспедициясы» кезінде қызмет етті. Италия біріккеннен кейін Баратиери 1867 жылғы Ментана шайқасына қатысты, содан кейін ол әскери мансапқа өтті. Ол тұрақты итальян армиясына қосылып, 1866 жылғы 24 маусымда Кустоза шайқасында күресті. 1891 жылы генерал шеніне жеткен Баратиери колониялық Африкадағы итальяндық күштердің командирі болып тағайындалды және келесі жылы Эритреяның губернаторы болды. Баратиери 1893 жылдан 1895 жылға дейін шекара бойындағы жергілікті эфиопиялық күштермен бірнеше жыл соғысып, махдистерге қарсы бірнеше жеңіске жетті, әсіресе 1894 жылғы 17 шілдедегі Кассала шайқасында.

Италия-Эфиопия соғысы

Эфиопия императоры Менелик II мен Италияның Учале шарты бойынша туындаған даудан кейін Италия Эфиопия империясына қарсы жорық бастады. Баратиери қысқа уақытқа Италияға оралғанда, халыққа Менеликті тірідей әкелуге уәде бергені хабарланды. 1895 жылдың соңында Баратиери 25 мың итальяндық әскер мен эритреялық Аскариден тұратын күшті Эфиопияға енгізді. Бірақ Менелик бірнеше жыл бойы әскерін заманауи қару-жарақ және оқ-дәрімен жарақтандырып, кейде итальяндықтардың көмегімен, итальяндық күштерден әлдеқайда көп армия шақырып жинады. Баратиери Бірінші италия-эфиопия соғысының шамамен бір жылын шешуші шайқастан қашып өткізді. Алайда 1896 жылдың ақпан айында Франческо Криспидің ықылымсыз итальян үкіметі Баратиериге эфиопиялықтарға қарсы шабуылға өтуді бұйырды. Баратиери білмегендей, оны алмастыру туралы құпия шешім қабылданды және оның ізбасары, генерал Балдиссера Эритреяға жолға шықты. 1896 жылдың 28 ақпанында Баратиери Сауриядағы төрт бригада командирімен кеңес өткізді. Генерал өзі ішінара қайта шегінуді жақтады, себебі Менелик басқаратын эфиопиялық әскерлердің азық-түлік жетіспейтініне және олар жақын арада тарап кететініне сенді. Бірақ оның бригадирлері де, Римнен келген бұйрықтары да таулы жерге шабуыл жасауды талап етті. 29 ақпанда Баратиери төрт жеке колоннамен эфиопиялықтарға Адоуаға қарай жорық жасады, онда олардың саны оның 9 894 сарбаздан тұратын жасағынан он еседен астам болды. 1 наурызда таңғы сағат 5:30-дан кейін, бір атты әскер итальяндықтардың жорығы туралы хабармен эфиопиялық лагерьге кіргенде шайқас басталды. Эфиопиялық әскерлер итальяндықтарды қарсы алуға ыңғайлы жағдайда болды, ал сағат 12-ге қарай шайқас мәресіне жетті. Соғыста шамамен 14 660 итальяндық сарбаз бен эритреялық Аскари қаза тапты, ал эфиопиялықтардан 7 000-ге жуығы қаза болды. Баратиеридің жоғалғандары оның күшінің үштен екі бөлігін құрады. Осы апаттың нәтижесінде Италия Эфиопияның тәуелсіздігін кепілдік беретін Адис-Абеба шартына қол қоюға мәжбүр болды. Баратиери Асмарада әскери сотқа тартылды; ақталғанымен, ол келесі жылы лауазымынан кетуге мәжбүр болды. Өмірінің қалған бөлігін ол Австрияның Тироль аймағында зейнеткерлікте өткізіп, 1901 жылдың 7 тамызында Стерцингте қайтыс болды.