Кіріспе
Патрисия А. Маккиллиптің 1976 жылғы романы "Хедтің жұмбақ шебері" – американдық жазушы Патрисия А. Маккиллиптің фантастикалық романы және оның "Жұмбақ шебері" трилогиясының бірінші кітабы. Роман мен трилогия кельт мифологиясынан алынған тақырыптарды пайдаланады.
The Riddle Master of Hed is a fantasy novel by American writer Patricia A. McKillip and the first book of her Riddle Master trilogy. The novel and trilogy utilize themes from Celtic mythology.
Орнату
Фантазия әлемінде әрбір елдің билеушісі өз жерінің жай-күйін сезінеді, бұл "жер ережесі" деп аталады. Сирек көрінетін Жоғары Бірлік бәріне билік етеді. Жұмбақтар, көбінесе ескі деректер туралы қиын сұрақтар, маңызды рөл атқарады, сондай-ақ түр өзгерту сиқыры да кең таралған.
Сюжеттің қысқаша мазмұны
Аңқаша шебері – Моргон, Гедтің ханзадасы, фермерлер мен шошқа бағушылар тұратын шағын, қарапайым арал. Ханзаданың маңдайында үш жұлдыздың болуы түсініксіз. Моргонның әпкесі Тристан оның төсегінің астынан тәж жасырынғанын табады. Ол оны Аумның қарғысқа ұшыраған патшасы Певеннің көлеңкесімен жұмбақ ойынында жеңгенін айтады; егер жеңілген болса, оның өліміне де кезікпес еді, себебі осы қиындыққа бел буған көп адам болған. Жоғарының арфашысы Дет бұл туралы білген соң, Ан патшасы Матомның қызы Раэдерлені тәжді көлеңкеден жеңген адамға беруге уәде бергенін хабарлайды. Детпен бірге Моргон келінін алу үшін жолға шығады. Жолда кемеге түрін өзгерте алатын жандар шабуыл жасайды. Кеме құлағаннан кейін Моргон жадын жоғалтады және сөйлеу қабілетінен айырылады. Дет Моргонды қайта тапқанда, ол екеуі де жадысын қалпына келтірген соң, Моргон Жоғарыдан түрін өзгерте алатын жандар туралы сұрау үшін сапар шешуге бел буады. Жоғарының үйі, солтүстіктегі Ерленстар тауында орналасқан, ол сирек зыярат етіледі. Моргон мен Дет патшалықтың бойымен саяхаттап жүргенде, түрін өзгерте алатын жандар оларға бірнеше рет шабуыл жасайды, ал Моргон үш жұлдыз және олармен бірге келетін ұлы күштер туралы көбірек және қауіпті білім алады. Сондай-ақ ол Ймрис, Херун, Остерланд және Исиг елдерінің билеушілерін жеке таныстырады.
Сыни қабылдау
Роман Locus журналының 1987 жылғы "Барлық уақыттың ең жақсы фантастикалық романдары" оқырмандар дауыс беру нәтижесінде 13-орынды иеленді. Кейіннен, 1998 жылғы дауыс беруде (1990 жылға дейін жарық көрген кітаптар бойынша) 22-орынға тұрды.