Кіріспе
Крипто-ислам – басқа дінді ұстанатынын жариялап, іштей ислам дінін сақтау. Крипто-исламды ұстанатын адамдар "крипто-мұсылмандар" деп аталады. Бұл термин негізінен инквизиция кезінде испан және сицилиялық мұсылмандарға қатысты қолданылған (атап айтқанда, морисктер мен сарацендер және олардың альхамиадо қолдануы). Португал империясының Қашық Шығысқа, ал Испания империясының Латын Америкасынан Филиппинге кеңеюіне байланысты филиппин және португал мұсылмандары да инквизицияның ықпалына іріккен. Мысалы, испандық Молукк аралдарында тұрған Алексо де Кастро, Мексика инквизициясы алдында континенттер арасында крипто-исламды ұстанды деген айыппен сотталды.
Crypto Islam is the secret adherence to Islam while publicly professing to be of another faith; people who practice crypto Islam are referred to as "crypto Muslims." The word has mainly been used in reference to Spanish Muslims and Sicilian Muslims during the Inquisition (i. e., the Moriscos and Saraceni and their usage of Aljamiado). With the Portuguese Empire's expansion to the Far East and the Spanish Empire's spread to the Philippines from Latin America, Filipino Muslims and Portuguese Muslims were also subject to the Inquisition, one famous case being Alexo de Castro of the Spanish occupied Moluccas, who was tried for crypto Islam a continent away before the Mexican Inquisition.
Тарихи мысалдар
Кейбір тарихи мысалдарға 16 ғасырдағы Испаниядан шыққан крипто-мұсылман Ахмад ибн Касим Әл-Хажари жатады. Ол Испаниядан Мароккоға қалай қашып кетуін ұйымдастырғанын және Иса туралы католиктік пікірлерді жоққа шығаратын кітап жазды. Кітапта Испаниядағы крипто-мұсылмандардың өмірі туралы да егжей-тегжейлі мәліметтер келтірілген. Кейіннен ол Испаниядағы Марокко елшісі болды. Испанияда мұсылмандарды қудалау кезінде шығарылған Оран фәтуасы крипто-мұсылмандарға діни міндеттемелерді сенімдерін жасырумен қатар орындау қалай болмаса, белгілі бір жағдайларда шариғат талаптарын жеңілдетуге рұқсат берді. 16-18 ғасырлардың соңында Ресейдегі жергілікті мұсылмандар биліктен жиі қудалауға ұшырады, оның салдарынан христиан дініне мәжбүрлеп көшу көптеп орын алды. Осы кезеңде дінге жаңа келгендер исламды құпия түрде жалғастырып, дінін сақтады. Ресей мұсылмандарға дінін ашық түрде ұстануға рұқсат берген соң, көптеген адамдар исламға қайта оралды.