Кіріспе
Чиппева тайпасының "Тортуш тау тобы" (Ojibwe тілінде: Mikinaakwajiw ininiwag) – Солтүстік Дакота штатының Белкорт қаласындағы "Тортуш тау" үнді резервациясында орналасқан, федералдық деңгейде мойындалған түпкі американдық тайпа. Тайпада 30 000 тіркелген мүше бар. Негізгі резервацияда 5 815 адам, ал резервациядан тыс сенімдік жерлерде тағы 2 516 адам тұрады (2000 жылғы халық санауы бойынша). 2017 жылы Джейми Азур төраға болып тағайындалды, ол қаржыны ұрлағандығы үшін төраға Уэйн Кеплин қызметтен алынғаннан кейін, міндетін атқарушы төраға Роберт Марселлаистың орнына келді. Джейми Азур 2018–2020 және 2020–2022 жылдарға сайланды.
The Turtle Mountain Band of Chippewa Indians (Ojibwe language: Mikinaakwajiw ininiwag) is a federally recognized Native American tribe of Ojibwe based on the Turtle Mountain Indian Reservation in Belcourt, North Dakota. The tribe has 30,000 enrolled members. A population of 5,815 reside on the main reservation and another 2,516 reside on off reservation trust land (as of the 2000 census). Jamie Azure was appointed chairman in 2017 replacing acting chairman Robert Marcellais after the removal of chairman Wayne Keplin for theft of funds. Jaime Azure was elected for both 2018–2020 and 2020–2022 terms.
Тарих
18-ші ғасырдың соңында, аймақта ақ саудагерлер пайда болғанға дейін, қазіргі Миннесота, Висконсин және Мичиган штаттарында қоныстанған Солтүстік-Шығыс ормандық аймақтың түпкі тұрғындары – оджибвелер, бизон мен сусарды аң аулау және сауда жасау үшін Ұлы жазықтарға көшіп келді. Олар өз мәдениетін Ұлы жазықтардағы өмірге сәтті бейімдеді. Жылқы өсіріп, бизон терісінен тігілген типи, «Қызыл өзен» арбасы, қатырылған табанды аяқ киім және жаңа рәсімдер жасады. 1800 жылға қарай бұл үндістер қазіргі Солтүстік Дакота штатындағы Turtle Mountain аймағында аң аулаған. Бір ғасырдан астам уақыт бойы халықаралық шекара болмағандықтан, чиппевалар Канаданың Манитобасы және АҚШ-тың Миннесота, Солтүстік Дакота және Монтана штаттары арасында еркін қозғалыс жасады. Олар сол жерде кри және басқа да тайпалармен араласты. 1858 жылы «Татты жүгері» шарты жасалды, ол чиппевалардың 11 миллион акр жерін сипаттап, өтемақы қарастырды, осылайша дакотамен аумақтық дауларға байланысты қақтығыстар аяқталды. Келісімге Янктон тайпасының басшысы Маттонвакан, Сиссетон ойатының басшысы Ла Терре Ки Пурле, чиппева тайпасының басшысы Уилки (Нарбекса) қол қойды, және екі тайпаның көптеген өкілдері куә болды. 1863 жылға қарай чиппевалар болашақта Солтүстік Дакота штатының үштен бір бөлігін алып жатқан жерді мекендеді. Ақ қоныс аударушылар «Омстед» заңын пайдаланып, Конгреске Қызыл өзен аңғарын ауыл шаруашылығына ашу және жергілікті халықтармен келісімдер жасауды өтінді. 1863 жылдың 2 қазанында Миннесотадағы Қызыл көл өзенінің ескі арнасында Қызыл көл тайпасының басшылары Монсомо (Moose Dung), Кау was ke ne kay (Broken Arm), Май dwa gum on ind (He That Is Spoken To) және Leading Feather, Пембина тобының басшылары Асе ансе (Little Shell II) және Мискомкукуа (Red Bear) үкімет комиссарлары Александр Рамзи және Эшли С. Морриллмен Олд Кроссинг шартын келісу үшін кездесті. Үкімет «Татты жүгері» шарты бойынша алынған 11 миллион акр жерді қоныстандыру үшін иеленді. Чиппевалар келісімге мәжбүрлі түрде қол қойды. 1869–1870 жылдардағы Қызыл өзен көтерілісі – Гудзон шығанағы компаниясы Солтүстік-Батыс аумағындағы аулау желісін Канадаға өткізген кезде басталған оқиғалар тізбегі. Нәтижесінде Луи Риэль және оның метис жақтастары 1869 жылдың 2 қарашасында Форт-Гарриді басып алып, Манитоба аумағы үшін уақытша үкімет құруға тырысты. Канада әскерлері келгенде Риэль қашып кетті. Тері саудасы мен бизон аулаудың азаюы қолжетімді ресурстарды шектегендіктен, үкімет тарапынан мойындалған, бірақ жерсіз қалған Turtle Mountain чиппевалары аштықтан сақтануда қиындықтарға тап болды. Оларға резервация беру мақсатында Конгресс 1873 жылдың 3 наурызында Миннесотадағы White Earth Reservation-дағы жерлерді сатып алуға келісім берді және тайпаны көшіруге тырысты. Чиппевалар көшіп кетуден бас тартып, Turtle Mountains-та қалуды талап етті. 1891 жылы Форт-Тоттендегі агент Уо 16 толыққанды және 16 араласқан қанды адамдардан тұратын комиссияны шақырды, олар чиппеваларды санап, жаңа резервацияның шекарасын белгіледі. Little Shell III Turtle Mountain-да 30 шаршы миль жерді алуды қалады, бірақ бұл ұсыныс қабылданбағандықтан, ол және оның жақтастары кездесуді тастап кетті. Тайпа АҚШ-қа МакКумбер келісімі бойынша берген жерлері үшін нарықтық бағадан төмен өтемақы алғандықтан, өтемақы талаптарын көптеп берді. 1934 жылы Конгресс чиппевалармен келісімді анықтау үшін Үндістандық талаптар соты үшін заң қабылдады, бірақ ол 1934 жылдың мамырында президент Франклин Д. Рузвельт тарапынан ветоланды. Екінші әрекет те президент тарапынан 1934 жылдың маусымында ветоланды. Соңында 1946 жылы Конгресс Үндістандық талаптар комиссиясын құрды. Тайпа 1948 жылы талап арызын берді. 1964 жылдың 9 маусымында заң олардың талаптарын және сот шешімінің таратылу тәсілін бекітті. 1950 жылдардың басында федералды саясат өзгерді және үкімет кейбір тайпалардың федералды үкіметпен ерекше қарым-қатынасын тоқтатуды ұсынды. Мақсаты осы тайпаларды ассимиляцияда жетістікке жеткеніне және енді ерекше мәртебеге мұқтаж емес деп жариялау болды. 1953 жылдың 1 тамызында АҚШ Конгресі 108 резолюцияны қабылдады, онда Flathead, Klamath, Menominee, Potawatomi және Turtle Mountain Chippewa, сондай-ақ Калифорния, Нью-Йорк, Флорида және Техас штаттарының барлық тайпаларын дереу тарату туралы айтылды. Тайпаны тарату барлық федералдық көмекті, қызметтерді және қорғанысты дереу тоқтатуды, сондай-ақ резервациялардың таратылуын білдірді. Алайда, тарату туралы заңдар енгізілді (4. S. 2748, H. R. 7316. 83-ші Конгресс. Turtle Mountain Chippewa тайпасының федералдық қадағалауын тоқтату), бірақ заң күшіне енбеді. 1954 жылы Turtle Mountain Chippewa тайпасының Конгресс тыңдауында тайпа төрағасы Патрик Гурне және делегация Вашингтонда сөз сөйледі. Олар топтың қаржылық тұрғыдан дайын еместігін, жоғары жұмыссыздық пен кедейлік деңгейін, төмен білім деңгейін көрсетті және тарату тайпа үшін қырыпқа соғатынын айтты. Олардың куәлігіне сүйене отырып, чиппевалар таратылатын тайпалар тізімінен алынып тасталды. Осы оқиғалардың көркемделінген суреті Луиза Эрдрихтің «Түн күзетшісі» романында бейнеленген, ол 2021 жылы Пулитцер сыйлығын жеңіп алды.
As the fur trade and buffalo hunting diminished available resources, the landless Turtle Mountain Chippewas, though recognized by the Government, found it difficult to ward off starvation. In an effort to provide them with a reservation, Congress approved the purchase on 3 March 1873, of lands on the White Earth Reservation in Minnesota and attempted to relocate the tribe. The Chippewa refused to move and insisted on remaining in the Turtle Mountains. In 1891, Agent Waugh of Fort Totten, convened a committee of 16 full bloods and 16 mixed bloods to take a census of the Chippewa and set boundaries for a new reservation. Little Shell III wanted to obtain a 30 square mile tract at Turtle Mountain, but when that proposal was rejected, he and his followers abandoned the meeting. The tribe filed numerous claims for compensation of having been forced to accept a below market value settlement on the lands they ceded to the US in the McCumber Agreement. In 1934, Congress passed a law for the Indian Court of Claims to determine a settlement with the Chippewa, but it was vetoed by President Franklin D. Roosevelt in May 1934. A second attempt was also vetoed by the president in June 1934. Finally in 1946, Congress established the Indian Claims Commission. The tribe filed a claims petition in 1948. On 9 June 1964 an Act established their claim and a method of distribution of the judgment award. In the early 1950s, federal policy changed and the government proposed that some tribes would have their special relationships with the federal government terminated. The intent was to declare these tribes successful in having made progress in assimilation and judged no longer needing special status. On 1 August 1953, the US Congress passed House Concurrent Resolution 108 which called for the immediate termination of the Flathead, Klamath, Menominee, Potawatomi, and Turtle Mountain Chippewa, as well as all tribes in the states of California, New York, Florida, and Texas. Termination of a tribe meant the immediate withdrawal of all federal aid, services, and protection, as well as the end of reservations. Though termination legislation was introduced (Legislation 4. S. 2748, H. R. 7316. 83rd Congress. Termination of Federal Supervision over Turtle Mountain Band of Chippewa Indians), the law was not implemented. In 1954, at the Congressional hearings for the Turtle Mountain Band of Chippewa Indians, tribal Chairman Patrick Gourneau and a delegation spoke in Washington, DC. They testified that the group was not financially prepared, had high unemployment and poverty, suffered from low education levels, and said that termination would be devastating to the tribe. Based on their testimony, the Chippewa were dropped from the tribes to be terminated. A fictionalized account of these events is featured in Louise Erdrich’s novel, “The Night Watchman,” which won the Pulitzer Prize in 2021.
Гидравликалық сынық жасауға тыйым салу
2011 жылдың 22 қарашасында «Тортл Маунтин Чиппева» тайпасының сайлаушылары мұнай қорларын пайдалану мақсатындағы гидравликалық жарылыс (фрактингті) толығымен тыйым салу туралы бірауыздан шешім қабылдады. Олар осы әдістің қоршаған ортаға тигізетін зиянды салдарына алаңдап, мұны істеген алғашқы тайпа болды. Олар «No Fracking Way Turtle Mountain Tribe» деген жергілікті топ дайындаған тайпалық қаулыны қабылдады. Тайпалық кеңес бұл қаулыға түзетулер енгізіп, Үндістер істері жөніндегі бюроға (BIA) 2011 жылдың 14 желтоқсанында басталуға жоспарланған 45 000 акр тайпалық жерге мұнай мен газды сатып алу жөніндегі тендерді тоқтатуды тапсырды. BIA 2011 жылдың 9 желтоқсанында тендерді тоқтатты.
Жапсырмалар
Қалпақ саудасы төмендегенде, Постқа жақын қоныстанған Қызыл, Жаңбырлы, Лич және Сэнди көлдерінің көптеген тайпалары Миннесота мен Солтүстік Дакотаға қайта оралды. Микинак вашта анишинабе тайпасы өз қауымын Құбақалы тауларында құрды. 1849 жылғы хатта, канадалық католик священнигі, отец Белкорт, 1849 жылы Пембина аймағының халқын Қызыл көл, Рид көл, Пембина және Құбақалы тауы тайпаларынан, сондай-ақ екі нәсілді метистермен араласқан деп сипаттады. Олардың саны Чиппева тегінен әлдеқайда көп болған. 2003 жылы АҚШ соты Чиппева тайпасының Кішкентай Қабық тайпасы (Монтана) өз құжаттарына сәйкес жеке тайпа екендігін растады: бұл тайпа 1890 жылдан бері тәуелсіз дамып, Монтанаға көшірілген. Соттар Чиппева деген атпен үш тәуелсіз бірлік пен осы тайпаның бірнеше мүшесін мойындады. Бұл іс Үнділердің талаптары жөніндегі комиссия мен АҚШ-тың талаптар сотының істеріне қатысты, олардың бұрынғы дереккөздерінен онлайн табу мүмкін емес, себебі бұл істер көне.
Экономика
Тайпа Turtle Mountain Community College-ті құрды, ол АҚШ-тағы тайпалар құрған көптеген тайпалық колледждердің бірі болып табылатын екі жылдық колледж. Тайпа банк қызметтеріне қол жеткізе алмайтын американдықтарға қызмет көрсету үшін онлайн-платформада қысқа мерзімді, бөліп төлеу несиелерін ұсынды. Бұл бизнес жаңа жұмыс орындарын ашты және резервациядағы басқа тайпалық кәсіпорындар мен әлеуметтік бағдарламаларды қаржылық тұрғыдан қолдады. Тайпа 2012 жылы Солтүстік Дакота штатының Белкорт қаласындағы резервацияда BlueChip Financial компаниясын құрды. Онда екі оннан астам тайпа мүшесі жұмыс істейді. BlueChip Financial Spotloan.com брендімен қызмет көрсетеді. Компания іске қосылғаннан бері 250 мың несие берді. Онлайн қысқа мерзімді несие беру бағдарламаларын құрған басқа тайпалар: Жоғарғы көлдегі Хабематолель Помо, Ото-Миссурия тайпасы, Чиппева Кри тайпасы, Оклахомадағы Майами тайпасы, Монтанадағы Форт-Белкнап үнді қауымдастығы және Небраскадағы Санти Сиу ұлты. Түпкілікті американдықтардың қаржылық қызметтер қауымдастығы (NAFSA) былай дейді: «Тайпалық онлайн несие беру, тайпалық үкіметтік ойынға қатысса да, қатыспаса да, шалғайдағы егеменді тайпалар үшін маңызды экономикалық көмек көзі болып табылады. Көптеген тайпалық қауымдастықтар жұмыс орындарын құру және мемлекеттік кірістерді өндіру үшін ойын орталықтарын құрды, бірақ шалғайдағы резервациялар мен ойын орындары экономикалық төмендеуден ауыр зардап шекті». Тайпалар арасында жоғары жұмыссыздық және кедейлік деңгейі бар. U.S. News & World Report және Pew Research зерттеулеріне сәйкес, «жергілікті халықтың төрттен бірінен астамы кедейлікте өмір сүреді, ал еңбекке қатысу деңгейі – жұмыс істейтін немесе жұмыс іздейтін ересектердің үлесін көрсететін көрсеткіш – 61,6 пайызды құрайды, бұл барлық нәсілдік және этникалық топтар арасындағы ең төменгі көрсеткіш». The Tribal Independent газетінің жазушысы Делвин Кри Indianz.com сайтында жарияланған пікір мақаласында мұндай тайпалық несие беруді қарызға түсірушілік деп сынады. Алайда, The Wall Street Journal және басқа да басылымдар, басқа экономикалық даму мүмкіндіктері шектеулі тайпалар үшін қажетті экономикалық дамуға қаржы жинаған тайпалық онлайн несие беру бағдарламалары туралы жазды. Жоғарғы көлдегі Хабематолель Помо тайпасының төрағасы Шерри Треппа АҚШ Палатасының Қаржылық қызметтер комитеті алдында көптеген тайпалардың экономикалық даму стратегиясының маңызды бөлігіне айналған тайпалық онлайн шағын несие беру бағдарламалары туралы куәлік берді. Ол мұндай бағдарламалар жұмыс орындарын және кірістерді қамтамасыз ететінін айтты. Сондай-ақ, онлайн несие берумен айналысатын тайпаларды реттеуге жасалатын әрекеттер штаттық және тайпалық егемендікке шабуыл екенін мәлімдеді. 2016 жылы Гэвин Кларксон тайпалық онлайн несие беру бағдарламаларының құқықтық және экономикалық аспектілерін талдап, бағдарламалардың заңды екенін анықтады. Оның талдауы «Онлайн егемендік: тайпалық электрондық коммерцияның құқығы мен экономикасы» деп аталды. Бұл талдауда Кларксон несие берудің тайпалық экономиканы жұмыспен қамту, инфрақұрылым, білім беру, денсаулық сақтау, тайпалық және әлеуметтік қызметтерді қолдауға қалай көмектесетінін көрсетті. Ол «тайпалық несие беруге қатысатын көптеген тайпалар федералдық қаржыландырудың жетіспеушілігі мен тайпалық бюджеттердің қысқаруы салдарынан басқа мүмкіндіктерге ие емес» деп атап өтті.
Delvin Cree, a writer with The Tribal Independent, criticized such tribal lending in an opinion piece published on Indianz. com in February 2012, describing it as predatory lending. On the other hand, The Wall Street Journal and other publications have written about how tribal online lending programs have generated funds for much needed economic development to tribes without many other economic development opportunities. Chairperson Sherry Treppa of the Habematolel Pomo of Upper Lake testified before the US House Committee on Financial Services regarding tribal online small dollar lending programs becoming a vital part of many tribes’ economic development strategies, saying that they provided much needed jobs and revenue. She also argued that attempts to regulate tribes engaging in online lending is an attack on state and tribal sovereignty. In 2016, Gavin Clarkson wrote an analysis on the law and economics of tribal online lending programs, finding that the programs were lawful. Its title is "Online Sovereignty: The Law and Economics of Tribal Electronic Commerce.” In this analysis Clarkson also identified ways in which lending has supported the tribal economies to include employment, infrastructure, education, healthcare, tribal services and social services. He notes that “many tribes participating in tribal lending have few other options in the wake of federal funding shortfalls and shrinking tribal budgets.”